ရွမ္းျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာ လင္းထြဋ္ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းျခင္း - Kanbawza Tai News

Kanbawza Tai News

Represent For Shan State, Myanmar

Breaking

Boxed(True/False)

Comments system

Photo of three cats

Saturday, April 13, 2019

ရွမ္းျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ ေဒါက္တာ လင္းထြဋ္ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းျခင္း


ကေမၻာဇတိုင္း
.
၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလတြင္ စတင္ဖြဲ႕စည္း တာ၀န္ယူ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည့္ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕အေနျဖင့္ ယခုအခါ အစိုးရသက္တမ္း ၃ ႏွစ္ျပည့္ေျမာက္လာၿပီ ျဖစ္ပါသည္။ ယင္းကဲ့ သို႔ သက္တမ္း ၃ ႏွစ္ ျပည့္ေျမာက္ခဲ့ၿပီးေသာ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖဲြ႕၏ လုပ္ေဆာင္ခ်က္မ်ားႏွင့္ က်န္ရွိသည့္ သက္တမ္း ၂ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း၌ ေရွ႕ဆက္ေဆာင္ရြက္မည့္ အေျခအေနမ်ားကို မဲဆႏ္ၵရွင္ျပည္သူမ်ား သိရွိေစရန္အတြက္ ကေမၻာဇတိုင္း သတင္းဂ်ာနယ္မွ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖဲြ႕၊ ျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္ႏွင့္ ေတြ႕ဆံုေမးျမန္းမႈမ်ား ျပဳလုပ္ခဲ့ပါသည္။
.

.
ကေမၻာဇတုိင္း။ ၂၀၁၆ ခုႏွစ္၊ ဧၿပီလကစၿပီး ရွမ္းျပည္နယ္ရဲ႕ တာ၀န္ကို ပခံုးေျပာင္း ရယူ ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕အေန နဲ႔ အခုဆိုရင္ သက္တမ္းအားျဖင့္ ၃ ႏွစ္တာကာ လကို ျပည့္ေျမာက္ခဲ့ၿပီ ျဖစ္ၿပီးေတာ့ အစိုးရ သက္တမ္း ၅ ႏွစ္ရဲ႕ သက္တမ္းထက္၀က္ကို ေက်ာ္လြန္လာၿပီလို႔ ဆုိႏုိင္ပါတယ္။ အခုလို သက္တမ္း ထက္၀က္ကို ေက်ာ္လာတဲ့အခ်ိန္ မွာ ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ရဲ႕ မူလရည္မွန္းခ်က္ လုပ္ငန္းတာ၀န္ေတြကို ဘယ္အတိုင္းအတာ ဘယ္ႏွရာခိုင္ႏႈန္းအထိ ေအာင္ျမင္ေအာင္ေဆာင္ ရြက္ႏိုင္ၿပီလို႔ ေျပာႏုိင္ပါၿပီလဲ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ရွမ္းျပည္နယ္ဟာ ကၽြန္ေတာ္တို႔ႏိုင္ငံအတြင္းမွာ အက်ယ္ျပန္႔ဆံုးနဲ႔ တိုင္းရင္း သား လူမ်ိဳးအမ်ားဆံုး ေနထိုင္တဲ့ ျပည္နယ္တစခု ျဖစ္ပါတယ္။ တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အင္အားစုလည္း အမ်ားဆံုးရွိတဲ့ ျပည္နယ္တစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရ တာ၀န္ယူ တဲ့အခ်ိန္ကစၿပီး ရည္မွန္းခ်က္တာ၀န္မ်ားကို အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္တဲ့ေနရာမွာ ေအာင္ျမင္မႈရရွိတဲ့ လုပ္ငန္းမ်ားရွိသလို အမ်ား စုကေတာ့ အတိုင္းအတာတစ္ခုထိသာ အတန္အသင့္ ေအာင္ျမင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ပါတယ္။
.
ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရသစ္ လက္ထက္ ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘ႑ာႏွစ္မွာ စီမံကိန္း၊ ရည္ မွန္းခ်က္ က်ပ္ (၄၈၉၈ ဒသမ ၉) ဘီလီယံ အေကာင္အထည္ေဖာ္ရန္ ရည္မွန္းခဲ့ရာ (၄၇၆၈ ဒသမ ၇) ဘီလီယံ ရရွိခဲ့ၿပီး ၉၇ ဒသမ ၃ ရာ ခိုင္ႏႈန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ႏုိင္ခဲ့၍ ၄ ဒသမ ၁ ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၇-၁၈ ဘ႑ာေရးႏွစ္တြင္လည္း (၅၄၂၂ ဒသမ ၁)ဘီ လီယံ ရည္မွန္းခဲ့ရာ (၅၃၄၂ ဒသမ ၆) ဘီလီ ယံ ရရွိခဲ့ၿပီး ၉၈ ဒသမ ၅ ရာခိုင္ႏႈန္း အေကာင္ အထည္ ေဖာ္ႏုိင္ခဲ့တဲ့အတြက္ (၆ ဒသမ ၁) ရာခိုင္ႏႈန္း တိုးတက္ခဲ့ပါတယ္။ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘ႑ာေရးႏွစ္အတြင္း စီမံကိန္းရည္မွန္းခ်က္အေပၚ (၁၉၂၉ ဒသမ ၅) ဘီလီယံ ရည္မွန္းခဲ့ၿပီး စက္တင္ဘာလကုန္အထိ (၂၀၀၇ ဒသမ ၃) ဘီလီယံ ရရွိခဲ့သျဖင့္ ရည္မွန္းခ်က္အေပၚ (၁၀၄ ဒသမ ၀) ရာခိုင္ႏႈန္း အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့၍ (၇ ဒသမ ၈) ရာခိုင္ႏႈန္း တိုး တက္ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ လယ္ယာဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္ေရးအတြက္ ၃ ႏွစ္တာ ကာလအတြင္း စိုက္ပ်ိဳးေရးဦးစီးဌာနမွ သီးႏွံအလိုက္ မ်ိဳး ေကာင္း/ မ်ိဳးသန္႔ မ်ိဳးေစ့မ်ား ထုတ္လုပ္ရာတြင္ စပါး၊ အေစ့ထုတ္ေျပာင္း၊ ေနၾကာ၊ ပဲစင္းငံုတို႔ကို ၉၀၉၁ ဧက ထုတ္လုပ္အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေပးႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ လူမႈစီးပြားဘ၀ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ ေရးအေနျဖင့္ ေနထိုင္ႏုိင္ေရးအတြက္ စီမံခ်က္ ကာလမ်ားအလိုက္ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း ၉ ၿမိဳ႕နယ္၊ ေက်းရြာေပါင္း ၉၄ ရြာတြင္ ေက်းရြာ ေျမငွားဂ ရန္ ၁၅၆၆၀ ခုကို ထုတ္ေပးႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ ျမ စိမ္းေရာင္ ေက်းရြာစီမံကိန္းကို ၃ ႏွစ္တာကာလအတြင္း ယူနစ္ေပါင္း ၈၆၁ ယူနစ္၊ ေက်းရြာ ေပါင္း ၁၂၉၄ ရြာတြင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ကုန္သြယ္ေရးက႑ တြင္ စုစုေပါင္း ကုန္သြယ္မႈပမာဏ အေမရိကန္ ေဒၚလာ ၁၁၄၉ ဒသမ ၃၁၆ သန္းကို အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။ ထို႔အ ျပင္ ဟိုတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားက႑၊ ပညာေရး က႑၊ က်န္းမာေရးက႑၊ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ ေရးက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး လုပ္ငန္းမ်ားကို လည္း ပိုမိုတိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးႏုိင္ ခဲ့ပါတယ္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ ရွမ္းျပည္နယ္ဟာ တျခား တိုင္းေဒသႀကီးနဲ႔ ျပည္နယ္ေတြနဲ႔ မတူဘဲနယ္ ေျမဧရိယာ အက်ယ္ျပန္႔ဆံုး ျဖစ္သလို တိုင္းရင္း သားလူမ်ိဳးစု အမ်ားဆံုးေနထိုင္တဲ့ ျပည္နယ္ တစ္ခုလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တိုင္းရင္း သားလက္နက္ကိုင္ အဖြဲ႕အစည္းေတြ အမ်ားဆံုး တည္ရွိေနတဲ့ ျပည္နယ္တစ္ခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီအေပၚ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္တို႕ ျပည္နယ္အစိုးရအ ဖြဲ႕အေနနဲ႔ ျပည္နယ္ကို အုပ္ခ်ဳပ္တဲ့အခါမွာဘယ္ လို အခက္အခဲေတြ ရွိပါသလဲ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    မွန္ပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္က နယ္ေျမအက်ယ္ဆံုး ျဖစ္သလို အေရာင္အေသြး စံုလွတဲ့ တိုင္းရင္းသား လူမ်ိဳးေပါင္းစံု မွီတင္း ေနထိုင္ၾကတဲ့ ျပည္နယ္ျဖစ္ၿပီး တိုင္းရင္းသား လက္နက္ကိုင္ အမ်ားစုရွိသလို ျပည္သူ႕စစ္အဖြဲ႕ေတြလည္း အမ်ားအျပား ရွိပါတယ္။ တစ္ခု ေျပာခ်င္တာက ရွမ္းျပည္နယ္က ထူးျခားပါတယ္။ လႊတ္ေတာ္နဲ႔ အစိုးရၾကားပြတ္တိုက္မႈ မရွိပါဘူး။ အျပန္အလွန္ ေလးစားမႈ ရွိၾကပါတယ္။ တိုင္း ရင္းသား လက္နက္ကိုင္မ်ား၊ ျမန္မာ့တပ္မေတာ္၊ အစုိးရအဖြဲ႕မ်ားၾကားမွာလည္း ျပႆနာ အနည္းအက်ဥ္း ရွိခဲ့လည္း ညိႇႏိႈင္းအေျဖရွာ ေဆြး ေႏြးၾကတဲ့အတြက္ ၿငိမ္းခ်မ္းသင့္သေလာက္ ၿငိမ္းခ်မ္းလ်က္ ရွိပါတယ္။ အခ်ိဳ႕စီးပြားေရး အခ်က္အခ်ာက်တဲ့ နယ္စပ္ေတြမွာေတာ့ တစ္ခါ တစ္ရံ အင္အားခ်ိန္ခြင္လွ်ာ ညိႇႏိႈင္းသည့္ သ ေဘာေဆာင္ေသာ ျဖစ္စဥ္မ်ား ျဖစ္ပြားမႈေတာ့ ရွိခဲ့ပါတယ္။ တည္ၿငိမ္မႈ မရွိတဲ့ ေဒသအခ်ိဳ႕မွာ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရး လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္ရတဲ့အခါမွာ အကန္႔အသတ္နဲ႔ အခက္အခဲအခ်ိဳ႕ ရွိပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္ႀကီး ဘက္စံုမွ်တ ဖြံ႕ၿဖိဳးသြား တဲ့ တစ္ေန႔ ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုတာႀကီးကလည္း ကၽြဲကူးေရပါ ျဖစ္လာလိမ့္မယ္လို႔ ယံုၾကည္ေမွ်ာ္ လင့္ပါတယ္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ရွမ္းျပည္ နယ္ေဒသအသီးသီးမွာ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ ျပည္တြင္း စစ္မီးကို အျမန္ဆံုးၿငိမ္းသတ္ႏုိင္ဖို႔နဲ႔ ေနရပ္စြန္႔ ခြာ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ေနရတဲ့ စစ္ေရွာင္ေတ ရဲ႕ အေရးကို ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္တို႔ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕အေနနဲ႕ ဘယ္လိုကုိင္တြယ္ ေျဖရွင္း ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ ရွိပါသလဲ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ရွမ္းျပည္နယ္မွာ ျဖစ္ပြားေနတဲ့ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပက္ၡေတြနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေတာ့ ေျပာရရင္ ၂၀၁၅ ခုႏွစ္မွ ၂၀၁၈ ခုႏွစ္ အထိ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း NCA လက္မွတ္ ေရးထိုးၿပီးျဖစ္တဲ့ အဖြဲ႕ ၃ ဖြဲ႕ ရွိပါတယ္ -
          (က) ရွမ္းျပည္နယ္ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရးေကာင္စီ/ ရွမ္းျပည္တပ္မေတာ္ (RCSS/SSA)
          (ခ) ပအို၀္းအမ်ိဳးသားလြတ္ေျမာက္ေရးအဖြဲ႕ခ်ဳပ္ (PNLO)
          (ဂ) လားဟူ ဒီမိုကရက္တစ္ပါတီ (LDU) တို႔ ျဖစ္ပါတယ္။
.
NCA လက္မွတ္ေရးထိုးၿပီးေနာက္ အမ်ိဳး သားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရး ေဆြးေႏြးပြဲမ်ားကို လူမ်ိဳး / ေဒသ/ အေၾကာင္းအရာအလိုက္ က်င္းပ လ်က္ရွိရာ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း ပအို၀္းလူမ်ိဳး အလိုက္ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ႏိုင္ငံေရးေဆြးေႏြးပြဲ ကို ၁၆-၂-၂၀၁၇ ရက္ေန႔မွ ၂၀-၂-၂၀၁၇ ရက္ေန႔အထိ ဟိုပံုးၿမိဳ႕တြင္လည္းေကာင္း၊ ၂၃- ၄-၂၀၁၇ ရက္ေန႔မွ ၂၅-၄-၂၀၁၇ ရက္အထိ ေတာင္ႀကီးၿမိဳ႕၊ ၿမိဳ႕ေတာ္ခန္းမတြင္လည္းေကာင္း က်င္းပခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕အေနနဲ႔ကေတာ့ J.M.C.S ဆိုတဲ့ ပစ္ခတ္တိုက္ခတ္မႈ ရပ္စဲေရး ဆိုင္ရာ ပူးတြဲ ေစာင့္ၾကည့္ေရး ေကာ္မတီကို အ ဓိက Focus ထားၿပီး ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါ တယ္။ အဲဒီ J.M.C.S အစည္းအေ၀း မ်ားကို ၂၇-၁-၂၀၁၆ ရက္ေန႔မွ ၁၄-၁၀-၂၀၁၈ ရက္ ေန႔အထိ လိြဳင္လင္ခ႐ိုင္၊ ခိုလမ္ၿမိဳ႕တြင္ (၁၇) ႀကိမ္တိုင္တိုင္ က်င္းပျပဳလုပ္ခဲ့ၿပီး ႏွစ္ဘက္တပ္ မ်ား ညိႇႏိႈင္းၿပီး က်န္ရွိေနတဲ့ ေဆြးေႏြးကန္႔ကြက္ ေျပာၾကားခ်က္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေဆြးေႏြးခဲ့ ၾကပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္ (ေျမာက္ပိုင္း) လက္နက္ကိုင္ ပဋိပက္ၡမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီးေတာ့ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိစ္ၥမ်ားကိုေတာ့ အမ်ိဳးသားအဆင့္၊ ၂၁ ရာစု ပင္လံုညီလာခံ အေျချပဳၿပီး NCA လက္မွတ္ ေရးထိုးေရးဆုိင္ရာ NRPC တို႔ UPDJC တို႕ လို ႏုိင္ငံေတာ္အဆင့္မ်ားက ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုင္ရာ ကိစၥမ်ားကို ေဆြးေႏြးေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းမွာ လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ားေၾကာင့္ ေဒသခံေနရပ္စြန္႔ခြာသူမ်ားမွ ယာယီခိုလႈံရန္ ေရႊ႕ေျပာင္းလာသျဖင့္ ေနရပ္စြန္႔ ခြာသူမ်ား၏ ယာယီခိုလႈံရာ စခန္းမ်ား ဖြင့္ လွစ္ေဆာင္ရြက္ခဲ့ရာ လိြဳင္လင္ခ႐ိုင္မွာ (၂)ခု၊ ေက်ာက္မဲခ႐ိုင္ (၁၄)ခု၊ မူဆယ္ခ႐ိုင္ (၁၈)ခု ဖြင့္လွစ္ခဲ့ပါတယ္။
.
ျပည္နယ္တြင္း လက္နက္ကိုင္ ပဋိပကၡမ်ား ေၾကာင့္ ေနရပ္စြန္႔ခြာ၊ ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ လာေသာ ျပည္သူမ်ားအတြက္ ျပည္ေထာင္စု အဆင့္၊ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ ေဘးအႏ္ၱ ရာယ္ဆိုင္ရာ စီမံခန္႔ခြဲမႈ ဦးစီးဌာန၊ ကုမၸဏီမ်ား ႏွင့္ NGO ပုဂၢလိက အလွဴရွင္မ်ားမွ ေငြသား ႏွင့္ ပစၥည္းတန္ဖုိးစုစုေပါင္း ေငြက်ပ္ ၁၀၃၇ ဒ သမ ၂၅၃ သန္းကို ေထာက္ပံ့ေပးအပ္ႏိုင္ခဲ့ပါ တယ္။
.
ဒ့ါအျပင္ စစ္ေဘးေရွာင္ ပညာသင္ခြင့္မရ ေတာ့တဲ့ ေက်ာင္းသား/သူမ်ားအတြက္ အေသး စားစက္မႈလက္မႈ ဦးစီးဌာနမွ သက္ေမြးပညာရပ္ ဆိုင္ရာ သင္တန္းမ်ားကိုလည္း ပို႕ခ်ေပးလ်က္ ရွိပါတယ္။ ယခုဆိုလွ်င္ အသက္ေမြးပညာရပ္မ်ား (ဥပမာ- တန္ဖိုးျမင့္ စားေသာက္ကုန္ ထုတ္လုပ္ မႈ နည္းပညာသင္တန္း၊ ၀ါးအေျခခံ လက္မႈ ထည္နည္းပညာသင္တန္း၊ လူသံုးကုန္ႏွင့္ အလွ ကုန္ထုတ္လုပ္မႈ နည္းပညာသင္တန္း၊အေျခခံ ေမာ္ေတာ္ဆိုင္ကယ္ ျပဳျပင္ထိန္းသိမ္းနည္းသင္ တန္း၊ ဂေဟဆက္သင္တန္း၊ အထည္ပန္းပံု႐ိုက္ ႏွင့္ ေဆးေရးပန္းခ်ီသင္တန္း၊ အေျခခံစက္ခ်ဳပ္ သင္တန္း၊ တစ္လံုးထိုး ဒီဇယ္အင္ဂ်င္ျပဳျပင္ထိန္း သိမ္းနည္းသင္တန္း)ကို Master Plan ေရးဆြဲ ၿပီး ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။
.
IDP စခန္းမ်ား ပိတ္သိမ္းေရးအတြက္ျပည္ေထာင္စုအစိုးရအဖြဲ႕၊ ျပည္ေထာင္စု၀န္ႀကီးဌာနမ်ား၊ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕၊ ႏုိင္ငံတကာ အဖြဲ႕အစည္းမ်ားႏွင့္ ေပါင္းစပ္ညိႇႏိႈင္းလက္တြဲ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိရာမွ အမ်ိဳးသားအဆင့္ မဟာဗ်ဴဟာ (မူၾကမ္း)ေရးဆြဲ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိၿပီး IDP စခန္းမ်ား ပိတ္သိမ္း ေရးဆုိင္ရာ အမ်ိဳးသားအဆင့္ေကာ္မတီမွ ဦး ေဆာင္ကာ IDP စခန္းမ်ား ပိတ္သိမ္းေရးဆုိင္ရာ အမ်ိဳးသားအဆင့္ ေကာ္မတီ၊ IDP စခန္းမ်ား ပိတ္သိမ္းေရးဆိုင္ရာ လုပ္ငန္းေကာ္မတီ၊ ပေရာဂ်က္စီမံခန္႔ခြဲေရးႏွင့္ ေပါင္းစပ္ညိႇႏိႈင္းေရးဆပ္ ေကာ္မတီ၊ အေျခခံအေဆာက္အဦဆိုင္ရာ စီမံခန္႔ခြဲေရး ဆပ္ေကာ္မတီ၊ လူသားခ်င္း စာနာ ေထာက္ထားမႈဆိုင္ရာ အကူအညီေပးေရးဆပ္ ေကာ္မတီ၊ သတင္းႏွင့္ ျပန္ၾကားေရးဆပ္ေကာ္မတီ၊ က်န္းမာေရးဆပ္ေကာ္မတီ၊ ပညာေရးဆပ္ေကာ္မတီ၊ အသက္ေမြး၀မ္းေက်ာင္း လုပ္ငန္းမ်ား ေဖာ္ေဆာင္ေရး ဆပ္ေကာ္မတီ၊ အမ်ားျပည္သူ လံုၿခံဳေရး၊ တရားဥပေဒစိုးမိုးေရးႏွင့္ လြတ္လပ္စြာ သြားလာခြင့္ ျမႇင့္တင္ေပးျခင္းဆိုင္ ရာ ဆပ္ေကာ္မတီ၊ လူမႈေပါင္းစည္းေရး ေဖာ္ ေဆာင္မႈဆပ္ေကာ္မတီ၊ ႏုိင္ငံသား စိစစ္ေရး လုပ္ငန္းစဥ္ အေထာက္အကူျပဳ ဆပ္ေကာ္မတီ မ်ားကို ဖြဲ႕စည္းေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ဒါ့ အျပင္ IDP စခန္းမ်ား ပိတ္သိမ္းေရးအတြက္ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား၊ လုပ္ငန္းစီမံခ်က္မ်ား (Action Plans)၊ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ ျခင္းမ်ား၊ ေစာင့္ၾကည့္ေလ့လာျခင္းႏွင့္ အကဲ ျဖတ္ျခင္း လုပ္ငန္းမ်ားကို ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေရး မူ၀ါဒေရးဆြဲလ်က္ရွိပါသည္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းမွာ ေနာက္ထပ္အဓိက ျပႆနာတစ္ရပ္ျဖစ္တဲ့ မူးယစ္ေဆး၀ါး ထုတ္လုပ္မႈ၊ ေရာင္း၀ယ္မႈႏွင့္ သံုးစြဲမႈေတြကို ပေပ်ာက္ေအာင္ ျပည္နယ္အစိုးရအေနနဲ႔ ဘယ္လိုစီမံကိန္းေတြ ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္ ေနပါသလဲ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    မူးယစ္ေဆး၀ါးထုတ္လုပ္မႈ၊ ေရာင္း၀ယ္မႈနဲ႔ သံုးစြဲမႈေတြကို ပေပ်ာက္ေအာင္ ျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ အေနနဲ႔ စီမံကိန္းမ်ားေရးဆြဲ ၿပီး ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ဘိန္းစိုက္ပ်ိဳး ထုတ္လုပ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ (၃)ႏွစ္တာ ကာလ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း ဘိန္းခင္းဧရိယာ ၁၉၆၄၄ ဒသမ ၄၂ ဧကအား ဖ်က္ဆီးႏုိင္ခ့ဲၿပီး ႏွစ္စဥ္ စိုက္ပ်ိဳးရာသီ ၌လည္း ေျမျပင္သတင္း ေထာက္လွမ္း၍ ဖ်က္ဆီးေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။
.
ပြင့္ပြင့္လင္းလင္းေျပာရရင္ အားလံုးသိတဲ့ အတိုင္းပါပဲ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရလက္ထက္မွာ မူးယစ္ေဆး၀ါးႏွင့္ ပတ္သက္ရင္ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတႀကီးကိုယ္တိုင္က မူးယစ္ေဆး၀ါး ႏွိမ္နင္းေရး ကို အားသြန္ခြန္စိုက္ ႀကိဳးစားႏွိမ္နင္းေနပါတယ္။
.
မူးယစ္ေဆး၀ါး ဖမ္းဆီးရမိမႈ အေနျဖင့္ရွမ္း ျပည္နယ္အတြင္း (၃)ႏွစ္တာကာလမွာ အမႈ ေပါင္း (၂၈၆၆)မႈျဖင့္ တရားခံ (၃၉၂၁)ဦးတို႔အား ဖမ္းဆီးအေရးယူ ေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါတယ္။ ဖမ္းဆီး ရမိခဲ့တဲ့ မူးယစ္ေဆး၀ါးမ်ား၏ ခန္႔မွန္းကာလ တန္ဖိုးမွာ ေငြက်ပ္ (၁၉၅၃၃၉ ဒသမ ၄)သန္း ျဖစ္ၿပီး အေမရိကန္ေဒၚလာ (၁၄၃ ဒသမ ၆) သန္းေက်ာ္ ျဖစ္ပါတယ္။ ဖမ္းဆီးရရွိတဲ့ မူးယစ္ ေဆး၀ါးမ်ားကိုလည္း ႏွစ္စဥ္ အျပည္ျပည္ဆုိင္ ရာ မူးယစ္ေဆး၀ါး တိုက္ဖ်က္ေရးေန႔ အခမ္း အနားတြင္ မီး႐ႈိ႕ဖ်က္ဆီးေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။
.
မူးယစ္ေဆး၀ါး သံုးစြဲသူမ်ား ေလ်ာ့က်ေစ ေရးအတြက္ ပညာေပးေဟာေျပာပြဲမ်ားကိုလည္း တစ္ႏွစ္ထက္တစ္ႏွစ္ ပိုတိုးၿပီး ေဆာင္ရြက္ေပးလ်က္ရွိပါသည္။ အသိပညာေပးျခင္း၊ လက္ကမ္းစာေစာင္မ်ား ျဖန္႔ေ၀ျခင္း၊ ေက်ာင္းအသီး သီးမွ မူးယစ္ေဆး၀ါး အႏၱရာယ္ႏွင့္ ပတ္သက္တဲ့ ျပပြဲ၊ ၿပိဳင္ပြဲမ်ား က်င္းပေပးျခင္းတို႔ ေဆာင္ ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ေဆးသံုးစြဲသူ လူငယ္မ်ား အတြက္လည္း မူးယစ္ေဆးျဖတ္စခန္း (၃)ခုကို ဖြင့္လွစ္ၿပီးေတာ့ ျပန္လည္ထူေထာင္ေရး လုပ္ငန္းမ်ား ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။ အဲဒီ ေဆးျဖတ္စခန္း ေတြကေတာ့ လား႐ႈိး ေရႊျပည္ေအး ျပန္လည္ ထူေထာင္ေရးဌာန၊ ဖယ္ခံုေရႊျပည္ေအးျပန္လည္ထူေထာင္ေရးဌာန၊ က်ိဳင္းတံုျပန္လည္ထူေထာင္ေရးဌာနတို႔ ျဖစ္ ပါတယ္။
.
၂၀၁၉-၂၀၂၀ မွာ ကေလာၿမိဳ႕နယ္ကို One State One Towship Project ေဆာင္ရြက္ရာမွာ မူးယစ္ေဆး၀ါး ေလ်ာ့နည္းကင္းစင္ သည့္ ၿမိဳ႕နယ္ျဖစ္ေရး ရည္မွန္းခ်က္တစ္ခု ခ်မွတ္ေဆာင္ရြက္သြားမွာျဖစ္ၿပီး ေနာက္ႏွစ္ေတြမွာ ကေလာၿမိဳ႕နယ္ကို စံနမူနာယူၿပီး က်န္တဲ့ ျပည္နယ္အတြင္း ၿမိဳ႕နယ္ေတြမွာလည္း ျပည္သူလူထု နဲ႔ လက္တြဲကာ Citizen Engagement ျဖင့္ မူးယစ္ကင္းစင္သည့္ ၿမိဳ႕နယ္မ်ားျဖစ္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
အနာဂတ္မ်ိဳးဆက္သစ္ လူငယ္မ်ား၏ က်န္းမာႀကံ့ခိုင္ကာ ပညာရည္ျမင့္မားေရးအတြက္ အားကစားက႑မွာလည္း ၂၀၁၆-၁၇ ဘ႑ာ ႏွစ္တြင္ ၂၅၃၄ ဒသမ ၃၄ သန္း၊ ၂၀၁၇-၁၈ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၂၀၄၄ ဒသမ ၆၉၄ သန္း၊ ၂၀၁၈-၁၉ ဘ႑ာႏွစ္တြင္ ၁၂၉၃၂ ဒသမ ၅၅၆ သန္း စုစုေပါင္း ၁၇၅၁၁ ဒသမ ၈၆ သန္း ရင္းႏွီးျမႇဳပ္ႏွံေဆာင္ ရြက္ခဲ့သလို ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း မီတာ (၄၀၀) ေျပးလမ္းပါ အားကစားကြင္း (၂)ကြင္း၊ အားကစား႐ုံ (၁)႐ုံ၊ ေလ့က်င့္ေရး အား ကစား႐ုံ (၈)႐ုံ၊ ေက်ာင္း အားကစားကြင္း (၅၇) ကြင္း၊ ေက်းရြာ အားကစားကြင္း (၁၄) ကြင္းတို႔ကို တိုးတက္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ တည္ေဆာက္ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။
.
Smoke Free Zone ႏွင့္ ပတ္သက္၍ အနာဂတ္မ်ိဳးဆက္သစ္ လူငယ္မ်ားကို မူးယစ္ေဆး ၀ါးအႏၱရာယ္မွ ႀကိဳတင္ကာကြယ္ႏုိင္ရန္ မူးယစ္ ေဆး၀ါး တိုက္ဖ်က္ေရး လုပ္ငန္းကို အေထာက္ အကူျပဳေစရန္၊ ေဆးလိပ္ေငြ႕ ကင္းစင္ေသာေလႏွင့္ ေလေကာင္းေလသန္႔မ်ား ရွဴ႐ိႈက္ႏိုင္ေစရန္ ႏွင့္ က်န္းမာႀကံ့ခိုင္ေသာ ႏုိင္ငံသားေကာင္းမ်ား ျဖစ္လာေစရန္၊ က်န္းမာေရးပညာေပး ေဟာ ေျပာပြဲမ်ား ျပဳလုပ္ျခင္း၊ Sticker Vinyl မ်ား ကပ္ျခင္းတို႔ျဖင့္ ေဆးလိပ္ေငြ႕ကင္းစင္ေနရာမ်ား ထြက္ေပၚလာေစေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။ လူထုလုပ္ရွားမႈမ်ားအျဖစ္ စုေပါင္း လမ္းေလွ်ာက္ပြဲမ်ား၊ စုေပါင္းစက္ဘီးစီးပြဲမ်ား၊ ေက်ာင္းအေျချပဳ မီနီမာရသြန္ၿပိဳင္ပြဲမ်ား၊ အသိ ေပးေဆြးေႏြးပြဲမ်ား၊ ေဂါက္သီး႐ိုက္ၿပိဳင္ပြဲမ်ား ကို ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္္။
.
၆-၈-၂၀၁၇ ရက္ေန႔တြင္ ဓႏုကိုယ္ပိုင္အုပ္ ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသ၊ ပင္းတယၿမိဳ႕နယ္အတြင္းရွိ ေရႊဥမင္ သဘာ၀လိုဏ္ဂူဘုရား ဧရိယာအား ေဆးလိပ္ေငြ႕ကင္းစင္ ေရႊဥမင္တခြင္ Smoke Free Zone အျဖစ္ ျမန္မာႏိုင္ငံ၏ ပထမဦးဆံုးေသာ ေဆးလိပ္ေငြ႕ကင္းစင္ နယ္ေျမအျဖစ္ ကမၻာကို ေၾကညာႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။
.
ဗီယက္နမ္ႏုိင္ငံ၊ Hoi An ၿမိဳ႕တြင္ ၁၉-၁၁- ၂၀၁၈ ရက္အထိ Reshaping Tourism thought a Smoke-Free Environment ေခါင္းစဥ္ျဖင့္ က်င္းပသည့္ (၆)ႀကိမ္ေျမာက္အာ ရွ၊ ပစိဖိတ္ေဒသဆိုင္ရာ ေဆးလိပ္ေငြ႕ကင္းစင္ အလုပ္႐ုံ ေဆြးေႏြးပြဲႏွင့္ ေဆးလိပ္ေငြ႕ကင္းစင္ ေရးလုပ္ငန္း ေခါင္းေဆာင္မ်ား၏ ညီလာခံသို႔ တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး Southeast Asia Tobacco Coltro Alliance မွ ခ်ီးျမႇင့္ေသာ ပင္းတယေရႊ ဥမင္လိုဏ္ဂူအတြက္ အသိအမွတ္ျပဳဆုအား လက္ခံရယူခဲ့ပါသည္။ ၿမိဳ႕နယ္ (၄၈)ၿမိဳ႕နယ္မွ အထင္ကရ ေနရာမ်ားႏွင့္ ဘုရားပုထိုးေနရာ (၁၀၆)ေနရာတို႔ကို ေဆးလိပ္ေငြ႕ကင္းစင္ေနရာ မ်ား ျဖစ္ေပၚလာေစေရး အရွိန္အဟုန္ျမႇင့္တင္ ေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕အေနနဲ႔ အနာဂတ္လူငယ္မ်ား က်န္းမာသန္စြမ္း၊ ပညာေရး ျမႇင့္တင္ရန္ တစ္နည္းေျပာရရင္ လူသားအရင္း အျမစ္မ်ား မဆုံး႐ႈံးေစဖို႔အတြက္ (Master Plan for Youth)ေရးဆြဲၿပီး ေဆာင္ရြက္သြားႏုိင္ဖို႕အ တြက္ စီမံကိန္းမ်ား ေရးဆြဲလ်က္ရွိပါတယ္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ အေစာပိုင္းက ေမးခြန္းကို ျပန္ေကာက္ရရင္ ရွမ္းျပည္နယ္ဟာ နယ္ေျမဧရိယာ က်ယ္ျပန္႔တဲ့ အတြက္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးက အစေပါ့၊ အေထြေထြက႑ေတြမွာ ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္မႈ ကြာဟခ်က္ေတြ အမ်ားႀကီး ရွိေနပါတယ္။ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေနာက္က်ေနတယ္ေပါ့။ အဲဒီ အေပၚမွာေကာ ျပည္နယ္အစိုးရအေနနဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳး တိုးတက္မႈ ညီမွ်ေအာင္ ဘယ္လိုမ်ား ေဆာင္ရြက္ေနတယ္ဆိုတာကို သိပါရေစ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ရွမ္းျပည္နယ္ဟာ ျမန္မာႏိုင္ ငံရဲ႕ ၄ ပံု ၁ ပံုခန္႔ က်ယ္၀န္းပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္ကို အပိုင္း (၃)ပိုင္း ပိုင္းၿပီး ေျပာေလ့ရွိပါ တယ္။ ရွမ္းေတာင္/ရွမ္းေျမာက္/ရွမ္းအေရွ႕ဆို ၿပီး ေျပာေလ့ရွိၾကတယ္။ ဒီေနရာမွာ ေစာေစာ က ေမးတဲ့အတုိင္းပဲ နယ္ေျမဧရိယာက်ယ္ျပန္႕ တဲ့အတြက္ လမ္းပန္းဆက္သြယ္ေရးအစ အေထြေထြက႑ေတြမွာ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္မႈ ကြာဟခ်က္ေတြ ရွိေနတယ္ဆိုတာ လက္ခံပါတယ္။ အေျခခံ အေၾကာင္းအခ်က္ေတြက အမ်ားႀကီး ပါ။ (၁)နယ္ေျမ ၿငိမ္းခ်မ္းမႈ ရွိ/မရွိ၊ (၂) ၿမိဳ႕နယ္ အေရအတြက္ မတူညီျခင္း ဥပမာ-ရွမ္းေတာင္ မွာဆိုရင္ ခ႐ိုင္ (၃)ခု၊ ကိုယ္ပိုင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရေဒသ (၂)ခု၊ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း (၂၁)ၿမိဳ႕နယ္၊ ၿမိဳ႕ေပါင္း (၁၃)ၿမိဳ႕ ရွိပါတယ္။ ရွမ္းေရွ႕ဆိုရင္ ခ႐ိုင္ (၃)ခ႐ိုင္၊ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း (၁၀)ၿမိဳ႕နယ္၊ ၿမိဳ႕ေပါင္း (၈) ၿမိဳ႕ ရွိပါတယ္။ ရွမ္းေျမာက္မွာ ဆိုရင္ ခ႐ိုင္ ေပါင္း (၇)ခု၊ ကိုယ္ပုိင္အုပ္ခ်ဳပ္ခြင့္ရတိုင္း/ေဒသ (၃)ခု၊ ၿမိဳ႕နယ္ေပါင္း (၂၄)ၿမိဳ႕နယ္၊ ၿမိဳ႕ေပါင္း (၁၁)ခု ရွိပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ေဒသႏ္ၱရစီမံကိန္း ေတြ ေရးဆြဲတဲ့အခါမွာ လူဦးေရ၊ လူတစ္ဦးက် ၀င္ေငြ၊ GDP ၊ အခြန္ေငြ ရရွိမႈ၊ နယ္ေျမအ က်ယ္အ၀န္း (၆၀၁၅၅ ဒသမ ၂၃) စတုရန္းမုိင္ အစရွိတဲ့ ၫႊန္ကိန္း (၆)ခုနဲ႔ ေရးဆြဲပါတယ္။ ေရးဆြဲတဲ့အခါမွ ၫႊန္ကိန္းေတြ မကိုက္ညီတဲ့ ေဒသေတြမွာၾကျပန္ေတာ့ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ မညီမွ်မႈေတြ ျဖစ္ခဲ့တာ ေတြ႕ရပါတယ္။ အခုကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရ လက္ထက္မွာေတာ့ အတတ္ႏုိင္ဆံုး မွ်တတဲ့ ဖြံ႕ၿဖိဳး တုိးတက္မႈကို ရရွိေအာင္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။ အခုဆိုရင္ ခရီးသြားလုပ္ငန္း ျမႇင့္တင္ရန္အတြက္ ရွမ္း ေတာင္/ ေျမာက္/ အေရွ႕က ၿမိဳ႕ႀကီး (၁၂)ၿမိဳ႕ကို Clean and Green Cities ျဖစ္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ဥပမာ- ၿမိဳ႕တြင္း ႏုိင္လြန္ကတၱရာ လမ္းမ်ား ခင္းျခင္း၊ ေရ ေျမာင္းစနစ္ျပဳျပင္ျခင္း၊ သစ္ပင္စိုက္ျခင္း၊ က်ဴး ေက်ာ္မ်ား ဖယ္ရွားျခင္း၊ CCTV  ကင္မရာမ်ား တပ္ဆင္ျခင္းတို႔ကို ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ၂၀၂၀ ခုႏွစ္ဆုိရင္ အားလံုးၿပီးစီးပါမယ္။ ဒါ့အျပင္ အေထြေထြ အုပ္ခ်ဳပ္ေရး ဦးစီးဌာနရဲ႕ Clean and Green Cities  နဲ႔ One village project မ်ား သတ္မွတ္ၿပီး ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိပါတယ္။ ၂၀၁၉-၂၀ ဘ႑ာ ေရးႏွစ္မွာေတာ့ One Towship, One village project ကို စတင္မွာျဖစ္ပါတယ္။ ရွမ္း အေရွ႕ႏွင့္ ရွမ္းေျမာက္ အခ်ိဳ႕ေဒသေတြကို ဖြံ႕ ၿဖိဳးမႈ ေနာက္က်တယ္လိ႔ု ေျပာၾကပါတယ္။ ဟုတ္ပါတယ္။
.
အဓိကေတာ့ လွ်ပ္စစ္မီးအတြက္ အေျခခံ အေဆာက္အံု မရိွခဲ့တာေၾကာင့္ SME ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ နည္းခဲ့ပါတယ္။ အခု ၂၀၁၉ အကုန္မွာဆုိရင္ National Grid (မဟာဓာတ္အားလိုင္း)ေရာက္ ရွိၿပီး ၿမိဳ႕ေရာေက်းလက္ပါမက်န္ မီးလင္းေတာ့ မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕အ ေနျဖင့္ ရွမ္းျပည္နယ္တစ္ခုလံုး ေတာေရာၿမိဳ႕ပါ မက်န္ ေက်းလက္ေဒသ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး ဦး စီးဌာန၊ ေက်းလက္လမ္းဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး ဦး စီးဌာန၊ နယ္စပ္ေဒသ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ႀကီးၾကပ္ေရး႐ုံး တို႔မွ ေဆာင္ရြက္သည့္လမ္း၊ ေရ၊ မီး၊ ေက်ာင္း၊ ေဆး႐ုံ၊ အားကစားကြင္း အစရွိတဲ့ စ့ပ်ငခေူ ငည္မေ်အမကခအကမန ေတြ ပိုမိုျပည့္စံုေအာင္ က်န္ ေနတဲ့ လက္က်န္သက္တမ္း ၂ ႏွစ္အတြင္းမွာ ေအာင္ျမင္ေအာင္ ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ စီစဥ္သြား မွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ ေနာက္တစ္ခ်က္ကေပါ့ အစိုးရသစ္ လက္ထက္မွာ ျပည္နယ္တြင္းကလမ္းေတြ အေတာ့္ကို ေကာင္းမြန္လာတာကို ေတြ႕ရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ ဒီေကာင္းမြန္လာတဲ့လမ္းေတြ အမ်ားစုဟာ ျပည္နယ္အစိုးရ ကြပ္ကဲမႈေအာက္ မွာရွိတဲ့ ျပည္နယ္စည္ပင္သာယာေရးဌာနပိုင္ လမ္းေတြ မဟုတ္ဘဲနဲ႔ BOT စနစ္နဲ႔ ကုမၸဏီ က ေဆာင္ရြက္တဲ့လမ္းေတြ ျဖစ္ေနတယ္လို႔ သိရပါတယ္။ စည္ပင္သာယာေရးဌာနက တာ၀န္ယူေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ၿမိဳ႕တြင္းလမ္းအမ်ားစုဟာ ယခင္အတုိင္းပဲ ေျပာင္းလဲမႈ သိပ္မရွိဘူး ဆိုၿပီးေတာ့ ေ၀ဖန္ေျပာဆိုေနၾကတာ ရွိပါတယ္။ အဲဒီအေပၚမွာ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အေနနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ား ေျပာၾကားလိုပါသလဲ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရလက္ထက္ ရွမ္းျပည္နယ္မွာ သိသိသာသာ ေျပာင္းလဲသြားတဲ့ အရာေတြကေတာ့ ျပည္ေထာင္စုလမ္းမႀကီးေတြနဲ႔ ေက်းလက္/ၿမိဳ႕ျပ မီး လင္းျခင္းတို႕ ျဖစ္ပါတယ္။ ျပည္ေထာင္စု လမ္းမႀကီးေတြက အာဆီယံ စံခ်ိန္မီ AC လမ္းမေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီ လမ္းေတြက BOT လမ္းေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ လမ္းေတြ အရမ္းေကာင္းသြားတဲ့အတြက္ ဆက္သြယ္ ေရးျမန္ဆန္သြားၿပီး သယ္ယူပို႕ေဆာင္ခေတြ က်ဆင္းသြားတဲ့အတြက္ ကုန္ေစ်းႏႈန္း ႀကီးျမႇင့္ မႈကိုလည္း ေလ်ာ့ခ်ႏုိင္ပါတယ္။
.
ၿမိဳ႕ျပလမ္းေတြက စည္ပင္သာယာလမ္းေတြ ျဖစ္ပါတယ္။ စည္ပင္သာယာေရးဌာနက သံုးေငြဟာ ရေငြေပၚ မူတည္ပါတယ္။ ရေငြမ်ားရင္ မ်ားမ်ားသံုးႏုိင္ပါတယ္။ အဲဒီရေငြေတြထဲမွာ သာမန္အသံုးစရိတ္ေတြ ဖယ္ႏုတ္ၿပီးမွသာ ေငြလံုးေငြရင္းကိုသာ ၿမိဳ႕ျပဖြံ႕ၿဖိဳးေရး၊ သန္႔ရွင္းသာယာေရးအတြက္ သံုးစြဲရပါတယ္။ အဲဒီေတာ့ ၀င္ေငြ/ရေငြ နည္းတဲ့ ၿမိဳ႕ငယ္ေတြမွာဆိုရင္ အမ်ားႀကီး မလုပ္ေပးႏုိင္ပါဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ရွမ္းျပည္ နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ရဲ႕ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရး ေခါင္းစဥ္ ေအာက္ကေန Budjet လ်ာထားၿပီး AC ခင္းျခင္း၊ လမ္းမီး ထြန္းျခင္း၊ ေရေျမာင္း၊ ပလက္ေဖာင္း အစရွိတဲ့ လုပ္ငန္းေတြကို ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕ Cabinet ဆံုး ျဖတ္ခ်က္မ်ားနဲ႔ အေကာင္အထည္ ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ အထက္က ေမးခြန္းမွာ ကၽြန္ေတာ္ေျပာျပတဲ့အတိုင္း ၿမိဳ႕ႀကီး (၁၂)ၿမိဳ႕ အဆင့္ျမႇင့္တင္ျခင္း ဟာ စည္ပင္ သာယာေရးဌာနရဲ႕ ရေငြနဲ႔ မလံုေလာက္တဲ့ အတြက္ ျပည္နယ္အစိုးရက ေထာက္ပ့ံႀကီးၾကပ္ ၿပီး လုပ္ေဆာင္ေနျခင္း ျဖစ္ပါတယ္။ ေသခ်ာ တာကေတာ့ ၂၀၂၀ ခုႏွစ္ မကုန္ခင္မွာ ၿမိဳ႕ ႀကီး ေတာ္ေတာ္မ်ားမ်ား ေျပာင္းလဲသြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းမွာ ေခတ္ အဆက္ဆက္က သိမ္းဆည္းခံ ေျမယာေတြအ မ်ားအျပား ရိွေနပါေသးတယ္။ အဲဒီလို ေျမသိမ္း ခံေတာင္သူေတြရဲ႕ အေရးေဆာင္ရြက္ရာမွာလည္း အားနည္းႀကံ့ၾကာမႈေတြ ရွိေနတယ္လို႔ ေ၀ဖန္ေျပာဆိုၾကတာေတြလည္း ရွိပါတယ္။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ျပန္လည္စြန္႔လႊတ္ၿပီး ေျမယာ မ်ားဟာ မူလပိုင္ရွင္ေတြဆီ ျပန္မေရာက္ဘဲ ေႏွာင့္ေႏွးႀက့ံၾကာေနတာေတြ၊ လက္လႊဲလက္ ေျပာင္း ေရာက္ရွိသြားတာ ေတြကိုလည္း ၾကားသိေနရပါတယ္။ ဒါနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ရွမ္းျပည္ နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ရဲ႕ စီမံခန္႔ခြဲေဆာင္ရြက္မႈေတြကို လည္း သိပါရေစ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ေျမယာ ျပႆနာကိစၥက ေတာ့ အားလံုးသိတဲ့အတိုင္းပါပဲ။ အခ်ိန္တိုတြင္း မွာ ေျဖရွင္းလို႔ရတဲ့ ျပႆနာမ်ိဳး မဟုတ္ပါဘူး။ ႏုိင္ငံေတာ္သမၼတႀကီးရဲ႕ လမ္းၫႊန္ခ်က္ကေတာ့ ရွင္းတယ္။ တိုင္းျပည္ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ စီးပြား ဖြံ႕ၿဖိဳးခ်င္ရင္ စက္မႈဇုန္ေတြ၊ ၿမိဳ႕ျပအိမ္ယာစီမံ ကိန္းေတြထက္ သိမ္းဆည္းခံ ျပည္သူလူထုရဲ႕ လယ္ယာေျမ ျပႆနာမ်ားကို ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ ေျဖရွင္းေပးႏုိင္ဖို႔ လိုတယ္လို႔ ေျပာၾကားခဲ့ပါတယ္။ ဒါမွသာ အလုပ္အကိုင္ အခြင့္အလမ္း မ်ားရရွိၿပီး ႏုိင္ငံျခားသို႔ ထြက္ၿပီး အလုပ္လုပ္ကိုင္တဲ့ လူငယ္ေတြ ေလ်ာ့က်သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္ အေနန႔ဲ သိမ္းဆည္းခံလယ္ ယာေျမ ျပႆနာ ေျဖရွင္းေရးႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ေတာ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ မ်ားကို ရွင္းျပရရင္ေတာ့ (၃)ႏွစ္တာကာလအတြင္း လယ္ယာေျမႏွင့္ အျခားေျမမ်ား သိမ္းဆည္းခံရမႈမ်ား ျပန္လည္ စိစစ္ေရး ေကာ္မတီ ဖြဲ႕စည္းၿပီးေနာက္ပိုင္းတြင္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း၌ စြန္႔လြတ္ေျမ အမႈေပါင္း (၁၅၅)မႈ၊ ဧရိယာစုစုေပါင္း ၃၀၈၃၁ ဒသမ ၆၈၈ ဧက ျဖစ္ပါတယ္။ ျပန္လည္စြန္႔လႊတ္ အပ္ႏွံေျမ ေျမဧရိယာ (၃၀၈၃၁ ဒသမ ၆၈၈)ဧကအနက္ မွ (၂၉၅၇၂ ဒသမ ၅၇၆)ဧကကို သက္ဆိုင္သူ မ်ားထံသို႔ ျပန္လည္လႊဲေျပာင္းေပးအပ္ႏုိင္ခဲ့ၿပီး ျဖစ္ပါေၾကာင္းႏွင့္ လႊဲေျပာင္းရန္ က်န္ရွိေသာ ဧရိယာ ၁၂၁၈ ဒသမ ၁၇၂ ဧကကိုလည္း ေတာင္သူမ်ား လက္၀ယ္သို႔ အျမန္ျပန္လည္ ေပးအပ္ႏိုင္ေရးအတြက္ မူလလုပ္ကိုင္သူ မွန္ ကန္ေရးကို စိစစ္ေဆာင္ရြက္ေပးလ်က္ ရွိပါ တယ္။ ေျမျပင္ စိစစ္ေလ်ာ့နည္း ဧရိယာမွာ ၄၀ ဒသမ ၉၄ ဧက ျဖစ္ပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း လယ္ယာေျမႏွင့္ အျခားေျမမ်ား သိမ္းဆည္းခံရမႈမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ တိုင္ၾကားမႈမ်ားအေပၚ အခ်ိန္ႏွင့္တစ္ေျပးညီ စိစစ္ေျဖရွင္းေဆာင္ရြက္ႏုိင္ေရးအတြက္ ျပည္ နယ္၊ ခ႐ိုင္ ၁၃ ခ႐ိုင္၊ ၿမိဳ႕နယ္ ၅၅ ၿမိဳ႕နယ္ႏွင့္ ရပ္ကြက္/ ေက်းရြာအုပ္စု အဆင့္ဆင့္အလိုက္ လယ္ယာေျမႏွင့္ အျခားေျမမ်ား သိမ္းဆည္းခံရ မႈမ်ား ျပန္လည္စိစစ္ေရး ေကာ္မတီအဆင့္ဆင့္ ကို ဖြဲ႕စည္းေဆာင္ရြက္ခဲ့ပါတယ္္။ ေကာ္မတီအ ဆင့္ဆင့္တြင္ လႊတ္ေတာ္ကိုယ္စားလွယ္မ်ား၊ ေတာင္သူလယ္သမား ကိုယ္စားလွယ္မ်ားႏွင့္ ေဒသခံမ်ားမွ ၾကည္ညိဳေလးစားသည့္ ကိုယ္ စားလွယ္မ်ားကိုလည္း ထည့္သြင္းဖြဲ႕စည္းၿပီး သိမ္းဆည္းေျမမ်ားႏွင့္ ပတ္သက္၍ ေတာင္သူ မ်ားနစ္နာမႈ မရွိေစေရးအတြက္ ဥပေဒ၊ နည္း ဥပေဒ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းမ်ားႏွင့္ အညီ စိစစ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။ လယ္ယာေျမႏွင့္ အျခားေျမမ်ား သိမ္းဆည္းခံရမႈမ်ား ျပန္လည္ စိစစ္ေရး ဗဟုိေကာ္မတီမွ စိစစ္ေျဖရွင္းရန္ ၫႊန္ ၾကားခဲ့သည့္ အမႈေပါင္း ၅၂၄ မႈရွိခဲ့ၿပီး ေျမစစ္ ဗဟိုေကာ္မတီမွ သက္ဆိုင္ရာ ၀န္ႀကီးဌာနသို႔ သေဘာထား ေတာင္းခံထားမႈႏွင့္ ျပည္နယ္သို႔ ေပါင္းစပ္ေဆာင္ရြက္ရန္ ေပးပို႕လာေသာ အမႈ တြဲေပါင္း ၅၃ မႈ၊ ကာယကံရွင္အား ရွင္းလင္း ၿပီး ျပန္လည္တင္ျပရန္ ဗဟိုေကာ္မတီမွ ျပည္ နယ္သို႔ ေပးပို႕လာေသာ အမႈတြဲေပါင္း ၆ မႈ၊ ျပည္နယ္ေျမ/စစ္ ဗဟိုေကာ္မတီသို႔ ေပးပို႕ တင္ျပထားၿပီး အမႈတြဲေပါင္း ၈၃ မႈ၊ ျပည္နယ္ ေျမ/စစ္ ေကာ္မတီမွ စိစစ္ဆဲအမႈတြဲေပါင္း ၂၂၇ မႈ၊ ေျမ/စစ္ ဗဟိုေကာ္မတီမွ စိစစ္ပိတ္ သိမ္းထားရွိၿပီး အမႈတြဲေပါင္း ၁၅၅ မႈတို႔ျဖစ္ၿပီး အမႈေပါင္း ၁၀၆ မႈအား သက္ဆုိင္ရာ လုပ္ထံုး လုပ္နည္းမ်ားအရ စိစစ္ေဆာင္ရြက္ ႏုိင္ခဲ့ပါတယ္။
.
သိမ္းဆည္းခံေျမယာေတြကို မူလပိုင္ရွင္ ေတြဆီ ျပန္လည္ေပးအပ္တဲ့အခါမွာ ဌာနဆိုင္ ရာမ်ား၏ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ၊ လုပ္ထံုးလုပ္ နည္းေတြအရ မူလပုိင္ရွင္အစစ္အမွန္ ျဖစ္ ေရးအတြက္ စိစစ္တဲ့ေနရာမွာ ေျမယာတန္ဖိုး ျမင့္တက္မႈအေပၚမွာ ပိုင္ဆုိင္မႈ မရွိဘဲ ရလိုမႈ ျဖင့္ မမွန္မကန္ ေတာင္းဆိုမႈမ်ားေၾကာင့္ ေအာက္ေျခအဆင့္မွာ ေျမယာက်ဴးေက်ာ္မႈ ျပႆနာမ်ား၊ ေျမယာအျငင္းပြားမႈမ်ား ျဖစ္ေပၚ ေနပါတယ္။ စြန္႔လြတ္ေျမမ်ားကို မူလပိုင္ရွင္ထံ ျပန္လည္မေပးအပ္ဘဲ အျခားမသက္ဆိုင္သူ မ်ားကို ေပးအပ္ၿပီးပါက ပိုင္ရွင္အစစ္အမွန္မ်ား မွာ အလြန္နစ္နာသျဖင့္ အမွန္တကယ္ မူလေျမ ပိုင္ရွင္မ်ားထံ စြန္႔လြတ္ေျမမ်ား ေပးအပ္ႏုိင္ ေရး ဌာနဆိုင္ရာမ်ား၏ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ၊ လုပ္ထံုးလုပ္ နည္းန႔ဲအညီ ေဆာင္ရြက္ရာမွာ အခ်ိဳ႕ၾကန္႔ၾကာမႈ မ်ားေတာ့ ရွိပါတယ္။
.
ကေမၻာဇတိုင္း။ သံလြင္ျမစ္ေပၚက ေရကာ တာစီမံကိန္းေတြ ျပန္ၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္မွာ လားဆိုၿပီးေတာ့ လူထုက စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြ ရွိ ေနပါတယ္။ ဒါ့အျပင္ တီက်စ္ေက်ာက္မီးေသြး စက္႐ုံကို လူထုစိုးရိမ္ပူပန္မႈ ျမင့္တက္ေနတဲ့ စီမံကိန္းေတြ အမ်ားအျပား ရွိေနပါတယ္။ ဒီလုိ စီမံကိန္းေတြမွာ ျပည္နယ္အစိုးရ အဖြဲ႕အေနနဲ႔ လူထုရဲ႕ဆႏၵကို ဘယ္ေလာက္အတိုင္းအတာထိ ရယူၿပီး ေဆာင္ရြက္သြားမယ္ ဆိုတာကိုလည္း သိလိုပါတယ္။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုး တက္ဖို႔အတြက္ စြမ္းအင္ထုတ္လုပ္ဖို႔ လိုအပ္ ပါတယ္။ စြမ္းအင္ မထုတ္လုပ္ႏုိင္ပါက ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုး တက္မႈလည္း မရွိႏုိင္ပါ။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ ျမန္မာ ႏုိင္ငံဟာ အေရွ႕ေတာင္အာရွမွာ စြမ္းအင္ထုတ္လုပ္မႈ အနည္းဆံုးႏုိင္ငံျဖစ္လို႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈလည္း ေနာက္က်ခဲ့ရပါတယ္။ စြမ္းအင္ထုတ္လုပ္တဲ့ ေနရာမွာ ႏုိင္ငံေတာ္နဲ႔ ျပည္သူလူထုကို အက်ိဳး ျပဳတဲ့ လုပ္ငန္းျဖစ္သလို သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ထိခိုက္မႈ အနည္းဆံုးနဲ႔ ေဒသခံလူထုအေပၚ ထိခိုက္မႈ မရွိေသာ လုပ္ငန္းစီမံကိန္းမ်ားကို စီးပြားေရးအရ အက်ိဳးအျမတ္နည္းေပးမယ့္ ျပည္သူလူထုအတြက္ လူမႈေရးအရ အက်ိဳး အျမတ္မ်ားတဲ့ လုပ္ငန္းမ်ားကို ေရြးခ်ယ္ေဆာင္ ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ လုပ္ငန္းစီမံကိန္း မ်ားကို ေဆာင္ရြက္တဲ့ေနရာမွာ ႏုိင္ငံတကာ စံခ်ိန္စံၫႊန္းမ်ားႏွင့္ ညီၫြတ္ေသာ EIA, SIA, EMP တို႔နဲ႔အညီ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆန္း စစ္မႈမ်ားကို စဥ္ဆက္မျပတ္ ပြင့္လင္းျမင္သာစြာ ေဆာင္ရြက္ သြားမွာျဖစ္ပါတယ္။
.
သံလြင္ျမစ္ေပၚက ေရကာတာ စီမံကိန္း ေတြျပန္ၿပီးေတာ့ လုပ္ေဆာင္မွာလားဆိုၿပီးေတာ့ ေဒသခံ လူထုက စိုးရိမ္ပူပန္မႈေတြနဲ႔ ပတ္ သက္ၿပီးေတာ့ ပြင့္ပြင့္လင္းလင္း ေျပာရရင္ ယခင္အစိုးရလက္ထက္က မဂၢါ၀ပ္ ၇၀၀၀ ခန္႔ ထုတ္ယူဖို႔ MOU ထိုးထားခဲ့ဖူးပါတယ္။ သို႔ ေသာ္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရလက္ထက္မွာ လုပ္ သင့္/မသင့္ အက်ိဳး/အျပစ္နဲ႔ အက်ိဳး/အျမတ္ ရွိ/မရွိ စတဲ့အခ်က္ေတြနဲ႔ ျပန္လည္ ဆန္းစစ္ ေနပါတယ္။ ယခုအခ်ိန္အထိေတာ့ ျပည္ေထာင္စုအစိုးရက ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရထံသို႔ သေဘာထား ေတာင္းခံျခင္း မရွိေသးပါဘူး။
.
ေရအားလွ်ပ္စစ္ ထုတ္လုပ္မႈနဲ႔ ပတ္သက္ရင္ေတာ့ တိုင္းေဒသႀကီး/ ျပည္နယ္အစိုးရ အဖြဲ႕အေနနဲ႕ မဂၢါ၀ပ္ (၃၀)အထိပဲ ခြင့္ျပဳေပး ႏုိင္ခြင့္ ရွိပါတယ္။ အဲဒီ အထက္ပိုရင္ေတာ့ ျပည္ေထာင္စုအဆင့္ကပဲ စီမံေဆာင္ရြက္ပါ တယ္။ ကၽြန္ေတာ္တို႔ အစိုးရလက္ထက္ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္း အေသးစားေရအားလွ်ပ္စစ္ ထုတ္လုပ္ဖို႔ MOU ေရးထုိးၿပီး ေဆာင္ရြက္ ေနတဲ့ လုပ္ငန္း (၂၂)ခု၊ MOA ေရးထိုးၿပီး လုပ္ ငန္း (၉)ခု၊ စုစုေပါင္း အေသးစား ေရအား လွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္း (၃၁)ခုကို အေကာင္အထည္ ေဖာ္ေနပါတယ္။
.
ေက်ာက္မီးေသြးသံုး လွ်ပ္စစ္ဓာတ္အား ေပးစက္႐ုံ (တီက်စ္)စီမံကိန္းဟာလည္း EIA, SIA, EMP တို႔နဲ႔အညီ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ဆန္းစစ္မႈမ်ားကို စဥ္ဆက္မျပတ္ ပြင့္လင္းျမင္ သာစြာ ေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ေနာက္ထပ္ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ အေနနဲ႔ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းမွာ ႀကီးမားတဲ့ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္းမ်ား ေဖာ္ေဆာင္ခဲ့ရင္ေတာ့ ေဒသခံ ျပည္သူလူထု အသံမ်ားကို ထည့္သြင္းၿပီး ျပည္ေထာင္စု အစိုးရအဖြဲ႕သို႕ သေဘာထား မွတ္ခ်က္ေပးသြားမည္ ျဖစ္ပါတယ္။

ကေမၻာဇတိုင္း။ အခုဆိုရင္ ျပည္ေထာင္စု လႊတ္ေတာ္မွာ ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးအတြက္ ပူးေပါင္းေကာ္မတီ ဖြဲ႕စည္း ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္ေနၿပီလည္း ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီမွာ တိုင္းေဒသႀကီး (သို႔မဟုတ္) ျပည္နယ္ အႀကီးအကဲ ခန္႔အပ္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ ပုဒ္မ ၂၆၁ အေပၚမွာ ေျပာဆိုလာတာေတြ ၾကားသိ ေနရပါတယ္။ ျပည္နယ္၀န္ႀကီးခ်ဳပ္တစ္ေယာက္ အေနနဲ႔ ဒီအေပၚမွာ ဘယ္လိုမ်ိဳး သံုးသပ္ယူဆ ပါသလဲ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ၂၀၁၈ ခုႏွစ္၊ ဖြဲ႕စည္းပံုအ ေျခခံဥပေဒပါ တုိင္းေဒသႀကီး (သို႔မဟုတ္)ျပည္ နယ္ အႀကီးအကဲမ်ား ခန္႔အပ္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ လို႔ ပုဒ္မ ၂၆၁ ျပင္ဆင္ေရးကို ၄-၄-၂၀၁၉ ရက္ေန႔တြင္ က်င္းပျပဳလုပ္ေသာ ဒုတိယအ ႀကိမ္ ရွမ္းျပည္နယ္လႊတ္ေတာ္ (၁၄)ႀကိမ္ ေျမာက္ ပုံမွန္အစည္းအေ၀းတြင္ ျပည္ေထာင္စု ႀကံ့ခို္င္ေရးႏွင့္ ဖြံ႕ၿဖိဳးေရးပါတီ (USDP)က ျပင္ ဆင္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး တင္သြင္းခဲ့ပါတယ္။
.
ကၽြန္ေတာ္ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္တစ္ေယာက္အျမင္ ေျပာရရင္ေတာ့ ပုဒ္မ ၂၆၁ ျပင္ဆင္ေရးကို ဖြဲ႕ စည္းပံု ျပင္ဆင္ေရး ေကာ္မတီမွ ေဆြးေႏြးတိုင္ ပင္ေနၾကတာကို ၾကားသိရပါတယ္။ ကၽြန္ေတာ္ အေနနဲ႔ ဒီမိုကေရစီ ဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စု တည္ေဆာက္ေရးနဲ႔ လိုက္ေလ်ာညီေထြစြာ ျပဳ ျပင္မႈမ်ိဳး ျဖစ္ေစလိုပါတယ္။ ဒါမွသာ ကၽြန္ ေတာ္တို႔ တုိင္းရင္းသားညီအစ္ကို ေမာင္ႏွမမ်ား လိုလားေတာင့္တတဲ့ ဒီမိုကေရစီဖက္ဒရယ္ ျပည္ေထာင္စုႀကီးကို တည္ေထာင္ႏုိင္မွာျဖစ္တယ္လု႔ိ ယံုၾကည္မိပါတယ္ ခင္ဗ်ား။
.
ကေမၻာဇတုိင္း။ အေျပာင္းအလဲက သြား ေတာ့သြားေနတယ္ မေရြ႕ဘူးေပါ့။ ေအာက္ေျခ ျဖစ္တဲ့ ဌာနဆိုင္ရာေတြမွာ အေျပာင္းအလဲ သိပ္ ၿပီးမရွိေသးဘူးဆုိၿပီး ေျပာဆုိၾကတဲ့အေပၚမွာ ေတာ့ ၀န္ႀကီးခ်ဳပ္အေနနဲ႔ ဘယ္လိုမ်ား ယူဆ မိပါသလဲ။ ေနာက္ၿပီးေတာ့ ဌာနဆိုင္ရာအမ်ား စုမွာ သတင္းထုတ္ျပန္မႈ အပိုင္းေတြမွာလည္း အားနည္းမႈေတြ ရွိေနတာကိုလည္း ရွင္းျပေပး ေစလိုပါတယ္။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။      အေျပာင္းအလဲလို႔ ေျပာရင္ ကၽြန္ေတာ္တို႔ NLD ပါတီက ေရြးေကာက္ပြဲ ကာလတုန္းက Time to Change ေျပာင္းလဲ ခ်ိန္တန္ၿပီဆိုတဲ့ ေႂကြးေႀကာ္သံနဲ႔ တက္လာခဲ့ ပါတယ္။ အစိုးရဖြဲ႕ႏုိင္တဲ့အခါၾကေတာ့ ဘာေတြ Change မွာလဲ ဆုိေတာ့-
.
Constitutional Change ၂၀၀၈ ဖြဲ႕စည္းပံုအ ေျခခံဥပေဒ ျပင္ဆင္ေရးအေပၚ အခုျပည္ေထာင္ စုလႊတ္ေတာ္မွာ ျပင္ဆင္ေရး ပူးေပါင္းေကာ္မတီ ဖြဲ႕စည္းေဆာင္ရြက္ေနပါၿပီ။
.
ဒီကေန႕ ျပည္သူေတြ ေျပာေနၾကသလိုပဲ အေျပာင္းအလဲက သြားေတာ့ သြားေနတယ္။ သိပ္မေရြ႕ဘူး။ ေအာက္ေျခက ဌာနဆိုင္ရာေတြ အေျပာင္းအလဲ သိပ္ၿပီး မရွိေသးဘူးဆိုၿပီး ေျပာေနၾကတာေပါ့ေနာ္။ အဓိက တစ္ခ်က္ကကၽြန္ ေတာ္တို႔က အစိုးရျဖစ္ေတာ့ ေခါင္းပိုင္းသာပါတယ္ေပါ့ေနာ္။ ေအာက္က ယႏၱရားႀကီးက ယခင္ေခတ္အဆက္ဆက္က ယႏၱရားႀကီး Institutionပါ။ အဲဒီ ယႏၱရားႀကီးကဒီလုိပဲႏွစ္ေပါင္း ႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာ လည္ပတ္လာခဲ့တာေလ။ ၫႊန္ ၾကားခ်က္ပဲ လုပ္တတ္ကိုင္တတ္တာ၊မလုပ္မ ႐ႈပ္မျပဳတ္ဘဲ လုပ္တတ္ကုိင္ တတ္ၾကတာ၊စြန္႔ စား၊ တီထြင္၊ မွန္မွန္ကန္ကန္ လုပ္ရဲကိုင္ရဲ ေျပာရဲဆိုရဲ မရွိဘူး။ အဓိက အဆိုးဆံုးကေတာ့ ျပည္သူနဲ႔ ဗ်ဴ႐ိုကေရစီ ယႏ္ၱရားၾကားမွာ loss of trust ယံုၾကည္မႈ ေပ်ာက္ဆံုးေနျခင္းပဲ။ ဒါ ကို ျပင္ဖို႔ဆိုရင္ ယႏၱရားရဲ႕ capacity ျမႇင့္တင္ ေပးရမယ္။ အထက္ေအာက္ ယံုၾကည္မႈ၊ အျပန္အလွန္ ေလးစားမႈ တည္ေဆာက္ရမယ္။ ျပည္သူကို ေလးစားတတ္ရမယ္။ ေပးလိုက္တဲ့ တာ၀န္ကို တာ၀န္သိမႈ၊ တာ၀န္ယူမႈ၊ တာ၀န္ ခံမႈနဲ႔ တာ၀န္ေက်မႈတို႔နဲ႔ ေဆာင္ရြက္တတ္ေအာင္ ျပဳျပင္ေပးရမယ္။ အဓိက စကားလံုး တစ္လံုးနဲ႔ ေျပာရရင္ mind-set Change ေလး ပါပဲ။ အခုဆိုရင္ အေထြေထြအုပ္ခ်ဳပ္ေရးဦးစီးဌာနကို ျပည္ထဲေရး၀န္ႀကီးဌာနက ခြဲထုတ္ၿပီး ျပည္ေထာင္စု အစိုးရအဖြဲ႕႐ုံး ၀န္ႀကီးဌာနရဲ႕ေအာက္ ေျပာင္းလဲဖြဲ႕စည္းလိုက္ျခင္းဟာ ျပည္သူ႕အတြက္ ေထြအုပ္ဆိုတာျဖစ္ေအာင္ႀကီးမားတဲ့ Change တစ္ခု လုပ္ေဆာင္လိုက္ျခင္း ပါပဲ။ အစုိးရအဖြဲ႕နဲ႔ ဌာနဆိုင္ရာ ၀န္ထမ္းေတြ အေနနဲ႔ ဥပမာ-မီးရထား တစ္စင္းလိုေပါ့။ မီး ရထားတစ္စင္းဟာ စက္ေခါင္း၊ ေနာက္တြဲမ်ား၊ သံလမ္း၊ ဇလီဖားတံုး အားလံုးေကာင္းမွ လို ရာခရီးကို အခ်ိန္တိုအတြင္း ေရာက္ႏုိင္မွာျဖစ္ ၿပီး စက္ေခါင္းသာေကာင္းၿပီး က်န္တာေတြမ ေကာင္းရင္ ခရီးမတြင္ႏုိင္ပါဘူး။
.
ယခု ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို က်င့္သံုးေနၿပီ ျဖစ္ေပမယ့္ ဌာနေတြက ကိုင္တြယ္က်င့္သံုးေန တဲ့ ဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ၊ လုပ္ထံုးလုပ္နည္းေတြဟာ ကိုလိုနီေခတ္၊ မဆလေခတ္က ေရးဆြဲ ထုတ္ျပန္ထားတာေတြျဖစ္လို႔ ေခတ္စနစ္နဲ႔ မေလ်ာ္ညီတ့ဲအျပင္ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္မႈမ်ားျခင္း၊စည္း ေႏွာင္မႈမ်ားျခင္း၊ လုပ္ငန္းစဥ္မ်ား ႐ႈပ္ေထြးျခင္း တို႔ေၾကာင့္ မလိုလားအပ္ဘဲ အဆင့္မ်ားကာ ၾကန္႔ၾကာမႈမ်ား ရွိေနတဲ့အတြက္ ဒီမိုကေရစီစနစ္ရဲ႕ အေျပာင္းအလဲမွာ ဌာန/၀န္ထမ္းအဖြဲ႕ အစည္းေတြက အေျပာင္းအလဲမွာ အခက္ေတြ႕ ေနပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ေခတ္စနစ္နဲ႔ မညီေတာ့ တဲ့ ဒီဥပေဒ၊ နည္းဥပေဒ၊ လုပ္ထံုးလုပ္နည္း ေတြကို လႊတ္ေတာ္ထဲမွ တစ္ဆင့္ ပယ္ဖ်က္ ျခင္း၊ ျပဳျပင္ျခင္း၊ အသစ္ေရးဆြဲျပဌာန္းျခင္းမ်ား ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ လိုပါတယ္။
.
ဌာနဆိုင္ရာ၀န္ထမ္းေတြ အရည္အခ်င္း တက္လာၿပီး တက္တက္ႂကြႂကြ လုပ္ကိုင္တာ ၀န္ထမ္းေဆာင္ဖို႔ အက်င့္ပ်က္ျခစားမႈ ေလ်ာ့က် ဖို႕ဆိုရင္ေတာ့ လစာတိုး႐ုံနဲ႔ အေျဖမေရာက္ပါ ဘူး။ ၀န္ထမ္းေတြရဲ႕ ေနစရာ၊ က်န္းမာေရး ေစာင့္ေရွာက္မႈ၊ ကေလးေတြရဲ႕ ပညာေရးေတြ ပါ ထည့္သြင္းစဥ္းစားေဆာင္ရြက္ဖို႔ လိုတယ္ လို႔ ထင္ပါတယ္။ ဒါေတြကို တျဖည္းျဖည္းခ်င္း ျပဳျပင္ၿပီးေတာ့ ေဆာင္ရြက္သြားဖို႔ စီစဥ္ေနပါ တယ္။
.
ေနာက္ ဌာနဆိုင္ရာ အမ်ားစု သတင္းထုတ္ ျပန္မႈ အပိုင္းေတြမွာလည္း အားနည္းမႈ ရွိတာနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ေျပာရရင္ အေရးႀကီးတဲ့ လုပ္ငန္းေတြ၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ကိစၥေတြမွာ အမွားမခံ ဘူးေလ။ ဒါမ်ိဳးကိုေတာ့ သူတို႔လည္း အစိုးရရဲ႕ ေျပာေရးဆိုခြင့္ ေပးမထားေတာ့ မေျပာရဲဘူးေလ။ အဓိကကေတာ့ မွားမွာလည္း ေၾကာက္တာေပါ့။ သတင္း ထုတ္ျပန္ေရးနဲ႔ ပတ္သက္ ရင္ အစိုးရရဲ႕ သတင္းထုတ္ျပန္ေပးတဲ့ ဌာနနဲ႔ သာ တုိက္႐ိုက္ခ်ိတ္ဆက္ ေဆာင္ရြက္ႏုိင္ပါ တယ္။
.
ကေမၻာဇတုိင္း။ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕ အေနနဲ႔ က်န္ရွိတဲ့ သက္တမ္း ၂ ႏွစ္အတြင္း မွာ ျပည္နယ္ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရး၊ တည္ၿငိမ္ေအး ခ်မ္းသာယာေရးနဲ႔ ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရး ရရွိဖို႕ အတြက္ ဘာေတြလုပ္ေဆာင္သြားမယ္ဆိုတာ သိပါရေစ။
.
၀န္ႀကီးခ်ဳပ္။    ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအေနနဲ႔ က်န္ရွိေနတဲ့ သက္တမ္း ၂ ႏွစ္အတြင္းမွာ ျပည္နယ္ ေဒသႏ္ၱရဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးနဲ႔ စီးပြား ဖြံ႕ၿဖိိဳးတုိးတက္ေရးကုိ အဓိကထား ေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ရွမ္းျပည္နယ္က စိုက္ပ်ိဳးေရးကို အဓိကထားတဲ့ ျပည္နယ္ျဖစ္လို႔ ေဒသထြက္ကုန္မ်ားျဖစ္တဲ့ လက္ဖက္၊ သရက္၊ ေကာ္ဖီ၊ ေျပာင္း၊ ေဂၚဖီ၊ အာလူး၊ ၾကက္သြန္၊ မက္ၠေဒးမီးယား အစရွိတဲ့ သီးႏွံမ်ားကို ကုန္ ေခ်ာအျဖစ္ ထုတ္လုပ္ၿပီး ေစ်းကြက္ရရွိေအာင္ လုပ္ေဆာင္သြားဖို႔ Master Plan ေရးဆြဲထား ၿပီးျဖစ္ပါတယ္။ ေရေျမေဒသႏွင့္ ကိုက္ညီသည့္ သီးႏွံမ်ိဳးေကာင္းမ်ိဳးသန္႔မ်ားကို ဘက္စံုသီးႏွံ ကာကြယ္ေရးနည္းမ်ား (IPM)ကို က်င့္သံုး လ်က္ ေတာင္သူမ်ားကို စိုက္ပ်ိဳးေစျခင္းအားျဖင့္ ထြက္ရွိလာေသာ စိုက္ပ်ိဳးေရး ထြက္ကုန္မ်ား ကို ေစ်းကြက္၀င္ ေဘးကင္းလံုၿခံဳ စိတ္ခ်စြာ ျဖန္႔ျဖဴး/စားသံုးႏုိင္ေရးကိုလည္း ႀကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။
.
ဟုိတယ္ႏွင့္ ခရီးသြားက႑ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ ေရးအတြက္ သဘာ၀အေျခခံ ခရီးသြားလုပ္ ငန္းႏွင့္ ရပ္ရြာလူထုအေျချပဳ ခရီးသြားလုပ္ငန္းမ်ားကို (Pilot Project)အေနျဖင့္ အေကာင္ အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္လ်က္ ရွိပါတယ္။
.
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးဆိုတာကလည္း ႏုိင္ငံေတာ္ အဆင့္က ေဖာ္ေဆာင္ေနေသာ္လည္း ျပည္နယ္ အစိုးအရအေနနဲ႔ တာ၀န္ယူရတဲ့အပိုင္းကိုေတာ့ ျပည္သူႏွင့္အတူ ႀကိဳးစားၿပီး ဆက္လက္ေဆာင္ ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါတယ္။
.
၂၁ ရာစု ပင္လံုညီလာခံကေန တစ္ႏုိင္ငံလံုး ၿငိမ္းခ်မ္းေရးရေအာင္ အေကာင္အထည္ေဖာ္ ေဆာင္ရြက္ေနပါတယ္။ ၂၁ ရာစု ပင္လံု ကေန ျဖစ္ေပၚလာမယ့္ မူ၀ါဒ၊ လုပ္ငန္းစဥ္ေတြ နဲ႔အညီ ျပည္ေထာင္စု အစိုးရအဖြဲ႕ရဲ႕ ဦးေဆာင္ မႈျဖင့္ ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕ဟာ တိုင္းရင္း သားျပည္သူလူထုတို႔နဲ႔အတူ ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္း ေရးရရွိေရး ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ပါ တယ္။
.
ၿငိမ္းခ်မ္းေရးနဲ႔ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးဟာ အစဥ္ဒြန္တြဲလ်က္ရွိတာေၾကာင့္ တစ္ဖက္က တည္ ၿငိမ္မႈမရွိရင္ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေနာက္က်မွာျဖစ္ၿပီးတစ္ ဖက္ကလည္း ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈေနာက္က်ရင္တည္ၿငိမ္မႈ အားနည္းမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ တစ္ဖက္ က ၿငိမ္းခ်မ္းေရးကုိလည္း ေဆာင္ရြက္မယ္၊ တစ္ဖက္က အားလံုးတစ္ေျပးညီ တစ္ၿပိဳင္နက္ ထဲ ဖြံ႕ၿဖိဳးတိုးတက္ဖို႔အတြက္ ႀကိဳးစားေဆာင္ ရြက္ရင္း ထာ၀ရၿငိမ္းခ်မ္းေရးရဖို႔ ရွမ္းျပည္နယ္ အစိုးရအဖြဲ႕မွ ႀကိဳးပမ္းေဆာင္ရြက္သြားမွာ ျဖစ္ ပါတယ္။
.
ရွမ္းျပည္နယ္အစိုးရအဖြဲ႕အေနျဖင့္ ဒီမိုကေရစီ က်င့္စဥ္ႏွင့္အညီ ေခတ္ေျပာင္း စနစ္ေျပာင္းကာလ ဒီမိုကေရစီ အသြင္ကူးေျပာင္း ေရးကာလ ေျပာင္းလဲမႈ ျဖစ္စဥ္ႀကီး ေအာင္ျမင္ ေခ်ာေမြ႕ေစရန္၊ အဂတိလိုက္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ ေရး၊ မူးယစ္ေဆး၀ါး ႏွိမ္နင္းေရး၊ ျပည္သူ႕ ဘ႑ာေငြ အေလအလြင့္ ဆံုး႐ႈံးမႈ မရွိေစေရး၊ ဥပေဒမဲ့ သိမ္းဆည္းခံခဲ့ရသည့္ လယ္ယာေျမ မ်ား ျပန္လည္ရရွိေရး၊ ဥပေဒႏွင့္အညီ ေလ်ာ္ ေၾကးနစ္နာေၾကး ရရွိေရး၊ ေတာင္သူလယ္သမား၊ အလုပ္သမားမ်ား၏ လူေနမႈဘ၀ တိုး တက္ျမင့္မားေရးတို႔ကို အထူးအေလးထား ဦး တည္ႀကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္လ်က္ရွိၿပီး ရွမ္းျပည္ နယ္ျပည္သူလူထုအတြက္ လိုအပ္ခ်က္မ်ားကို အတတ္ႏုိင္ဆံုး ျဖည့္ဆည္းေပးႏုိင္ေရး လူမႈစီး ပြားဖြံ႕ၿဖိဳးေရး၊ တရားဥပေဒ စိုးမိုးေရး၊ တည္ ၿငိမ္ေအးခ်မ္းေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး၊ ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳး ေရးတို႔အား ျပည္သူႏွင့္အတူ ပိုမိုႀကိဳးပမ္း ေဆာင္ရြက္သြားမည္ ျဖစ္ပါတယ္။
.
ရှမ်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဒေါက်တာလင်းထွဋ်နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းခြင်း
ကမ္ဘောဇတိုင်း
.
၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် စတင်ဖွဲ့စည်း တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေဖြင့် ယခုအခါ အစိုးရသက်တမ်း ၃ နှစ်ပြည့်မြောက်လာပြီ ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းကဲ့ သို့ သက်တမ်း ၃ နှစ် ပြည့်မြောက်ခဲ့ပြီးသော ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် ကျန်ရှိသည့် သက်တမ်း ၂ နှစ်တာ ကာလအတွင်း၌ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်မည့် အခြေအနေများကို မဲဆန်္ဒရှင်ပြည်သူများ သိရှိစေရန်အတွက် ကမ္ဘောဇတိုင်း သတင်းဂျာနယ်မှ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့၊ ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ပါသည်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလကစပြီး ရှမ်းပြည်နယ်ရဲ့ တာဝန်ကို ပခုံးပြောင်း ရယူ ဆောင်ရွက်နေတဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့အနေ နဲ့ အခုဆိုရင် သက်တမ်းအားဖြင့် ၃ နှစ်တာကာ လကို ပြည့်မြောက်ခဲ့ပြီ ဖြစ်ပြီးတော့ အစိုးရ သက်တမ်း ၅ နှစ်ရဲ့ သက်တမ်းထက်ဝက်ကို ကျော်လွန်လာပြီလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ အခုလို သက်တမ်း ထက်ဝက်ကို ကျော်လာတဲ့အချိန် မှာ ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ မူလရည်မှန်းချက် လုပ်ငန်းတာဝန်တွေကို ဘယ်အတိုင်းအတာ ဘယ်နှရာခိုင်နှုန်းအထိ အောင်မြင်အောင်ဆောင် ရွက်နိုင်ပြီလို့ ပြောနိုင်ပါပြီလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံအတွင်းမှာ အကျယ်ပြန့်ဆုံးနဲ့ တိုင်းရင်း သား လူမျိုးအများဆုံး နေထိုင်တဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အင်အားစုလည်း အများဆုံးရှိတဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရ တာဝန်ယူ တဲ့အချိန်ကစပြီး ရည်မှန်းချက်တာဝန်များကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ အောင်မြင်မှုရရှိတဲ့ လုပ်ငန်းများရှိသလို အများ စုကတော့ အတိုင်းအတာတစ်ခုထိသာ အတန်အသင့် အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ပါတယ်။
.
ကျွန်တော်တို့ အစိုးရသစ် လက်ထက် ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘဏ္ဍာနှစ်မှာ စီမံကိန်း၊ ရည် မှန်းချက် ကျပ် (၄၈၉၈ ဒသမ ၉) ဘီလီယံ အကောင်အထည်ဖော်ရန် ရည်မှန်းခဲ့ရာ (၄၇၆၈ ဒသမ ၇) ဘီလီယံ ရရှိခဲ့ပြီး ၉၇ ဒသမ ၃ ရာ ခိုင်နှုန်း အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ခဲ့၍ ၄ ဒသမ ၁ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၁၇-၁၈ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင်လည်း (၅၄၂၂ ဒသမ ၁)ဘီ လီယံ ရည်မှန်းခဲ့ရာ (၅၃၄၂ ဒသမ ၆) ဘီလီ ယံ ရရှိခဲ့ပြီး ၉၈ ဒသမ ၅ ရာခိုင်နှုန်း အကောင် အထည် ဖော်နိုင်ခဲ့တဲ့အတွက် (၆ ဒသမ ၁) ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်အတွင်း စီမံကိန်းရည်မှန်းချက်အပေါ် (၁၉၂၉ ဒသမ ၅) ဘီလီယံ ရည်မှန်းခဲ့ပြီး စက်တင်ဘာလကုန်အထိ (၂၀၀၇ ဒသမ ၃) ဘီလီယံ ရရှိခဲ့သဖြင့် ရည်မှန်းချက်အပေါ် (၁၀၄ ဒသမ ဝ) ရာခိုင်နှုန်း အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့၍ (၇ ဒသမ ၈) ရာခိုင်နှုန်း တိုး တက်ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ လယ်ယာဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်ရေးအတွက် ၃ နှစ်တာ ကာလအတွင်း စိုက်ပျိုးရေးဦးစီးဌာနမှ သီးနှံအလိုက် မျိုး ကောင်း/ မျိုးသန့် မျိုးစေ့များ ထုတ်လုပ်ရာတွင် စပါး၊ အစေ့ထုတ်ပြောင်း၊ နေကြာ၊ ပဲစင်းငုံတို့ကို ၉၀၉၁ ဧက ထုတ်လုပ်အကောင်အထည်ဖော် ပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ လူမှုစီးပွားဘ၀ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် ရေးအနေဖြင့် နေထိုင်နိုင်ရေးအတွက် စီမံချက် ကာလများအလိုက် မြို့နယ်ပေါင်း ၉ မြို့နယ်၊ ကျေးရွာပေါင်း ၉၄ ရွာတွင် ကျေးရွာ မြေငှားဂ ရန် ၁၅၆၆၀ ခုကို ထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ မြ စိမ်းရောင် ကျေးရွာစီမံကိန်းကို ၃ နှစ်တာကာလအတွင်း ယူနစ်ပေါင်း ၈၆၁ ယူနစ်၊ ကျေးရွာ ပေါင်း ၁၂၉၄ ရွာတွင် အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ကုန်သွယ်ရေးကဏ္ဍ တွင် စုစုပေါင်း ကုန်သွယ်မှုပမာဏ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၁၄၉ ဒသမ ၃၁၆ သန်းကို အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ထို့အ ပြင် ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားကဏ္ဍ၊ ပညာရေး ကဏ္ဍ၊ ကျန်းမာရေးကဏ္ဍ၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ် ရေးကဏ္ဍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး လုပ်ငန်းများကို လည်း ပိုမိုတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်ပေးနိုင် ခဲ့ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ တခြား တိုင်းဒေသကြီးနဲ့ ပြည်နယ်တွေနဲ့ မတူဘဲနယ် မြေဧရိယာ အကျယ်ပြန့်ဆုံး ဖြစ်သလို တိုင်းရင်း သားလူမျိုးစု အများဆုံးနေထိုင်တဲ့ ပြည်နယ် တစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တိုင်းရင်း သားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းတွေ အများဆုံး တည်ရှိနေတဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခုလည်းဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီအပေါ် ဝန်ကြီးချုပ်တို့ ပြည်နယ်အစိုးရအ ဖွဲ့အနေနဲ့ ပြည်နယ်ကို အုပ်ချုပ်တဲ့အခါမှာဘယ် လို အခက်အခဲတွေ ရှိပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       မှန်ပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်က နယ်မြေအကျယ်ဆုံး ဖြစ်သလို အရောင်အသွေး စုံလှတဲ့ တိုင်းရင်းသား လူမျိုးပေါင်းစုံ မှီတင်း နေထိုင်ကြတဲ့ ပြည်နယ်ဖြစ်ပြီး တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အများစုရှိသလို ပြည်သူ့စစ်အဖွဲ့တွေလည်း အများအပြား ရှိပါတယ်။ တစ်ခု ပြောချင်တာက ရှမ်းပြည်နယ်က ထူးခြားပါတယ်။ လွှတ်တော်နဲ့ အစိုးရကြားပွတ်တိုက်မှု မရှိပါဘူး။ အပြန်အလှန် လေးစားမှု ရှိကြပါတယ်။ တိုင်း ရင်းသား လက်နက်ကိုင်များ၊ မြန်မာ့တပ်မတော်၊ အစိုးရအဖွဲ့များကြားမှာလည်း ပြဿနာ အနည်းအကျဉ်း ရှိခဲ့လည်း ညှိနှိုင်းအဖြေရှာ ဆွေး နွေးကြတဲ့အတွက် ငြိမ်းချမ်းသင့်သလောက် ငြိမ်းချမ်းလျက် ရှိပါတယ်။ အချို့စီးပွားရေး အချက်အချာကျတဲ့ နယ်စပ်တွေမှာတော့ တစ်ခါ တစ်ရံ အင်အားချိန်ခွင်လျှာ ညှိနှိုင်းသည့် သ ဘောဆောင်သော ဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပွားမှုတော့ ရှိခဲ့ပါတယ်။ တည်ငြိမ်မှု မရှိတဲ့ ဒေသအချို့မှာ ဖွံ့ဖြိုးရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရတဲ့အခါမှာ အကန့်အသတ်နဲ့ အခက်အခဲအချို့ ရှိပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်ကြီး ဘက်စုံမျှတ ဖွံ့ဖြိုးသွား တဲ့ တစ်နေ့ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာကြီးကလည်း ကျွဲကူးရေပါ ဖြစ်လာလိမ့်မယ်လို့ ယုံကြည်မျှော် လင့်ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   နောက်ပြီးတော့ ရှမ်းပြည် နယ်ဒေသအသီးသီးမှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ ပြည်တွင်း စစ်မီးကို အမြန်ဆုံးငြိမ်းသတ်နိုင်ဖို့နဲ့ နေရပ်စွန့် ခွာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတဲ့ စစ်ရှောင်တေ ရဲ့ အရေးကို ဝန်ကြီးချုပ်တို့ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေနဲ့ ဘယ်လိုကိုင်တွယ် ဖြေရှင်း ဆောင်ရွက်သွားဖို့ ရှိပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်မှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက်္ခတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တော့ ပြောရရင် ၂၀၁၅ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၈ ခုနှစ် အထိ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း NCA လက်မှတ် ရေးထိုးပြီးဖြစ်တဲ့ အဖွဲ့ ၃ ဖွဲ့ ရှိပါတယ် -
            (က) ရှမ်းပြည်နယ် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ/ ရှမ်းပြည်တပ်မတော် (RCSS/SSA)
            (ခ) ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ် (PNLO)
            (ဂ) လားဟူ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (LDU) တို့ ဖြစ်ပါတယ်။
.
NCA လက်မှတ်ရေးထိုးပြီးနောက် အမျိုး သားအဆင့် နိုင်ငံရေး ဆွေးနွေးပွဲများကို လူမျိုး / ဒေသ/ အကြောင်းအရာအလိုက် ကျင်းပ လျက်ရှိရာ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း ပအိုဝ်းလူမျိုး အလိုက် အမျိုးသားအဆင့် နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးပွဲ ကို ၁၆-၂-၂၀၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၀-၂-၂၀၁၇ ရက်နေ့အထိ ဟိုပုံးမြို့တွင်လည်းကောင်း၊ ၂၃- ၄-၂၀၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၅-၄-၂၀၁၇ ရက်အထိ တောင်ကြီးမြို့၊ မြို့တော်ခန်းမတွင်လည်းကောင်း ကျင်းပခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေနဲ့ကတော့ J.M.C.S ဆိုတဲ့ ပစ်ခတ်တိုက်ခတ်မှု ရပ်စဲရေး ဆိုင်ရာ ပူးတွဲ စောင့်ကြည့်ရေး ကော်မတီကို အ ဓိက Focus ထားပြီး ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါ တယ်။ အဲဒီ J.M.C.S အစည်းအဝေး များကို ၂၇-၁-၂၀၁၆ ရက်နေ့မှ ၁၄-၁၀-၂၀၁၈ ရက် နေ့အထိ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ ခိုလမ်မြို့တွင် (၁၇) ကြိမ်တိုင်တိုင် ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ပြီး နှစ်ဘက်တပ် များ ညှိနှိုင်းပြီး ကျန်ရှိနေတဲ့ ဆွေးနွေးကန့်ကွက် ပြောကြားချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးခဲ့ ကြပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) လက်နက်ကိုင် ပဋိပက်္ခများနှင့် ပတ်သက်ပြီးတော့ ငြိမ်းချမ်းရေး ကိစ်္စများကိုတော့ အမျိုးသားအဆင့်၊ ၂၁ ရာစု ပင်လုံညီလာခံ အခြေပြုပြီး NCA လက်မှတ် ရေးထိုးရေးဆိုင်ရာ NRPC တို့ UPDJC တို့ လို နိုင်ငံတော်အဆင့်များက ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို ဆွေးနွေးဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများကြောင့် ဒေသခံနေရပ်စွန့်ခွာသူများမှ ယာယီခိုလှုံရန် ရွှေ့ပြောင်းလာသဖြင့် နေရပ်စွန့် ခွာသူများ၏ ယာယီခိုလှုံရာ စခန်းများ ဖွင့် လှစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ လွိုင်လင်ခရိုင်မှာ (၂)ခု၊ ကျောက်မဲခရိုင် (၁၄)ခု၊ မူဆယ်ခရိုင် (၁၈)ခု ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပါတယ်။
.
ပြည်နယ်တွင်း လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများ ကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာ၊ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် လာသော ပြည်သူများအတွက် ပြည်ထောင်စု အဆင့်၊ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ဘေးအန်္တ ရာယ်ဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှု ဦးစီးဌာန၊ ကုမ္ပဏီများ နှင့် NGO ပုဂ္ဂလိက အလှူရှင်များမှ ငွေသား နှင့် ပစ္စည်းတန်ဖိုးစုစုပေါင်း ငွေကျပ် ၁၀၃၇ ဒ သမ ၂၅၃ သန်းကို ထောက်ပံ့ပေးအပ်နိုင်ခဲ့ပါ တယ်။
.
ဒ့ါအပြင် စစ်ဘေးရှောင် ပညာသင်ခွင့်မရ တော့တဲ့ ကျောင်းသား/သူများအတွက် အသေး စားစက်မှုလက်မှု ဦးစီးဌာနမှ သက်မွေးပညာရပ် ဆိုင်ရာ သင်တန်းများကိုလည်း ပို့ချပေးလျက် ရှိပါတယ်။ ယခုဆိုလျှင် အသက်မွေးပညာရပ်များ (ဥပမာ- တန်ဖိုးမြင့် စားသောက်ကုန် ထုတ်လုပ် မှု နည်းပညာသင်တန်း၊ ဝါးအခြေခံ လက်မှု ထည်နည်းပညာသင်တန်း၊ လူသုံးကုန်နှင့် အလှ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု နည်းပညာသင်တန်း၊အခြေခံ မော်တော်ဆိုင်ကယ် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းနည်းသင် တန်း၊ ဂဟေဆက်သင်တန်း၊ အထည်ပန်းပုံရိုက် နှင့် ဆေးရေးပန်းချီသင်တန်း၊ အခြေခံစက်ချုပ် သင်တန်း၊ တစ်လုံးထိုး ဒီဇယ်အင်ဂျင်ပြုပြင်ထိန်း သိမ်းနည်းသင်တန်း)ကို Master Plan ရေးဆွဲ ပြီး ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။
.
IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးအတွက်ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနများ၊ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့၊ နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းလက်တွဲ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိရာမှ အမျိုးသားအဆင့် မဟာဗျူဟာ (မူကြမ်း)ရေးဆွဲ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်း ရေးဆိုင်ရာ အမျိုးသားအဆင့်ကော်မတီမှ ဦး ဆောင်ကာ IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးဆိုင်ရာ အမျိုးသားအဆင့် ကော်မတီ၊ IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းကော်မတီ၊ ပရောဂျက်စီမံခန့်ခွဲရေးနှင့် ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးဆပ် ကော်မတီ၊ အခြေခံအဆောက်အဦဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲရေး ဆပ်ကော်မတီ၊ လူသားချင်း စာနာ ထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီပေးရေးဆပ် ကော်မတီ၊ သတင်းနှင့် ပြန်ကြားရေးဆပ်ကော်မတီ၊ ကျန်းမာရေးဆပ်ကော်မတီ၊ ပညာရေးဆပ်ကော်မတီ၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်းများ ဖော်ဆောင်ရေး ဆပ်ကော်မတီ၊ အများပြည်သူ လုံခြုံရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့် လွတ်လပ်စွာ သွားလာခွင့် မြှင့်တင်ပေးခြင်းဆိုင် ရာ ဆပ်ကော်မတီ၊ လူမှုပေါင်းစည်းရေး ဖော် ဆောင်မှုဆပ်ကော်မတီ၊ နိုင်ငံသား စိစစ်ရေး လုပ်ငန်းစဉ် အထောက်အကူပြု ဆပ်ကော်မတီ များကို ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဒါ့ အပြင် IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးအတွက် လုပ်ငန်းစဉ်များ၊ လုပ်ငန်းစီမံချက်များ (Action Plans)၊ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက် ခြင်းများ၊ စောင့်ကြည့်လေ့လာခြင်းနှင့် အကဲ ဖြတ်ခြင်း လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်နိုင်ရေး မူဝါဒရေးဆွဲလျက်ရှိပါသည်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ နောက်ထပ်အဓိက ပြဿနာတစ်ရပ်ဖြစ်တဲ့ မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်မှု၊ ရောင်းဝယ်မှုနှင့် သုံးစွဲမှုတွေကို ပပျောက်အောင် ပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ ဘယ်လိုစီမံကိန်းတွေ ချမှတ်ဆောင်ရွက် နေပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်မှု၊ ရောင်းဝယ်မှုနဲ့ သုံးစွဲမှုတွေကို ပပျောက်အောင် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ စီမံကိန်းများရေးဆွဲ ပြီး ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဘိန်းစိုက်ပျိုး ထုတ်လုပ်မှုနဲ့ ပတ်သက်ရင် (၃)နှစ်တာ ကာလ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း ဘိန်းခင်းဧရိယာ ၁၉၆၄၄ ဒသမ ၄၂ ဧကအား ဖျက်ဆီးနိုင်ခဲ့ပြီး နှစ်စဉ် စိုက်ပျိုးရာသီ ၌လည်း မြေပြင်သတင်း ထောက်လှမ်း၍ ဖျက်ဆီးဆောင်ရွက်နေပါတယ်။
.
ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းပြောရရင် အားလုံးသိတဲ့ အတိုင်းပါပဲ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက်မှာ မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ပတ်သက်ရင် နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီးကိုယ်တိုင်က မူးယစ်ဆေးဝါး နှိမ်နင်းရေး ကို အားသွန်ခွန်စိုက် ကြိုးစားနှိမ်နင်းနေပါတယ်။
.
မူးယစ်ဆေးဝါး ဖမ်းဆီးရမိမှု အနေဖြင့်ရှမ်း ပြည်နယ်အတွင်း (၃)နှစ်တာကာလမှာ အမှု ပေါင်း (၂၈၆၆)မှုဖြင့် တရားခံ (၃၉၂၁)ဦးတို့အား ဖမ်းဆီးအရေးယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်။ ဖမ်းဆီး ရမိခဲ့တဲ့ မူးယစ်ဆေးဝါးများ၏ ခန့်မှန်းကာလ တန်ဖိုးမှာ ငွေကျပ် (၁၉၅၃၃၉ ဒသမ ၄)သန်း ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ဒေါ်လာ (၁၄၃ ဒသမ ၆) သန်းကျော် ဖြစ်ပါတယ်။ ဖမ်းဆီးရရှိတဲ့ မူးယစ် ဆေးဝါးများကိုလည်း နှစ်စဉ် အပြည်ပြည်ဆိုင် ရာ မူးယစ်ဆေးဝါး တိုက်ဖျက်ရေးနေ့ အခမ်း အနားတွင် မီးရှို့ဖျက်ဆီးဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။
.
မူးယစ်ဆေးဝါး သုံးစွဲသူများ လျော့ကျစေ ရေးအတွက် ပညာပေးဟောပြောပွဲများကိုလည်း တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် ပိုတိုးပြီး ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိပါသည်။ အသိပညာပေးခြင်း၊ လက်ကမ်းစာစောင်များ ဖြန့်ဝေခြင်း၊ ကျောင်းအသီး သီးမှ မူးယစ်ဆေးဝါး အန္တရာယ်နှင့် ပတ်သက်တဲ့ ပြပွဲ၊ ပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပပေးခြင်းတို့ ဆောင် ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဆေးသုံးစွဲသူ လူငယ်များ အတွက်လည်း မူးယစ်ဆေးဖြတ်စခန်း (၃)ခုကို ဖွင့်လှစ်ပြီးတော့ ပြန်လည်ထူထောင်ရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ အဲဒီ ဆေးဖြတ်စခန်း တွေကတော့ လားရှိုး ရွှေပြည်အေး ပြန်လည် ထူထောင်ရေးဌာန၊ ဖယ်ခုံရွှေပြည်အေးပြန်လည်ထူထောင်ရေးဌာန၊ ကျိုင်းတုံပြန်လည်ထူထောင်ရေးဌာနတို့ ဖြစ် ပါတယ်။
.
၂၀၁၉-၂၀၂၀ မှာ ကလောမြို့နယ်ကို One State One Towship Project ဆောင်ရွက်ရာမှာ မူးယစ်ဆေးဝါး လျော့နည်းကင်းစင် သည့် မြို့နယ်ဖြစ်ရေး ရည်မှန်းချက်တစ်ခု ချမှတ်ဆောင်ရွက်သွားမှာဖြစ်ပြီး နောက်နှစ်တွေမှာ ကလောမြို့နယ်ကို စံနမူနာယူပြီး ကျန်တဲ့ ပြည်နယ်အတွင်း မြို့နယ်တွေမှာလည်း ပြည်သူလူထု နဲ့ လက်တွဲကာ Citizen Engagement ဖြင့် မူးယစ်ကင်းစင်သည့် မြို့နယ်များဖြစ်အောင် ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ် လူငယ်များ၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်ကာ ပညာရည်မြင့်မားရေးအတွက် အားကစားကဏ္ဍမှာလည်း ၂၀၁၆-၁၇ ဘဏ္ဍာ နှစ်တွင် ၂၅၃၄ ဒသမ ၃၄ သန်း၊ ၂၀၁၇-၁၈ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ၂၀၄၄ ဒသမ ၆၉၄ သန်း၊ ၂၀၁၈-၁၉ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ၁၂၉၃၂ ဒသမ ၅၅၆ သန်း စုစုပေါင်း ၁၇၅၁၁ ဒသမ ၈၆ သန်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံဆောင် ရွက်ခဲ့သလို ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း မီတာ (၄၀၀) ပြေးလမ်းပါ အားကစားကွင်း (၂)ကွင်း၊ အားကစားရုံ (၁)ရုံ၊ လေ့ကျင့်ရေး အား ကစားရုံ (၈)ရုံ၊ ကျောင်း အားကစားကွင်း (၅၇) ကွင်း၊ ကျေးရွာ အားကစားကွင်း (၁၄) ကွင်းတို့ကို တိုးတက် အကောင်အထည်ဖော် တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။
.
Smoke Free Zone နှင့် ပတ်သက်၍ အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ် လူငယ်များကို မူးယစ်ဆေး ဝါးအန္တရာယ်မှ ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ရန် မူးယစ် ဆေးဝါး တိုက်ဖျက်ရေး လုပ်ငန်းကို အထောက် အကူပြုစေရန်၊ ဆေးလိပ်ငွေ့ ကင်းစင်သောလေနှင့် လေကောင်းလေသန့်များ ရှူရှိုက်နိုင်စေရန် နှင့် ကျန်းမာကြံ့ခိုင်သော နိုင်ငံသားကောင်းများ ဖြစ်လာစေရန်၊ ကျန်းမာရေးပညာပေး ဟော ပြောပွဲများ ပြုလုပ်ခြင်း၊ Sticker Vinyl များ ကပ်ခြင်းတို့ဖြင့် ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင်နေရာများ ထွက်ပေါ်လာစေရေးအတွက် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ လူထုလုပ်ရှားမှုများအဖြစ် စုပေါင်း လမ်းလျှောက်ပွဲများ၊ စုပေါင်းစက်ဘီးစီးပွဲများ၊ ကျောင်းအခြေပြု မီနီမာရသွန်ပြိုင်ပွဲများ၊ အသိ ပေးဆွေးနွေးပွဲများ၊ ဂေါက်သီးရိုက်ပြိုင်ပွဲများ ကို ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။
.
၆-၈-၂၀၁၇ ရက်နေ့တွင် ဓနုကိုယ်ပိုင်အုပ် ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်းတယမြို့နယ်အတွင်းရှိ ရွှေဥမင် သဘာဝလိုဏ်ဂူဘုရား ဧရိယာအား ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် ရွှေဥမင်တခွင် Smoke Free Zone အဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဦးဆုံးသော ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် နယ်မြေအဖြစ် ကမ္ဘာကို ကြေညာနိုင်ခဲ့ပါတယ်။
.
ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ Hoi An မြို့တွင် ၁၉-၁၁- ၂၀၁၈ ရက်အထိ Reshaping Tourism thought a Smoke-Free Environment ခေါင်းစဉ်ဖြင့် ကျင်းပသည့် (၆)ကြိမ်မြောက်အာ ရှ၊ ပစိဖိတ်ဒေသဆိုင်ရာ ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် အလုပ်ရုံ ဆွေးနွေးပွဲနှင့် ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် ရေးလုပ်ငန်း ခေါင်းဆောင်များ၏ ညီလာခံသို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး Southeast Asia Tobacco Coltro Alliance မှ ချီးမြှင့်သော ပင်းတယရွှေ ဥမင်လိုဏ်ဂူအတွက် အသိအမှတ်ပြုဆုအား လက်ခံရယူခဲ့ပါသည်။ မြို့နယ် (၄၈)မြို့နယ်မှ အထင်ကရ နေရာများနှင့် ဘုရားပုထိုးနေရာ (၁၀၆)နေရာတို့ကို ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင်နေရာ များ ဖြစ်ပေါ်လာစေရေး အရှိန်အဟုန်မြှင့်တင် ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေနဲ့ အနာဂတ်လူငယ်များ ကျန်းမာသန်စွမ်း၊ ပညာရေး မြှင့်တင်ရန် တစ်နည်းပြောရရင် လူသားအရင်း အမြစ်များ မဆုံးရှုံးစေဖို့အတွက် (Master Plan for Youth)ရေးဆွဲပြီး ဆောင်ရွက်သွားနိုင်ဖို့အ တွက် စီမံကိန်းများ ရေးဆွဲလျက်ရှိပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   အစောပိုင်းက မေးခွန်းကို ပြန်ကောက်ရရင် ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ နယ်မြေဧရိယာ ကျယ်ပြန့်တဲ့ အတွက် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးက အစပေါ့၊ အထွေထွေကဏ္ဍတွေမှာ ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှု ကွာဟချက်တွေ အများကြီး ရှိနေပါတယ်။ ဖွံ့ဖြိုးမှု နောက်ကျနေတယ်ပေါ့။ အဲဒီ အပေါ်မှာကော ပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှု ညီမျှအောင် ဘယ်လိုများ ဆောင်ရွက်နေတယ်ဆိုတာကို သိပါရစေ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ မြန်မာနိုင် ငံရဲ့ ၄ ပုံ ၁ ပုံခန့် ကျယ်ဝန်းပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်ကို အပိုင်း (၃)ပိုင်း ပိုင်းပြီး ပြောလေ့ရှိပါ တယ်။ ရှမ်းတောင်/ရှမ်းမြောက်/ရှမ်းအရှေ့ဆို ပြီး ပြောလေ့ရှိကြတယ်။ ဒီနေရာမှာ စောစော က မေးတဲ့အတိုင်းပဲ နယ်မြေဧရိယာကျယ်ပြန့် တဲ့အတွက် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးအစ အထွေထွေကဏ္ဍတွေမှာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ကွာဟချက်တွေ ရှိနေတယ်ဆိုတာ လက်ခံပါတယ်။ အခြေခံ အကြောင်းအချက်တွေက အများကြီး ပါ။ (၁)နယ်မြေ ငြိမ်းချမ်းမှု ရှိ/မရှိ၊ (၂) မြို့နယ် အရေအတွက် မတူညီခြင်း ဥပမာ-ရှမ်းတောင် မှာဆိုရင် ခရိုင် (၃)ခု၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ (၂)ခု၊ မြို့နယ်ပေါင်း (၂၁)မြို့နယ်၊ မြို့ပေါင်း (၁၃)မြို့ ရှိပါတယ်။ ရှမ်းရှေ့ဆိုရင် ခရိုင် (၃)ခရိုင်၊ မြို့နယ်ပေါင်း (၁၀)မြို့နယ်၊ မြို့ပေါင်း (၈) မြို့ ရှိပါတယ်။ ရှမ်းမြောက်မှာ ဆိုရင် ခရိုင် ပေါင်း (၇)ခု၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း/ဒေသ (၃)ခု၊ မြို့နယ်ပေါင်း (၂၄)မြို့နယ်၊ မြို့ပေါင်း (၁၁)ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒီတော့ ဒေသန်္တရစီမံကိန်း တွေ ရေးဆွဲတဲ့အခါမှာ လူဦးရေ၊ လူတစ်ဦးကျ ဝင်ငွေ၊ GDP ၊ အခွန်ငွေ ရရှိမှု၊ နယ်မြေအ ကျယ်အဝန်း (၆၀၁၅၅ ဒသမ ၂၃) စတုရန်းမိုင် အစရှိတဲ့ ညွှန်ကိန်း (၆)ခုနဲ့ ရေးဆွဲပါတယ်။ ရေးဆွဲတဲ့အခါမှ ညွှန်ကိန်းတွေ မကိုက်ညီတဲ့ ဒေသတွေမှာကြပြန်တော့ ဖွံ့ဖြိုးမှု မညီမျှမှုတွေ ဖြစ်ခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။ အခုကျွန်တော်တို့ အစိုးရ လက်ထက်မှာတော့ အတတ်နိုင်ဆုံး မျှတတဲ့ ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှုကို ရရှိအောင် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ အခုဆိုရင် ခရီးသွားလုပ်ငန်း မြှင့်တင်ရန်အတွက် ရှမ်း တောင်/ မြောက်/ အရှေ့က မြို့ကြီး (၁၂)မြို့ကို Clean and Green Cities ဖြစ်အောင် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဥပမာ- မြို့တွင်း နိုင်လွန်ကတ္တရာ လမ်းများ ခင်းခြင်း၊ ရေ မြောင်းစနစ်ပြုပြင်ခြင်း၊ သစ်ပင်စိုက်ခြင်း၊ ကျူး ကျော်များ ဖယ်ရှားခြင်း၊ CCTV  ကင်မရာများ တပ်ဆင်ခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်ဆိုရင် အားလုံးပြီးစီးပါမယ်။ ဒါ့အပြင် အထွေထွေ အုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာနရဲ့ Clean and Green Cities  နဲ့ One village project များ သတ်မှတ်ပြီး ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ၂၀၁၉-၂၀ ဘဏ္ဍာ ရေးနှစ်မှာတော့ One Towship, One village project ကို စတင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ ရှမ်း အရှေ့နှင့် ရှမ်းမြောက် အချို့ဒေသတွေကို ဖွံ့ ဖြိုးမှု နောက်ကျတယ်လိ့ု ပြောကြပါတယ်။ ဟုတ်ပါတယ်။
.
အဓိကတော့ လျှပ်စစ်မီးအတွက် အခြေခံ အဆောက်အုံ မရှိခဲ့တာကြောင့် SME ဖွံ့ဖြိုးမှု နည်းခဲ့ပါတယ်။ အခု ၂၀၁၉ အကုန်မှာဆိုရင် National Grid (မဟာဓာတ်အားလိုင်း)ရောက် ရှိပြီး မြို့ရောကျေးလက်ပါမကျန် မီးလင်းတော့ မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အ နေဖြင့် ရှမ်းပြည်နယ်တစ်ခုလုံး တောရောမြို့ပါ မကျန် ကျေးလက်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ဦး စီးဌာန၊ ကျေးလက်လမ်းဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ဦး စီးဌာန၊ နယ်စပ်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးမှု ကြီးကြပ်ရေးရုံး တို့မှ ဆောင်ရွက်သည့်လမ်း၊ ရေ၊ မီး၊ ကျောင်း၊ ဆေးရုံ၊ အားကစားကွင်း အစရှိတဲ့ စ့ပျငခေူ ငည်မျေအမကခအကမန တွေ ပိုမိုပြည့်စုံအောင် ကျန် နေတဲ့ လက်ကျန်သက်တမ်း ၂ နှစ်အတွင်းမှာ အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်သွားဖို့ စီစဉ်သွား မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   နောက်တစ်ချက်ကပေါ့ အစိုးရသစ် လက်ထက်မှာ ပြည်နယ်တွင်းကလမ်းတွေ အတော့်ကို ကောင်းမွန်လာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီကောင်းမွန်လာတဲ့လမ်းတွေ အများစုဟာ ပြည်နယ်အစိုးရ ကွပ်ကဲမှုအောက် မှာရှိတဲ့ ပြည်နယ်စည်ပင်သာယာရေးဌာနပိုင် လမ်းတွေ မဟုတ်ဘဲနဲ့ BOT စနစ်နဲ့ ကုမ္ပဏီ က ဆောင်ရွက်တဲ့လမ်းတွေ ဖြစ်နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။ စည်ပင်သာယာရေးဌာနက တာဝန်ယူဆောင်ရွက်နေတဲ့ မြို့တွင်းလမ်းအများစုဟာ ယခင်အတိုင်းပဲ ပြောင်းလဲမှု သိပ်မရှိဘူး ဆိုပြီးတော့ ဝေဖန်ပြောဆိုနေကြတာ ရှိပါတယ်။ အဲဒီအပေါ်မှာ ဝန်ကြီးချုပ်အနေနဲ့ ဘယ်လိုများ ပြောကြားလိုပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက် ရှမ်းပြည်နယ်မှာ သိသိသာသာ ပြောင်းလဲသွားတဲ့ အရာတွေကတော့ ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးတွေနဲ့ ကျေးလက်/မြို့ပြ မီး လင်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ပြည်ထောင်စု လမ်းမကြီးတွေက အာဆီယံ စံချိန်မီ AC လမ်းမတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ လမ်းတွေက BOT လမ်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ လမ်းတွေ အရမ်းကောင်းသွားတဲ့အတွက် ဆက်သွယ် ရေးမြန်ဆန်သွားပြီး သယ်ယူပို့ဆောင်ခတွေ ကျဆင်းသွားတဲ့အတွက် ကုန်ဈေးနှုန်း ကြီးမြှင့် မှုကိုလည်း လျော့ချနိုင်ပါတယ်။
.
မြို့ပြလမ်းတွေက စည်ပင်သာယာလမ်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ စည်ပင်သာယာရေးဌာနက သုံးငွေဟာ ရငွေပေါ် မူတည်ပါတယ်။ ရငွေများရင် များများသုံးနိုင်ပါတယ်။ အဲဒီရငွေတွေထဲမှာ သာမန်အသုံးစရိတ်တွေ ဖယ်နုတ်ပြီးမှသာ ငွေလုံးငွေရင်းကိုသာ မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေး၊ သန့်ရှင်းသာယာရေးအတွက် သုံးစွဲရပါတယ်။ အဲဒီတော့ ဝင်ငွေ/ရငွေ နည်းတဲ့ မြို့ငယ်တွေမှာဆိုရင် အများကြီး မလုပ်ပေးနိုင်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ရှမ်းပြည် နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေး ခေါင်းစဉ် အောက်ကနေ Budjet လျာထားပြီး AC ခင်းခြင်း၊ လမ်းမီး ထွန်းခြင်း၊ ရေမြောင်း၊ ပလက်ဖောင်း အစရှိတဲ့ လုပ်ငန်းတွေကို ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ Cabinet ဆုံး ဖြတ်ချက်များနဲ့ အကောင်အထည် ဖော် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။ အထက်က မေးခွန်းမှာ ကျွန်တော်ပြောပြတဲ့အတိုင်း မြို့ကြီး (၁၂)မြို့ အဆင့်မြှင့်တင်ခြင်း ဟာ စည်ပင် သာယာရေးဌာနရဲ့ ရငွေနဲ့ မလုံလောက်တဲ့ အတွက် ပြည်နယ်အစိုးရက ထောက်ပံ့ကြီးကြပ် ပြီး လုပ်ဆောင်နေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ သေချာ တာကတော့ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မကုန်ခင်မှာ မြို့ ကြီး တော်တော်များများ ပြောင်းလဲသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ ခေတ် အဆက်ဆက်က သိမ်းဆည်းခံ မြေယာတွေအ များအပြား ရှိနေပါသေးတယ်။ အဲဒီလို မြေသိမ်း ခံတောင်သူတွေရဲ့ အရေးဆောင်ရွက်ရာမှာလည်း အားနည်းကြံ့ကြာမှုတွေ ရှိနေတယ်လို့ ဝေဖန်ပြောဆိုကြတာတွေလည်း ရှိပါတယ်။ နောက်ပြီးတော့ ပြန်လည်စွန့်လွှတ်ပြီး မြေယာ များဟာ မူလပိုင်ရှင်တွေဆီ ပြန်မရောက်ဘဲ နှောင့်နှေးကြံ့ကြာနေတာတွေ၊ လက်လွှဲလက် ပြောင်း ရောက်ရှိသွားတာ တွေကိုလည်း ကြားသိနေရပါတယ်။ ဒါနဲ့ ပတ်သက်လို့ ရှမ်းပြည် နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ စီမံခန့်ခွဲဆောင်ရွက်မှုတွေကို လည်း သိပါရစေ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       မြေယာ ပြဿနာကိစ္စက တော့ အားလုံးသိတဲ့အတိုင်းပါပဲ။ အချိန်တိုတွင်း မှာ ဖြေရှင်းလို့ရတဲ့ ပြဿနာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။ နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီးရဲ့ လမ်းညွှန်ချက်ကတော့ ရှင်းတယ်။ တိုင်းပြည် မြန်မြန်ဆန်ဆန် စီးပွား ဖွံ့ဖြိုးချင်ရင် စက်မှုဇုန်တွေ၊ မြို့ပြအိမ်ယာစီမံ ကိန်းတွေထက် သိမ်းဆည်းခံ ပြည်သူလူထုရဲ့ လယ်ယာမြေ ပြဿနာများကို မြန်မြန်ဆန်ဆန် ဖြေရှင်းပေးနိုင်ဖို့ လိုတယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ဒါမှသာ အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်း များရရှိပြီး နိုင်ငံခြားသို့ ထွက်ပြီး အလုပ်လုပ်ကိုင်တဲ့ လူငယ်တွေ လျော့ကျသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် အနေနဲ့ သိမ်းဆည်းခံလယ် ယာမြေ ပြဿနာ ဖြေရှင်းရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး တော့ ဆောင်ရွက်ချက် များကို ရှင်းပြရရင်တော့ (၃)နှစ်တာကာလအတွင်း လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရမှုများ ပြန်လည် စိစစ်ရေး ကော်မတီ ဖွဲ့စည်းပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း၌ စွန့်လွတ်မြေ အမှုပေါင်း (၁၅၅)မှု၊ ဧရိယာစုစုပေါင်း ၃၀၈၃၁ ဒသမ ၆၈၈ ဧက ဖြစ်ပါတယ်။ ပြန်လည်စွန့်လွှတ် အပ်နှံမြေ မြေဧရိယာ (၃၀၈၃၁ ဒသမ ၆၈၈)ဧကအနက် မှ (၂၉၅၇၂ ဒသမ ၅၇၆)ဧကကို သက်ဆိုင်သူ များထံသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးအပ်နိုင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါကြောင်းနှင့် လွှဲပြောင်းရန် ကျန်ရှိသော ဧရိယာ ၁၂၁၈ ဒသမ ၁၇၂ ဧကကိုလည်း တောင်သူများ လက်ဝယ်သို့ အမြန်ပြန်လည် ပေးအပ်နိုင်ရေးအတွက် မူလလုပ်ကိုင်သူ မှန် ကန်ရေးကို စိစစ်ဆောင်ရွက်ပေးလျက် ရှိပါ တယ်။ မြေပြင် စိစစ်လျော့နည်း ဧရိယာမှာ ၄၀ ဒသမ ၉၄ ဧက ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ တိုင်ကြားမှုများအပေါ် အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ စိစစ်ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် ပြည် နယ်၊ ခရိုင် ၁၃ ခရိုင်၊ မြို့နယ် ၅၅ မြို့နယ်နှင့် ရပ်ကွက်/ ကျေးရွာအုပ်စု အဆင့်ဆင့်အလိုက် လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရ မှုများ ပြန်လည်စိစစ်ရေး ကော်မတီအဆင့်ဆင့် ကို ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်။ ကော်မတီအ ဆင့်ဆင့်တွင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၊ တောင်သူလယ်သမား ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် ဒေသခံများမှ ကြည်ညိုလေးစားသည့် ကိုယ် စားလှယ်များကိုလည်း ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းပြီး သိမ်းဆည်းမြေများနှင့် ပတ်သက်၍ တောင်သူ များနစ်နာမှု မရှိစေရေးအတွက် ဥပဒေ၊ နည်း ဥပဒေ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့် အညီ စိစစ် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရမှုများ ပြန်လည် စိစစ်ရေး ဗဟိုကော်မတီမှ စိစစ်ဖြေရှင်းရန် ညွှန် ကြားခဲ့သည့် အမှုပေါင်း ၅၂၄ မှုရှိခဲ့ပြီး မြေစစ် ဗဟိုကော်မတီမှ သက်ဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာနသို့ သဘောထား တောင်းခံထားမှုနှင့် ပြည်နယ်သို့ ပေါင်းစပ်ဆောင်ရွက်ရန် ပေးပို့လာသော အမှု တွဲပေါင်း ၅၃ မှု၊ ကာယကံရှင်အား ရှင်းလင်း ပြီး ပြန်လည်တင်ပြရန် ဗဟိုကော်မတီမှ ပြည် နယ်သို့ ပေးပို့လာသော အမှုတွဲပေါင်း ၆ မှု၊ ပြည်နယ်မြေ/စစ် ဗဟိုကော်မတီသို့ ပေးပို့ တင်ပြထားပြီး အမှုတွဲပေါင်း ၈၃ မှု၊ ပြည်နယ် မြေ/စစ် ကော်မတီမှ စိစစ်ဆဲအမှုတွဲပေါင်း ၂၂၇ မှု၊ မြေ/စစ် ဗဟိုကော်မတီမှ စိစစ်ပိတ် သိမ်းထားရှိပြီး အမှုတွဲပေါင်း ၁၅၅ မှုတို့ဖြစ်ပြီး အမှုပေါင်း ၁၀၆ မှုအား သက်ဆိုင်ရာ လုပ်ထုံး လုပ်နည်းများအရ စိစစ်ဆောင်ရွက် နိုင်ခဲ့ပါတယ်။
.
သိမ်းဆည်းခံမြေယာတွေကို မူလပိုင်ရှင် တွေဆီ ပြန်လည်ပေးအပ်တဲ့အခါမှာ ဌာနဆိုင် ရာများ၏ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ် နည်းတွေအရ မူလပိုင်ရှင်အစစ်အမှန် ဖြစ် ရေးအတွက် စိစစ်တဲ့နေရာမှာ မြေယာတန်ဖိုး မြင့်တက်မှုအပေါ်မှာ ပိုင်ဆိုင်မှု မရှိဘဲ ရလိုမှု ဖြင့် မမှန်မကန် တောင်းဆိုမှုများကြောင့် အောက်ခြေအဆင့်မှာ မြေယာကျူးကျော်မှု ပြဿနာများ၊ မြေယာအငြင်းပွားမှုများ ဖြစ်ပေါ် နေပါတယ်။ စွန့်လွတ်မြေများကို မူလပိုင်ရှင်ထံ ပြန်လည်မပေးအပ်ဘဲ အခြားမသက်ဆိုင်သူ များကို ပေးအပ်ပြီးပါက ပိုင်ရှင်အစစ်အမှန်များ မှာ အလွန်နစ်နာသဖြင့် အမှန်တကယ် မူလမြေ ပိုင်ရှင်များထံ စွန့်လွတ်မြေများ ပေးအပ်နိုင် ရေး ဌာနဆိုင်ရာများ၏ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ် နည်းနဲ့အညီ ဆောင်ရွက်ရာမှာ အချို့ကြန့်ကြာမှု များတော့ ရှိပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   သံလွင်မြစ်ပေါ်က ရေကာ တာစီမံကိန်းတွေ ပြန်ပြီးတော့ လုပ်ဆောင်မှာ လားဆိုပြီးတော့ လူထုက စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေ ရှိ နေပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တီကျစ်ကျောက်မီးသွေး စက်ရုံကို လူထုစိုးရိမ်ပူပန်မှု မြင့်တက်နေတဲ့ စီမံကိန်းတွေ အများအပြား ရှိနေပါတယ်။ ဒီလို စီမံကိန်းတွေမှာ ပြည်နယ်အစိုးရ အဖွဲ့အနေနဲ့ လူထုရဲ့ဆန္ဒကို ဘယ်လောက်အတိုင်းအတာထိ ရယူပြီး ဆောင်ရွက်သွားမယ် ဆိုတာကိုလည်း သိလိုပါတယ်။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်ဖို့အတွက် စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်ဖို့ လိုအပ် ပါတယ်။ စွမ်းအင် မထုတ်လုပ်နိုင်ပါက ဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်မှုလည်း မရှိနိုင်ပါ။ ကျွန်တော်တို့ မြန်မာ နိုင်ငံဟာ အရှေ့တောင်အာရှမှာ စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်မှု အနည်းဆုံးနိုင်ငံဖြစ်လို့ ဖွံ့ဖြိုးမှုလည်း နောက်ကျခဲ့ရပါတယ်။ စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်တဲ့ နေရာမှာ နိုင်ငံတော်နဲ့ ပြည်သူလူထုကို အကျိုး ပြုတဲ့ လုပ်ငန်းဖြစ်သလို သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်မှု အနည်းဆုံးနဲ့ ဒေသခံလူထုအပေါ် ထိခိုက်မှု မရှိသော လုပ်ငန်းစီမံကိန်းများကို စီးပွားရေးအရ အကျိုးအမြတ်နည်းပေးမယ့် ပြည်သူလူထုအတွက် လူမှုရေးအရ အကျိုး အမြတ်များတဲ့ လုပ်ငန်းများကို ရွေးချယ်ဆောင် ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ လုပ်ငန်းစီမံကိန်း များကို ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ နိုင်ငံတကာ စံချိန်စံညွှန်းများနှင့် ညီညွတ်သော EIA, SIA, EMP တို့နဲ့အညီ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ဆန်း စစ်မှုများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆောင်ရွက် သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။
.
သံလွင်မြစ်ပေါ်က ရေကာတာ စီမံကိန်း တွေပြန်ပြီးတော့ လုပ်ဆောင်မှာလားဆိုပြီးတော့ ဒေသခံ လူထုက စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေနဲ့ ပတ် သက်ပြီးတော့ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောရရင် ယခင်အစိုးရလက်ထက်က မဂ္ဂါဝပ် ၇၀၀၀ ခန့် ထုတ်ယူဖို့ MOU ထိုးထားခဲ့ဖူးပါတယ်။ သို့ သော် ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက်မှာ လုပ် သင့်/မသင့် အကျိုး/အပြစ်နဲ့ အကျိုး/အမြတ် ရှိ/မရှိ စတဲ့အချက်တွေနဲ့ ပြန်လည် ဆန်းစစ် နေပါတယ်။ ယခုအချိန်အထိတော့ ပြည်ထောင်စုအစိုးရက ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရထံသို့ သဘောထား တောင်းခံခြင်း မရှိသေးပါဘူး။
.
ရေအားလျှပ်စစ် ထုတ်လုပ်မှုနဲ့ ပတ်သက်ရင်တော့ တိုင်းဒေသကြီး/ ပြည်နယ်အစိုးရ အဖွဲ့အနေနဲ့ မဂ္ဂါဝပ် (၃၀)အထိပဲ ခွင့်ပြုပေး နိုင်ခွင့် ရှိပါတယ်။ အဲဒီ အထက်ပိုရင်တော့ ပြည်ထောင်စုအဆင့်ကပဲ စီမံဆောင်ရွက်ပါ တယ်။ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း အသေးစားရေအားလျှပ်စစ် ထုတ်လုပ်ဖို့ MOU ရေးထိုးပြီး ဆောင်ရွက် နေတဲ့ လုပ်ငန်း (၂၂)ခု၊ MOA ရေးထိုးပြီး လုပ် ငန်း (၉)ခု၊ စုစုပေါင်း အသေးစား ရေအား လျှပ်စစ် စီမံကိန်း (၃၁)ခုကို အကောင်အထည် ဖော်နေပါတယ်။
.
ကျောက်မီးသွေးသုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပေးစက်ရုံ (တီကျစ်)စီမံကိန်းဟာလည်း EIA, SIA, EMP တို့နဲ့အညီ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ဆန်းစစ်မှုများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ပွင့်လင်းမြင် သာစွာ ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
နောက်ထပ် ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ ကြီးမားတဲ့ ရေအားလျှပ်စစ် စီမံကိန်းများ ဖော်ဆောင်ခဲ့ရင်တော့ ဒေသခံ ပြည်သူလူထု အသံများကို ထည့်သွင်းပြီး ပြည်ထောင်စု အစိုးရအဖွဲ့သို့ သဘောထား မှတ်ချက်ပေးသွားမည် ဖြစ်ပါတယ်။

ကမ္ဘောဇတိုင်း။   အခုဆိုရင် ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်မှာ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးအတွက် ပူးပေါင်းကော်မတီ ဖွဲ့စည်း ပြီးတော့ ဆောင်ရွက်နေပြီလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီမှာ တိုင်းဒေသကြီး (သို့မဟုတ်) ပြည်နယ် အကြီးအကဲ ခန့်အပ်ရေးနဲ့ ပတ်သက်လို့ ပုဒ်မ ၂၆၁ အပေါ်မှာ ပြောဆိုလာတာတွေ ကြားသိ နေရပါတယ်။ ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ယောက် အနေနဲ့ ဒီအပေါ်မှာ ဘယ်လိုမျိုး သုံးသပ်ယူဆ ပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံအ ခြေခံဥပဒေပါ တိုင်းဒေသကြီး (သို့မဟုတ်)ပြည် နယ် အကြီးအကဲများ ခန့်အပ်ရေးနဲ့ ပတ်သက် လို့ ပုဒ်မ ၂၆၁ ပြင်ဆင်ရေးကို ၄-၄-၂၀၁၉ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပပြုလုပ်သော ဒုတိယအ ကြိမ် ရှမ်းပြည်နယ်လွှတ်တော် (၁၄)ကြိမ် မြောက် ပုံမှန်အစည်းအဝေးတွင် ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP)က ပြင် ဆင်ရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တင်သွင်းခဲ့ပါတယ်။
.
ကျွန်တော် ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ယောက်အမြင် ပြောရရင်တော့ ပုဒ်မ ၂၆၁ ပြင်ဆင်ရေးကို ဖွဲ့ စည်းပုံ ပြင်ဆင်ရေး ကော်မတီမှ ဆွေးနွေးတိုင် ပင်နေကြတာကို ကြားသိရပါတယ်။ ကျွန်တော် အနေနဲ့ ဒီမိုကရေစီ ဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးနဲ့ လိုက်လျောညီထွေစွာ ပြု ပြင်မှုမျိုး ဖြစ်စေလိုပါတယ်။ ဒါမှသာ ကျွန် တော်တို့ တိုင်းရင်းသားညီအစ်ကို မောင်နှမများ လိုလားတောင့်တတဲ့ ဒီမိုကရေစီဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စုကြီးကို တည်ထောင်နိုင်မှာဖြစ်တယ်လု့ိ ယုံကြည်မိပါတယ် ခင်ဗျား။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   အပြောင်းအလဲက သွား တော့သွားနေတယ် မရွေ့ဘူးပေါ့။ အောက်ခြေ ဖြစ်တဲ့ ဌာနဆိုင်ရာတွေမှာ အပြောင်းအလဲ သိပ် ပြီးမရှိသေးဘူးဆိုပြီး ပြောဆိုကြတဲ့အပေါ်မှာ တော့ ဝန်ကြီးချုပ်အနေနဲ့ ဘယ်လိုများ ယူဆ မိပါသလဲ။ နောက်ပြီးတော့ ဌာနဆိုင်ရာအများ စုမှာ သတင်းထုတ်ပြန်မှု အပိုင်းတွေမှာလည်း အားနည်းမှုတွေ ရှိနေတာကိုလည်း ရှင်းပြပေး စေလိုပါတယ်။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       အပြောင်းအလဲလို့ ပြောရင် ကျွန်တော်တို့ NLD ပါတီက ရွေးကောက်ပွဲ ကာလတုန်းက Time to Change ပြောင်းလဲ ချိန်တန်ပြီဆိုတဲ့ ကြွေးကြော်သံနဲ့ တက်လာခဲ့ ပါတယ်။ အစိုးရဖွဲ့နိုင်တဲ့အခါကြတော့ ဘာတွေ Change မှာလဲ ဆိုတော့-
.
Constitutional Change ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအ ခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးအပေါ် အခုပြည်ထောင် စုလွှတ်တော်မှာ ပြင်ဆင်ရေး ပူးပေါင်းကော်မတီ ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်နေပါပြီ။
.
ဒီကနေ့ ပြည်သူတွေ ပြောနေကြသလိုပဲ အပြောင်းအလဲက သွားတော့ သွားနေတယ်။ သိပ်မရွေ့ဘူး။ အောက်ခြေက ဌာနဆိုင်ရာတွေ အပြောင်းအလဲ သိပ်ပြီး မရှိသေးဘူးဆိုပြီး ပြောနေကြတာပေါ့နော်။ အဓိက တစ်ချက်ကကျွန် တော်တို့က အစိုးရဖြစ်တော့ ခေါင်းပိုင်းသာပါတယ်ပေါ့နော်။ အောက်က ယန္တရားကြီးက ယခင်ခေတ်အဆက်ဆက်က ယန္တရားကြီး Institutionပါ။ အဲဒီ ယန္တရားကြီးကဒီလိုပဲနှစ်ပေါင်း နှစ်ပေါင်းများစွာ လည်ပတ်လာခဲ့တာလေ။ ညွှန် ကြားချက်ပဲ လုပ်တတ်ကိုင်တတ်တာ၊မလုပ်မ ရှုပ်မပြုတ်ဘဲ လုပ်တတ်ကိုင် တတ်ကြတာ၊စွန့် စား၊ တီထွင်၊ မှန်မှန်ကန်ကန် လုပ်ရဲကိုင်ရဲ ပြောရဲဆိုရဲ မရှိဘူး။ အဓိက အဆိုးဆုံးကတော့ ပြည်သူနဲ့ ဗျူရိုကရေစီ ယန်္တရားကြားမှာ loss of trust ယုံကြည်မှု ပျောက်ဆုံးနေခြင်းပဲ။ ဒါ ကို ပြင်ဖို့ဆိုရင် ယန္တရားရဲ့ capacity မြှင့်တင် ပေးရမယ်။ အထက်အောက် ယုံကြည်မှု၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှု တည်ဆောက်ရမယ်။ ပြည်သူကို လေးစားတတ်ရမယ်။ ပေးလိုက်တဲ့ တာဝန်ကို တာဝန်သိမှု၊ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန် ခံမှုနဲ့ တာဝန်ကျေမှုတို့နဲ့ ဆောင်ရွက်တတ်အောင် ပြုပြင်ပေးရမယ်။ အဓိက စကားလုံး တစ်လုံးနဲ့ ပြောရရင် mind-set Change လေး ပါပဲ။ အခုဆိုရင် အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာနကို ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနက ခွဲထုတ်ပြီး ပြည်ထောင်စု အစိုးရအဖွဲ့ရုံး ဝန်ကြီးဌာနရဲ့အောက် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းလိုက်ခြင်းဟာ ပြည်သူ့အတွက် ထွေအုပ်ဆိုတာဖြစ်အောင်ကြီးမားတဲ့ Change တစ်ခု လုပ်ဆောင်လိုက်ခြင်း ပါပဲ။ အစိုးရအဖွဲ့နဲ့ ဌာနဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းတွေ အနေနဲ့ ဥပမာ-မီးရထား တစ်စင်းလိုပေါ့။ မီး ရထားတစ်စင်းဟာ စက်ခေါင်း၊ နောက်တွဲများ၊ သံလမ်း၊ ဇလီဖားတုံး အားလုံးကောင်းမှ လို ရာခရီးကို အချိန်တိုအတွင်း ရောက်နိုင်မှာဖြစ် ပြီး စက်ခေါင်းသာကောင်းပြီး ကျန်တာတွေမ ကောင်းရင် ခရီးမတွင်နိုင်ပါဘူး။
.
ယခု ဒီမိုကရေစီစနစ်ကို ကျင့်သုံးနေပြီ ဖြစ်ပေမယ့် ဌာနတွေက ကိုင်တွယ်ကျင့်သုံးနေ တဲ့ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေဟာ ကိုလိုနီခေတ်၊ မဆလခေတ်က ရေးဆွဲ ထုတ်ပြန်ထားတာတွေဖြစ်လို့ ခေတ်စနစ်နဲ့ မလျော်ညီတဲ့အပြင် ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုများခြင်း၊စည်း နှောင်မှုများခြင်း၊ လုပ်ငန်းစဉ်များ ရှုပ်ထွေးခြင်း တို့ကြောင့် မလိုလားအပ်ဘဲ အဆင့်များကာ ကြန့်ကြာမှုများ ရှိနေတဲ့အတွက် ဒီမိုကရေစီစနစ်ရဲ့ အပြောင်းအလဲမှာ ဌာန/ဝန်ထမ်းအဖွဲ့ အစည်းတွေက အပြောင်းအလဲမှာ အခက်တွေ့ နေပါတယ်။ ဒါကြောင့် ခေတ်စနစ်နဲ့ မညီတော့ တဲ့ ဒီဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်း တွေကို လွှတ်တော်ထဲမှ တစ်ဆင့် ပယ်ဖျက် ခြင်း၊ ပြုပြင်ခြင်း၊ အသစ်ရေးဆွဲပြဌာန်းခြင်းများ ဆောင်ရွက်သွားဖို့ လိုပါတယ်။
.
ဌာနဆိုင်ရာဝန်ထမ်းတွေ အရည်အချင်း တက်လာပြီး တက်တက်ကြွကြွ လုပ်ကိုင်တာ ဝန်ထမ်းဆောင်ဖို့ အကျင့်ပျက်ခြစားမှု လျော့ကျ ဖို့ဆိုရင်တော့ လစာတိုးရုံနဲ့ အဖြေမရောက်ပါ ဘူး။ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ နေစရာ၊ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု၊ ကလေးတွေရဲ့ ပညာရေးတွေ ပါ ထည့်သွင်းစဉ်းစားဆောင်ရွက်ဖို့ လိုတယ် လို့ ထင်ပါတယ်။ ဒါတွေကို တဖြည်းဖြည်းချင်း ပြုပြင်ပြီးတော့ ဆောင်ရွက်သွားဖို့ စီစဉ်နေပါ တယ်။
.
နောက် ဌာနဆိုင်ရာ အများစု သတင်းထုတ် ပြန်မှု အပိုင်းတွေမှာလည်း အားနည်းမှု ရှိတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြောရရင် အရေးကြီးတဲ့ လုပ်ငန်းတွေ၊ ငြိမ်းချမ်းရေး ကိစ္စတွေမှာ အမှားမခံ ဘူးလေ။ ဒါမျိုးကိုတော့ သူတို့လည်း အစိုးရရဲ့ ပြောရေးဆိုခွင့် ပေးမထားတော့ မပြောရဲဘူးလေ။ အဓိကကတော့ မှားမှာလည်း ကြောက်တာပေါ့။ သတင်း ထုတ်ပြန်ရေးနဲ့ ပတ်သက် ရင် အစိုးရရဲ့ သတင်းထုတ်ပြန်ပေးတဲ့ ဌာနနဲ့ သာ တိုက်ရိုက်ချိတ်ဆက် ဆောင်ရွက်နိုင်ပါ တယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ ကျန်ရှိတဲ့ သက်တမ်း ၂ နှစ်အတွင်း မှာ ပြည်နယ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး၊ တည်ငြိမ်အေး ချမ်းသာယာရေးနဲ့ ထာဝရငြိမ်းချမ်းရေး ရရှိဖို့ အတွက် ဘာတွေလုပ်ဆောင်သွားမယ်ဆိုတာ သိပါရစေ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ ကျန်ရှိနေတဲ့ သက်တမ်း ၂ နှစ်အတွင်းမှာ ပြည်နယ် ဒေသန်္တရဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနဲ့ စီးပွား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို အဓိကထား ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်က စိုက်ပျိုးရေးကို အဓိကထားတဲ့ ပြည်နယ်ဖြစ်လို့ ဒေသထွက်ကုန်များဖြစ်တဲ့ လက်ဖက်၊ သရက်၊ ကော်ဖီ၊ ပြောင်း၊ ဂေါ်ဖီ၊ အာလူး၊ ကြက်သွန်၊ မက်္ကဒေးမီးယား အစရှိတဲ့ သီးနှံများကို ကုန် ချောအဖြစ် ထုတ်လုပ်ပြီး ဈေးကွက်ရရှိအောင် လုပ်ဆောင်သွားဖို့ Master Plan ရေးဆွဲထား ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ ရေမြေဒေသနှင့် ကိုက်ညီသည့် သီးနှံမျိုးကောင်းမျိုးသန့်များကို ဘက်စုံသီးနှံ ကာကွယ်ရေးနည်းများ (IPM)ကို ကျင့်သုံး လျက် တောင်သူများကို စိုက်ပျိုးစေခြင်းအားဖြင့် ထွက်ရှိလာသော စိုက်ပျိုးရေး ထွက်ကုန်များ ကို ဈေးကွက်ဝင် ဘေးကင်းလုံခြုံ စိတ်ချစွာ ဖြန့်ဖြူး/စားသုံးနိုင်ရေးကိုလည်း ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။
.
ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားကဏ္ဍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် ရေးအတွက် သဘာဝအခြေခံ ခရီးသွားလုပ် ငန်းနှင့် ရပ်ရွာလူထုအခြေပြု ခရီးသွားလုပ်ငန်းများကို (Pilot Project)အနေဖြင့် အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။
.
ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာကလည်း နိုင်ငံတော် အဆင့်က ဖော်ဆောင်နေသော်လည်း ပြည်နယ် အစိုးအရအနေနဲ့ တာဝန်ယူရတဲ့အပိုင်းကိုတော့ ပြည်သူနှင့်အတူ ကြိုးစားပြီး ဆက်လက်ဆောင် ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
၂၁ ရာစု ပင်လုံညီလာခံကနေ တစ်နိုင်ငံလုံး ငြိမ်းချမ်းရေးရအောင် အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။ ၂၁ ရာစု ပင်လုံ ကနေ ဖြစ်ပေါ်လာမယ့် မူဝါဒ၊ လုပ်ငန်းစဉ်တွေ နဲ့အညီ ပြည်ထောင်စု အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ ဦးဆောင် မှုဖြင့် ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဟာ တိုင်းရင်း သားပြည်သူလူထုတို့နဲ့အတူ ထာဝရငြိမ်းချမ်း ရေးရရှိရေး ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါ တယ်။
.
ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဟာ အစဉ်ဒွန်တွဲလျက်ရှိတာကြောင့် တစ်ဖက်က တည် ငြိမ်မှုမရှိရင် ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျမှာဖြစ်ပြီးတစ် ဖက်ကလည်း ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျရင်တည်ငြိမ်မှု အားနည်းမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် တစ်ဖက် က ငြိမ်းချမ်းရေးကိုလည်း ဆောင်ရွက်မယ်၊ တစ်ဖက်က အားလုံးတစ်ပြေးညီ တစ်ပြိုင်နက် ထဲ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ဖို့အတွက် ကြိုးစားဆောင် ရွက်ရင်း ထာဝရငြိမ်းချမ်းရေးရဖို့ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့မှ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ် ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့အနေဖြင့် ဒီမိုကရေစီ ကျင့်စဉ်နှင့်အညီ ခေတ်ပြောင်း စနစ်ပြောင်းကာလ ဒီမိုကရေစီ အသွင်ကူးပြောင်း ရေးကာလ ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်စဉ်ကြီး အောင်မြင် ချောမွေ့စေရန်၊ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက် ရေး၊ မူးယစ်ဆေးဝါး နှိမ်နင်းရေး၊ ပြည်သူ့ ဘဏ္ဍာငွေ အလေအလွင့် ဆုံးရှုံးမှု မရှိစေရေး၊ ဥပဒေမဲ့ သိမ်းဆည်းခံခဲ့ရသည့် လယ်ယာမြေ များ ပြန်လည်ရရှိရေး၊ ဥပဒေနှင့်အညီ လျော် ကြေးနစ်နာကြေး ရရှိရေး၊ တောင်သူလယ်သမား၊ အလုပ်သမားများ၏ လူနေမှုဘ၀ တိုး တက်မြင့်မားရေးတို့ကို အထူးအလေးထား ဦး တည်ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး ရှမ်းပြည် နယ်ပြည်သူလူထုအတွက် လိုအပ်ချက်များကို အတတ်နိုင်ဆုံး ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ရေး လူမှုစီး ပွားဖွံ့ဖြိုးရေး၊ တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေး၊ တည် ငြိမ်အေးချမ်းရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဒေသဖွံ့ဖြိုး ရေးတို့အား ပြည်သူနှင့်အတူ ပိုမိုကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်ပါတယ်။
.

ရှမ်းပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ် ဒေါက်တာ လင်းထွဋ်နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းခြင်း
ကမ္ဘောဇတိုင်း
.
၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလတွင် စတင်ဖွဲ့စည်း တာဝန်ယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့သည့် ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေဖြင့် ယခုအခါ အစိုးရသက်တမ်း ၃ နှစ်ပြည့်မြောက်လာပြီ ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းကဲ့ သို့ သက်တမ်း ၃ နှစ် ပြည့်မြောက်ခဲ့ပြီးသော ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့၏ လုပ်ဆောင်ချက်များနှင့် ကျန်ရှိသည့် သက်တမ်း ၂ နှစ်တာ ကာလအတွင်း၌ ရှေ့ဆက်ဆောင်ရွက်မည့် အခြေအနေများကို မဲဆန်္ဒရှင်ပြည်သူများ သိရှိစေရန်အတွက် ကမ္ဘောဇတိုင်း သတင်းဂျာနယ်မှ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့၊ ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်နှင့် တွေ့ဆုံမေးမြန်းမှုများ ပြုလုပ်ခဲ့ပါသည်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ၂၀၁၆ ခုနှစ်၊ ဧပြီလကစပြီး ရှမ်းပြည်နယ်ရဲ့ တာဝန်ကို ပခုံးပြောင်း ရယူ ဆောင်ရွက်နေတဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့အနေ နဲ့ အခုဆိုရင် သက်တမ်းအားဖြင့် ၃ နှစ်တာကာ လကို ပြည့်မြောက်ခဲ့ပြီ ဖြစ်ပြီးတော့ အစိုးရ သက်တမ်း ၅ နှစ်ရဲ့ သက်တမ်းထက်ဝက်ကို ကျော်လွန်လာပြီလို့ ဆိုနိုင်ပါတယ်။ အခုလို သက်တမ်း ထက်ဝက်ကို ကျော်လာတဲ့အချိန် မှာ ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ မူလရည်မှန်းချက် လုပ်ငန်းတာဝန်တွေကို ဘယ်အတိုင်းအတာ ဘယ်နှရာခိုင်နှုန်းအထိ အောင်မြင်အောင်ဆောင် ရွက်နိုင်ပြီလို့ ပြောနိုင်ပါပြီလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ ကျွန်တော်တို့နိုင်ငံအတွင်းမှာ အကျယ်ပြန့်ဆုံးနဲ့ တိုင်းရင်း သား လူမျိုးအများဆုံး နေထိုင်တဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အင်အားစုလည်း အများဆုံးရှိတဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခုဖြစ်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရ တာဝန်ယူ တဲ့အချိန်ကစပြီး ရည်မှန်းချက်တာဝန်များကို အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ အောင်မြင်မှုရရှိတဲ့ လုပ်ငန်းများရှိသလို အများ စုကတော့ အတိုင်းအတာတစ်ခုထိသာ အတန်အသင့် အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်နိုင်ပါတယ်။
.
ကျွန်တော်တို့ အစိုးရသစ် လက်ထက် ၂၀၁၆-၂၀၁၇ ဘဏ္ဍာနှစ်မှာ စီမံကိန်း၊ ရည် မှန်းချက် ကျပ် (၄၈၉၈ ဒသမ ၉) ဘီလီယံ အကောင်အထည်ဖော်ရန် ရည်မှန်းခဲ့ရာ (၄၇၆၈ ဒသမ ၇) ဘီလီယံ ရရှိခဲ့ပြီး ၉၇ ဒသမ ၃ ရာ ခိုင်နှုန်း အကောင်အထည်ဖော်နိုင်ခဲ့၍ ၄ ဒသမ ၁ ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၁၇-၁၈ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင်လည်း (၅၄၂၂ ဒသမ ၁)ဘီ လီယံ ရည်မှန်းခဲ့ရာ (၅၃၄၂ ဒသမ ၆) ဘီလီ ယံ ရရှိခဲ့ပြီး ၉၈ ဒသမ ၅ ရာခိုင်နှုန်း အကောင် အထည် ဖော်နိုင်ခဲ့တဲ့အတွက် (၆ ဒသမ ၁) ရာခိုင်နှုန်း တိုးတက်ခဲ့ပါတယ်။ ၂၀၁၈-၂၀၁၉ ဘဏ္ဍာရေးနှစ်အတွင်း စီမံကိန်းရည်မှန်းချက်အပေါ် (၁၉၂၉ ဒသမ ၅) ဘီလီယံ ရည်မှန်းခဲ့ပြီး စက်တင်ဘာလကုန်အထိ (၂၀၀၇ ဒသမ ၃) ဘီလီယံ ရရှိခဲ့သဖြင့် ရည်မှန်းချက်အပေါ် (၁၀၄ ဒသမ ဝ) ရာခိုင်နှုန်း အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့၍ (၇ ဒသမ ၈) ရာခိုင်နှုန်း တိုး တက်ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ လယ်ယာဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်ရေးအတွက် ၃ နှစ်တာ ကာလအတွင်း စိုက်ပျိုးရေးဦးစီးဌာနမှ သီးနှံအလိုက် မျိုး ကောင်း/ မျိုးသန့် မျိုးစေ့များ ထုတ်လုပ်ရာတွင် စပါး၊ အစေ့ထုတ်ပြောင်း၊ နေကြာ၊ ပဲစင်းငုံတို့ကို ၉၀၉၁ ဧက ထုတ်လုပ်အကောင်အထည်ဖော် ပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ လူမှုစီးပွားဘ၀ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် ရေးအနေဖြင့် နေထိုင်နိုင်ရေးအတွက် စီမံချက် ကာလများအလိုက် မြို့နယ်ပေါင်း ၉ မြို့နယ်၊ ကျေးရွာပေါင်း ၉၄ ရွာတွင် ကျေးရွာ မြေငှားဂ ရန် ၁၅၆၆၀ ခုကို ထုတ်ပေးနိုင်ခဲ့ပါတယ်။ မြ စိမ်းရောင် ကျေးရွာစီမံကိန်းကို ၃ နှစ်တာကာလအတွင်း ယူနစ်ပေါင်း ၈၆၁ ယူနစ်၊ ကျေးရွာ ပေါင်း ၁၂၉၄ ရွာတွင် အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ကုန်သွယ်ရေးကဏ္ဍ တွင် စုစုပေါင်း ကုန်သွယ်မှုပမာဏ အမေရိကန် ဒေါ်လာ ၁၁၄၉ ဒသမ ၃၁၆ သန်းကို အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။ ထို့အ ပြင် ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားကဏ္ဍ၊ ပညာရေး ကဏ္ဍ၊ ကျန်းမာရေးကဏ္ဍ၊ လမ်းပန်းဆက်သွယ် ရေးကဏ္ဍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး လုပ်ငန်းများကို လည်း ပိုမိုတိုးတက်အောင် ဆောင်ရွက်ပေးနိုင် ခဲ့ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ တခြား တိုင်းဒေသကြီးနဲ့ ပြည်နယ်တွေနဲ့ မတူဘဲနယ် မြေဧရိယာ အကျယ်ပြန့်ဆုံး ဖြစ်သလို တိုင်းရင်း သားလူမျိုးစု အများဆုံးနေထိုင်တဲ့ ပြည်နယ် တစ်ခုလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တိုင်းရင်း သားလက်နက်ကိုင် အဖွဲ့အစည်းတွေ အများဆုံး တည်ရှိနေတဲ့ ပြည်နယ်တစ်ခုလည်းဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီအပေါ် ဝန်ကြီးချုပ်တို့ ပြည်နယ်အစိုးရအ ဖွဲ့အနေနဲ့ ပြည်နယ်ကို အုပ်ချုပ်တဲ့အခါမှာဘယ် လို အခက်အခဲတွေ ရှိပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       မှန်ပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်က နယ်မြေအကျယ်ဆုံး ဖြစ်သလို အရောင်အသွေး စုံလှတဲ့ တိုင်းရင်းသား လူမျိုးပေါင်းစုံ မှီတင်း နေထိုင်ကြတဲ့ ပြည်နယ်ဖြစ်ပြီး တိုင်းရင်းသား လက်နက်ကိုင် အများစုရှိသလို ပြည်သူ့စစ်အဖွဲ့တွေလည်း အများအပြား ရှိပါတယ်။ တစ်ခု ပြောချင်တာက ရှမ်းပြည်နယ်က ထူးခြားပါတယ်။ လွှတ်တော်နဲ့ အစိုးရကြားပွတ်တိုက်မှု မရှိပါဘူး။ အပြန်အလှန် လေးစားမှု ရှိကြပါတယ်။ တိုင်း ရင်းသား လက်နက်ကိုင်များ၊ မြန်မာ့တပ်မတော်၊ အစိုးရအဖွဲ့များကြားမှာလည်း ပြဿနာ အနည်းအကျဉ်း ရှိခဲ့လည်း ညှိနှိုင်းအဖြေရှာ ဆွေး နွေးကြတဲ့အတွက် ငြိမ်းချမ်းသင့်သလောက် ငြိမ်းချမ်းလျက် ရှိပါတယ်။ အချို့စီးပွားရေး အချက်အချာကျတဲ့ နယ်စပ်တွေမှာတော့ တစ်ခါ တစ်ရံ အင်အားချိန်ခွင်လျှာ ညှိနှိုင်းသည့် သ ဘောဆောင်သော ဖြစ်စဉ်များ ဖြစ်ပွားမှုတော့ ရှိခဲ့ပါတယ်။ တည်ငြိမ်မှု မရှိတဲ့ ဒေသအချို့မှာ ဖွံ့ဖြိုးရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်ရတဲ့အခါမှာ အကန့်အသတ်နဲ့ အခက်အခဲအချို့ ရှိပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်ကြီး ဘက်စုံမျှတ ဖွံ့ဖြိုးသွား တဲ့ တစ်နေ့ ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာကြီးကလည်း ကျွဲကူးရေပါ ဖြစ်လာလိမ့်မယ်လို့ ယုံကြည်မျှော် လင့်ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   နောက်ပြီးတော့ ရှမ်းပြည် နယ်ဒေသအသီးသီးမှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ ပြည်တွင်း စစ်မီးကို အမြန်ဆုံးငြိမ်းသတ်နိုင်ဖို့နဲ့ နေရပ်စွန့် ခွာ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေရတဲ့ စစ်ရှောင်တေ ရဲ့ အရေးကို ဝန်ကြီးချုပ်တို့ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေနဲ့ ဘယ်လိုကိုင်တွယ် ဖြေရှင်း ဆောင်ရွက်သွားဖို့ ရှိပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်မှာ ဖြစ်ပွားနေတဲ့ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက်္ခတွေနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တော့ ပြောရရင် ၂၀၁၅ ခုနှစ်မှ ၂၀၁၈ ခုနှစ် အထိ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း NCA လက်မှတ် ရေးထိုးပြီးဖြစ်တဲ့ အဖွဲ့ ၃ ဖွဲ့ ရှိပါတယ် -
            (က) ရှမ်းပြည်နယ် ပြန်လည်ထူထောင်ရေးကောင်စီ/ ရှမ်းပြည်တပ်မတော် (RCSS/SSA)
            (ခ) ပအိုဝ်းအမျိုးသားလွတ်မြောက်ရေးအဖွဲ့ချုပ် (PNLO)
            (ဂ) လားဟူ ဒီမိုကရက်တစ်ပါတီ (LDU) တို့ ဖြစ်ပါတယ်။
.
NCA လက်မှတ်ရေးထိုးပြီးနောက် အမျိုး သားအဆင့် နိုင်ငံရေး ဆွေးနွေးပွဲများကို လူမျိုး / ဒေသ/ အကြောင်းအရာအလိုက် ကျင်းပ လျက်ရှိရာ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း ပအိုဝ်းလူမျိုး အလိုက် အမျိုးသားအဆင့် နိုင်ငံရေးဆွေးနွေးပွဲ ကို ၁၆-၂-၂၀၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၀-၂-၂၀၁၇ ရက်နေ့အထိ ဟိုပုံးမြို့တွင်လည်းကောင်း၊ ၂၃- ၄-၂၀၁၇ ရက်နေ့မှ ၂၅-၄-၂၀၁၇ ရက်အထိ တောင်ကြီးမြို့၊ မြို့တော်ခန်းမတွင်လည်းကောင်း ကျင်းပခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေနဲ့ကတော့ J.M.C.S ဆိုတဲ့ ပစ်ခတ်တိုက်ခတ်မှု ရပ်စဲရေး ဆိုင်ရာ ပူးတွဲ စောင့်ကြည့်ရေး ကော်မတီကို အ ဓိက Focus ထားပြီး ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါ တယ်။ အဲဒီ J.M.C.S အစည်းအဝေး များကို ၂၇-၁-၂၀၁၆ ရက်နေ့မှ ၁၄-၁၀-၂၀၁၈ ရက် နေ့အထိ လွိုင်လင်ခရိုင်၊ ခိုလမ်မြို့တွင် (၁၇) ကြိမ်တိုင်တိုင် ကျင်းပပြုလုပ်ခဲ့ပြီး နှစ်ဘက်တပ် များ ညှိနှိုင်းပြီး ကျန်ရှိနေတဲ့ ဆွေးနွေးကန့်ကွက် ပြောကြားချက်များနှင့် ပတ်သက်၍ ဆွေးနွေးခဲ့ ကြပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် (မြောက်ပိုင်း) လက်နက်ကိုင် ပဋိပက်္ခများနှင့် ပတ်သက်ပြီးတော့ ငြိမ်းချမ်းရေး ကိစ်္စများကိုတော့ အမျိုးသားအဆင့်၊ ၂၁ ရာစု ပင်လုံညီလာခံ အခြေပြုပြီး NCA လက်မှတ် ရေးထိုးရေးဆိုင်ရာ NRPC တို့ UPDJC တို့ လို နိုင်ငံတော်အဆင့်များက ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုင်ရာ ကိစ္စများကို ဆွေးနွေးဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများကြောင့် ဒေသခံနေရပ်စွန့်ခွာသူများမှ ယာယီခိုလှုံရန် ရွှေ့ပြောင်းလာသဖြင့် နေရပ်စွန့် ခွာသူများ၏ ယာယီခိုလှုံရာ စခန်းများ ဖွင့် လှစ်ဆောင်ရွက်ခဲ့ရာ လွိုင်လင်ခရိုင်မှာ (၂)ခု၊ ကျောက်မဲခရိုင် (၁၄)ခု၊ မူဆယ်ခရိုင် (၁၈)ခု ဖွင့်လှစ်ခဲ့ပါတယ်။
.
ပြည်နယ်တွင်း လက်နက်ကိုင် ပဋိပက္ခများ ကြောင့် နေရပ်စွန့်ခွာ၊ ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင် လာသော ပြည်သူများအတွက် ပြည်ထောင်စု အဆင့်၊ ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ ဘေးအန်္တ ရာယ်ဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲမှု ဦးစီးဌာန၊ ကုမ္ပဏီများ နှင့် NGO ပုဂ္ဂလိက အလှူရှင်များမှ ငွေသား နှင့် ပစ္စည်းတန်ဖိုးစုစုပေါင်း ငွေကျပ် ၁၀၃၇ ဒ သမ ၂၅၃ သန်းကို ထောက်ပံ့ပေးအပ်နိုင်ခဲ့ပါ တယ်။
.
ဒ့ါအပြင် စစ်ဘေးရှောင် ပညာသင်ခွင့်မရ တော့တဲ့ ကျောင်းသား/သူများအတွက် အသေး စားစက်မှုလက်မှု ဦးစီးဌာနမှ သက်မွေးပညာရပ် ဆိုင်ရာ သင်တန်းများကိုလည်း ပို့ချပေးလျက် ရှိပါတယ်။ ယခုဆိုလျှင် အသက်မွေးပညာရပ်များ (ဥပမာ- တန်ဖိုးမြင့် စားသောက်ကုန် ထုတ်လုပ် မှု နည်းပညာသင်တန်း၊ ဝါးအခြေခံ လက်မှု ထည်နည်းပညာသင်တန်း၊ လူသုံးကုန်နှင့် အလှ ကုန်ထုတ်လုပ်မှု နည်းပညာသင်တန်း၊အခြေခံ မော်တော်ဆိုင်ကယ် ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းနည်းသင် တန်း၊ ဂဟေဆက်သင်တန်း၊ အထည်ပန်းပုံရိုက် နှင့် ဆေးရေးပန်းချီသင်တန်း၊ အခြေခံစက်ချုပ် သင်တန်း၊ တစ်လုံးထိုး ဒီဇယ်အင်ဂျင်ပြုပြင်ထိန်း သိမ်းနည်းသင်တန်း)ကို Master Plan ရေးဆွဲ ပြီး ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။
.
IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးအတွက်ပြည်ထောင်စုအစိုးရအဖွဲ့၊ ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီးဌာနများ၊ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့၊ နိုင်ငံတကာ အဖွဲ့အစည်းများနှင့် ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းလက်တွဲ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိရာမှ အမျိုးသားအဆင့် မဟာဗျူဟာ (မူကြမ်း)ရေးဆွဲ ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်း ရေးဆိုင်ရာ အမျိုးသားအဆင့်ကော်မတီမှ ဦး ဆောင်ကာ IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးဆိုင်ရာ အမျိုးသားအဆင့် ကော်မတီ၊ IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးဆိုင်ရာ လုပ်ငန်းကော်မတီ၊ ပရောဂျက်စီမံခန့်ခွဲရေးနှင့် ပေါင်းစပ်ညှိနှိုင်းရေးဆပ် ကော်မတီ၊ အခြေခံအဆောက်အဦဆိုင်ရာ စီမံခန့်ခွဲရေး ဆပ်ကော်မတီ၊ လူသားချင်း စာနာ ထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီပေးရေးဆပ် ကော်မတီ၊ သတင်းနှင့် ပြန်ကြားရေးဆပ်ကော်မတီ၊ ကျန်းမာရေးဆပ်ကော်မတီ၊ ပညာရေးဆပ်ကော်မတီ၊ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း လုပ်ငန်းများ ဖော်ဆောင်ရေး ဆပ်ကော်မတီ၊ အများပြည်သူ လုံခြုံရေး၊ တရားဥပဒေစိုးမိုးရေးနှင့် လွတ်လပ်စွာ သွားလာခွင့် မြှင့်တင်ပေးခြင်းဆိုင် ရာ ဆပ်ကော်မတီ၊ လူမှုပေါင်းစည်းရေး ဖော် ဆောင်မှုဆပ်ကော်မတီ၊ နိုင်ငံသား စိစစ်ရေး လုပ်ငန်းစဉ် အထောက်အကူပြု ဆပ်ကော်မတီ များကို ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဒါ့ အပြင် IDP စခန်းများ ပိတ်သိမ်းရေးအတွက် လုပ်ငန်းစဉ်များ၊ လုပ်ငန်းစီမံချက်များ (Action Plans)၊ အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက် ခြင်းများ၊ စောင့်ကြည့်လေ့လာခြင်းနှင့် အကဲ ဖြတ်ခြင်း လုပ်ငန်းများကို ဆောင်ရွက်နိုင်ရေး မူဝါဒရေးဆွဲလျက်ရှိပါသည်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ နောက်ထပ်အဓိက ပြဿနာတစ်ရပ်ဖြစ်တဲ့ မူးယစ်ဆေးဝါး ထုတ်လုပ်မှု၊ ရောင်းဝယ်မှုနှင့် သုံးစွဲမှုတွေကို ပပျောက်အောင် ပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ ဘယ်လိုစီမံကိန်းတွေ ချမှတ်ဆောင်ရွက် နေပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       မူးယစ်ဆေးဝါးထုတ်လုပ်မှု၊ ရောင်းဝယ်မှုနဲ့ သုံးစွဲမှုတွေကို ပပျောက်အောင် ပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ စီမံကိန်းများရေးဆွဲ ပြီး ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဘိန်းစိုက်ပျိုး ထုတ်လုပ်မှုနဲ့ ပတ်သက်ရင် (၃)နှစ်တာ ကာလ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း ဘိန်းခင်းဧရိယာ ၁၉၆၄၄ ဒသမ ၄၂ ဧကအား ဖျက်ဆီးနိုင်ခဲ့ပြီး နှစ်စဉ် စိုက်ပျိုးရာသီ ၌လည်း မြေပြင်သတင်း ထောက်လှမ်း၍ ဖျက်ဆီးဆောင်ရွက်နေပါတယ်။
.
ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းပြောရရင် အားလုံးသိတဲ့ အတိုင်းပါပဲ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက်မှာ မူးယစ်ဆေးဝါးနှင့် ပတ်သက်ရင် နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီးကိုယ်တိုင်က မူးယစ်ဆေးဝါး နှိမ်နင်းရေး ကို အားသွန်ခွန်စိုက် ကြိုးစားနှိမ်နင်းနေပါတယ်။
.
မူးယစ်ဆေးဝါး ဖမ်းဆီးရမိမှု အနေဖြင့်ရှမ်း ပြည်နယ်အတွင်း (၃)နှစ်တာကာလမှာ အမှု ပေါင်း (၂၈၆၆)မှုဖြင့် တရားခံ (၃၉၂၁)ဦးတို့အား ဖမ်းဆီးအရေးယူ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်။ ဖမ်းဆီး ရမိခဲ့တဲ့ မူးယစ်ဆေးဝါးများ၏ ခန့်မှန်းကာလ တန်ဖိုးမှာ ငွေကျပ် (၁၉၅၃၃၉ ဒသမ ၄)သန်း ဖြစ်ပြီး အမေရိကန်ဒေါ်လာ (၁၄၃ ဒသမ ၆) သန်းကျော် ဖြစ်ပါတယ်။ ဖမ်းဆီးရရှိတဲ့ မူးယစ် ဆေးဝါးများကိုလည်း နှစ်စဉ် အပြည်ပြည်ဆိုင် ရာ မူးယစ်ဆေးဝါး တိုက်ဖျက်ရေးနေ့ အခမ်း အနားတွင် မီးရှို့ဖျက်ဆီးဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။
.
မူးယစ်ဆေးဝါး သုံးစွဲသူများ လျော့ကျစေ ရေးအတွက် ပညာပေးဟောပြောပွဲများကိုလည်း တစ်နှစ်ထက်တစ်နှစ် ပိုတိုးပြီး ဆောင်ရွက်ပေးလျက်ရှိပါသည်။ အသိပညာပေးခြင်း၊ လက်ကမ်းစာစောင်များ ဖြန့်ဝေခြင်း၊ ကျောင်းအသီး သီးမှ မူးယစ်ဆေးဝါး အန္တရာယ်နှင့် ပတ်သက်တဲ့ ပြပွဲ၊ ပြိုင်ပွဲများ ကျင်းပပေးခြင်းတို့ ဆောင် ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဆေးသုံးစွဲသူ လူငယ်များ အတွက်လည်း မူးယစ်ဆေးဖြတ်စခန်း (၃)ခုကို ဖွင့်လှစ်ပြီးတော့ ပြန်လည်ထူထောင်ရေး လုပ်ငန်းများ ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ အဲဒီ ဆေးဖြတ်စခန်း တွေကတော့ လားရှိုး ရွှေပြည်အေး ပြန်လည် ထူထောင်ရေးဌာန၊ ဖယ်ခုံရွှေပြည်အေးပြန်လည်ထူထောင်ရေးဌာန၊ ကျိုင်းတုံပြန်လည်ထူထောင်ရေးဌာနတို့ ဖြစ် ပါတယ်။
.
၂၀၁၉-၂၀၂၀ မှာ ကလောမြို့နယ်ကို One State One Towship Project ဆောင်ရွက်ရာမှာ မူးယစ်ဆေးဝါး လျော့နည်းကင်းစင် သည့် မြို့နယ်ဖြစ်ရေး ရည်မှန်းချက်တစ်ခု ချမှတ်ဆောင်ရွက်သွားမှာဖြစ်ပြီး နောက်နှစ်တွေမှာ ကလောမြို့နယ်ကို စံနမူနာယူပြီး ကျန်တဲ့ ပြည်နယ်အတွင်း မြို့နယ်တွေမှာလည်း ပြည်သူလူထု နဲ့ လက်တွဲကာ Citizen Engagement ဖြင့် မူးယစ်ကင်းစင်သည့် မြို့နယ်များဖြစ်အောင် ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ် လူငယ်များ၏ ကျန်းမာကြံ့ခိုင်ကာ ပညာရည်မြင့်မားရေးအတွက် အားကစားကဏ္ဍမှာလည်း ၂၀၁၆-၁၇ ဘဏ္ဍာ နှစ်တွင် ၂၅၃၄ ဒသမ ၃၄ သန်း၊ ၂၀၁၇-၁၈ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ၂၀၄၄ ဒသမ ၆၉၄ သန်း၊ ၂၀၁၈-၁၉ ဘဏ္ဍာနှစ်တွင် ၁၂၉၃၂ ဒသမ ၅၅၆ သန်း စုစုပေါင်း ၁၇၅၁၁ ဒသမ ၈၆ သန်း ရင်းနှီးမြှုပ်နှံဆောင် ရွက်ခဲ့သလို ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း မီတာ (၄၀၀) ပြေးလမ်းပါ အားကစားကွင်း (၂)ကွင်း၊ အားကစားရုံ (၁)ရုံ၊ လေ့ကျင့်ရေး အား ကစားရုံ (၈)ရုံ၊ ကျောင်း အားကစားကွင်း (၅၇) ကွင်း၊ ကျေးရွာ အားကစားကွင်း (၁၄) ကွင်းတို့ကို တိုးတက် အကောင်အထည်ဖော် တည်ဆောက်နိုင်ခဲ့ပါတယ်။
.
Smoke Free Zone နှင့် ပတ်သက်၍ အနာဂတ်မျိုးဆက်သစ် လူငယ်များကို မူးယစ်ဆေး ဝါးအန္တရာယ်မှ ကြိုတင်ကာကွယ်နိုင်ရန် မူးယစ် ဆေးဝါး တိုက်ဖျက်ရေး လုပ်ငန်းကို အထောက် အကူပြုစေရန်၊ ဆေးလိပ်ငွေ့ ကင်းစင်သောလေနှင့် လေကောင်းလေသန့်များ ရှူရှိုက်နိုင်စေရန် နှင့် ကျန်းမာကြံ့ခိုင်သော နိုင်ငံသားကောင်းများ ဖြစ်လာစေရန်၊ ကျန်းမာရေးပညာပေး ဟော ပြောပွဲများ ပြုလုပ်ခြင်း၊ Sticker Vinyl များ ကပ်ခြင်းတို့ဖြင့် ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင်နေရာများ ထွက်ပေါ်လာစေရေးအတွက် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ လူထုလုပ်ရှားမှုများအဖြစ် စုပေါင်း လမ်းလျှောက်ပွဲများ၊ စုပေါင်းစက်ဘီးစီးပွဲများ၊ ကျောင်းအခြေပြု မီနီမာရသွန်ပြိုင်ပွဲများ၊ အသိ ပေးဆွေးနွေးပွဲများ၊ ဂေါက်သီးရိုက်ပြိုင်ပွဲများ ကို ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။
.
၆-၈-၂၀၁၇ ရက်နေ့တွင် ဓနုကိုယ်ပိုင်အုပ် ချုပ်ခွင့်ရဒေသ၊ ပင်းတယမြို့နယ်အတွင်းရှိ ရွှေဥမင် သဘာဝလိုဏ်ဂူဘုရား ဧရိယာအား ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် ရွှေဥမင်တခွင် Smoke Free Zone အဖြစ် မြန်မာနိုင်ငံ၏ ပထမဦးဆုံးသော ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် နယ်မြေအဖြစ် ကမ္ဘာကို ကြေညာနိုင်ခဲ့ပါတယ်။
.
ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ Hoi An မြို့တွင် ၁၉-၁၁- ၂၀၁၈ ရက်အထိ Reshaping Tourism thought a Smoke-Free Environment ခေါင်းစဉ်ဖြင့် ကျင်းပသည့် (၆)ကြိမ်မြောက်အာ ရှ၊ ပစိဖိတ်ဒေသဆိုင်ရာ ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် အလုပ်ရုံ ဆွေးနွေးပွဲနှင့် ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင် ရေးလုပ်ငန်း ခေါင်းဆောင်များ၏ ညီလာခံသို့ တက်ရောက်ခဲ့ပြီး Southeast Asia Tobacco Coltro Alliance မှ ချီးမြှင့်သော ပင်းတယရွှေ ဥမင်လိုဏ်ဂူအတွက် အသိအမှတ်ပြုဆုအား လက်ခံရယူခဲ့ပါသည်။ မြို့နယ် (၄၈)မြို့နယ်မှ အထင်ကရ နေရာများနှင့် ဘုရားပုထိုးနေရာ (၁၀၆)နေရာတို့ကို ဆေးလိပ်ငွေ့ကင်းစင်နေရာ များ ဖြစ်ပေါ်လာစေရေး အရှိန်အဟုန်မြှင့်တင် ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အနေနဲ့ အနာဂတ်လူငယ်များ ကျန်းမာသန်စွမ်း၊ ပညာရေး မြှင့်တင်ရန် တစ်နည်းပြောရရင် လူသားအရင်း အမြစ်များ မဆုံးရှုံးစေဖို့အတွက် (Master Plan for Youth)ရေးဆွဲပြီး ဆောင်ရွက်သွားနိုင်ဖို့အ တွက် စီမံကိန်းများ ရေးဆွဲလျက်ရှိပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   အစောပိုင်းက မေးခွန်းကို ပြန်ကောက်ရရင် ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ နယ်မြေဧရိယာ ကျယ်ပြန့်တဲ့ အတွက် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးက အစပေါ့၊ အထွေထွေကဏ္ဍတွေမှာ ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှု ကွာဟချက်တွေ အများကြီး ရှိနေပါတယ်။ ဖွံ့ဖြိုးမှု နောက်ကျနေတယ်ပေါ့။ အဲဒီ အပေါ်မှာကော ပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှု ညီမျှအောင် ဘယ်လိုများ ဆောင်ရွက်နေတယ်ဆိုတာကို သိပါရစေ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်ဟာ မြန်မာနိုင် ငံရဲ့ ၄ ပုံ ၁ ပုံခန့် ကျယ်ဝန်းပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်ကို အပိုင်း (၃)ပိုင်း ပိုင်းပြီး ပြောလေ့ရှိပါ တယ်။ ရှမ်းတောင်/ရှမ်းမြောက်/ရှမ်းအရှေ့ဆို ပြီး ပြောလေ့ရှိကြတယ်။ ဒီနေရာမှာ စောစော က မေးတဲ့အတိုင်းပဲ နယ်မြေဧရိယာကျယ်ပြန့် တဲ့အတွက် လမ်းပန်းဆက်သွယ်ရေးအစ အထွေထွေကဏ္ဍတွေမှာ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်မှု ကွာဟချက်တွေ ရှိနေတယ်ဆိုတာ လက်ခံပါတယ်။ အခြေခံ အကြောင်းအချက်တွေက အများကြီး ပါ။ (၁)နယ်မြေ ငြိမ်းချမ်းမှု ရှိ/မရှိ၊ (၂) မြို့နယ် အရေအတွက် မတူညီခြင်း ဥပမာ-ရှမ်းတောင် မှာဆိုရင် ခရိုင် (၃)ခု၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရဒေသ (၂)ခု၊ မြို့နယ်ပေါင်း (၂၁)မြို့နယ်၊ မြို့ပေါင်း (၁၃)မြို့ ရှိပါတယ်။ ရှမ်းရှေ့ဆိုရင် ခရိုင် (၃)ခရိုင်၊ မြို့နယ်ပေါင်း (၁၀)မြို့နယ်၊ မြို့ပေါင်း (၈) မြို့ ရှိပါတယ်။ ရှမ်းမြောက်မှာ ဆိုရင် ခရိုင် ပေါင်း (၇)ခု၊ ကိုယ်ပိုင်အုပ်ချုပ်ခွင့်ရတိုင်း/ဒေသ (၃)ခု၊ မြို့နယ်ပေါင်း (၂၄)မြို့နယ်၊ မြို့ပေါင်း (၁၁)ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒီတော့ ဒေသန်္တရစီမံကိန်း တွေ ရေးဆွဲတဲ့အခါမှာ လူဦးရေ၊ လူတစ်ဦးကျ ဝင်ငွေ၊ GDP ၊ အခွန်ငွေ ရရှိမှု၊ နယ်မြေအ ကျယ်အဝန်း (၆၀၁၅၅ ဒသမ ၂၃) စတုရန်းမိုင် အစရှိတဲ့ ညွှန်ကိန်း (၆)ခုနဲ့ ရေးဆွဲပါတယ်။ ရေးဆွဲတဲ့အခါမှ ညွှန်ကိန်းတွေ မကိုက်ညီတဲ့ ဒေသတွေမှာကြပြန်တော့ ဖွံ့ဖြိုးမှု မညီမျှမှုတွေ ဖြစ်ခဲ့တာ တွေ့ရပါတယ်။ အခုကျွန်တော်တို့ အစိုးရ လက်ထက်မှာတော့ အတတ်နိုင်ဆုံး မျှတတဲ့ ဖွံ့ဖြိုး တိုးတက်မှုကို ရရှိအောင် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ အခုဆိုရင် ခရီးသွားလုပ်ငန်း မြှင့်တင်ရန်အတွက် ရှမ်း တောင်/ မြောက်/ အရှေ့က မြို့ကြီး (၁၂)မြို့ကို Clean and Green Cities ဖြစ်အောင် ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ဥပမာ- မြို့တွင်း နိုင်လွန်ကတ္တရာ လမ်းများ ခင်းခြင်း၊ ရေ မြောင်းစနစ်ပြုပြင်ခြင်း၊ သစ်ပင်စိုက်ခြင်း၊ ကျူး ကျော်များ ဖယ်ရှားခြင်း၊ CCTV  ကင်မရာများ တပ်ဆင်ခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ၂၀၂၀ ခုနှစ်ဆိုရင် အားလုံးပြီးစီးပါမယ်။ ဒါ့အပြင် အထွေထွေ အုပ်ချုပ်ရေး ဦးစီးဌာနရဲ့ Clean and Green Cities  နဲ့ One village project များ သတ်မှတ်ပြီး ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပါတယ်။ ၂၀၁၉-၂၀ ဘဏ္ဍာ ရေးနှစ်မှာတော့ One Towship, One village project ကို စတင်မှာဖြစ်ပါတယ်။ ရှမ်း အရှေ့နှင့် ရှမ်းမြောက် အချို့ဒေသတွေကို ဖွံ့ ဖြိုးမှု နောက်ကျတယ်လိ့ု ပြောကြပါတယ်။ ဟုတ်ပါတယ်။
.
အဓိကတော့ လျှပ်စစ်မီးအတွက် အခြေခံ အဆောက်အုံ မရှိခဲ့တာကြောင့် SME ဖွံ့ဖြိုးမှု နည်းခဲ့ပါတယ်။ အခု ၂၀၁၉ အကုန်မှာဆိုရင် National Grid (မဟာဓာတ်အားလိုင်း)ရောက် ရှိပြီး မြို့ရောကျေးလက်ပါမကျန် မီးလင်းတော့ မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့အ နေဖြင့် ရှမ်းပြည်နယ်တစ်ခုလုံး တောရောမြို့ပါ မကျန် ကျေးလက်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ဦး စီးဌာန၊ ကျေးလက်လမ်းဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး ဦး စီးဌာန၊ နယ်စပ်ဒေသ ဖွံ့ဖြိုးမှု ကြီးကြပ်ရေးရုံး တို့မှ ဆောင်ရွက်သည့်လမ်း၊ ရေ၊ မီး၊ ကျောင်း၊ ဆေးရုံ၊ အားကစားကွင်း အစရှိတဲ့ စ့ပျငခေူ ငည်မျေအမကခအကမန တွေ ပိုမိုပြည့်စုံအောင် ကျန် နေတဲ့ လက်ကျန်သက်တမ်း ၂ နှစ်အတွင်းမှာ အောင်မြင်အောင် ဆောင်ရွက်သွားဖို့ စီစဉ်သွား မှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   နောက်တစ်ချက်ကပေါ့ အစိုးရသစ် လက်ထက်မှာ ပြည်နယ်တွင်းကလမ်းတွေ အတော့်ကို ကောင်းမွန်လာတာကို တွေ့ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒီကောင်းမွန်လာတဲ့လမ်းတွေ အများစုဟာ ပြည်နယ်အစိုးရ ကွပ်ကဲမှုအောက် မှာရှိတဲ့ ပြည်နယ်စည်ပင်သာယာရေးဌာနပိုင် လမ်းတွေ မဟုတ်ဘဲနဲ့ BOT စနစ်နဲ့ ကုမ္ပဏီ က ဆောင်ရွက်တဲ့လမ်းတွေ ဖြစ်နေတယ်လို့ သိရပါတယ်။ စည်ပင်သာယာရေးဌာနက တာဝန်ယူဆောင်ရွက်နေတဲ့ မြို့တွင်းလမ်းအများစုဟာ ယခင်အတိုင်းပဲ ပြောင်းလဲမှု သိပ်မရှိဘူး ဆိုပြီးတော့ ဝေဖန်ပြောဆိုနေကြတာ ရှိပါတယ်။ အဲဒီအပေါ်မှာ ဝန်ကြီးချုပ်အနေနဲ့ ဘယ်လိုများ ပြောကြားလိုပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက် ရှမ်းပြည်နယ်မှာ သိသိသာသာ ပြောင်းလဲသွားတဲ့ အရာတွေကတော့ ပြည်ထောင်စုလမ်းမကြီးတွေနဲ့ ကျေးလက်/မြို့ပြ မီး လင်းခြင်းတို့ ဖြစ်ပါတယ်။ ပြည်ထောင်စု လမ်းမကြီးတွေက အာဆီယံ စံချိန်မီ AC လမ်းမတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ လမ်းတွေက BOT လမ်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ လမ်းတွေ အရမ်းကောင်းသွားတဲ့အတွက် ဆက်သွယ် ရေးမြန်ဆန်သွားပြီး သယ်ယူပို့ဆောင်ခတွေ ကျဆင်းသွားတဲ့အတွက် ကုန်ဈေးနှုန်း ကြီးမြှင့် မှုကိုလည်း လျော့ချနိုင်ပါတယ်။
.
မြို့ပြလမ်းတွေက စည်ပင်သာယာလမ်းတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ စည်ပင်သာယာရေးဌာနက သုံးငွေဟာ ရငွေပေါ် မူတည်ပါတယ်။ ရငွေများရင် များများသုံးနိုင်ပါတယ်။ အဲဒီရငွေတွေထဲမှာ သာမန်အသုံးစရိတ်တွေ ဖယ်နုတ်ပြီးမှသာ ငွေလုံးငွေရင်းကိုသာ မြို့ပြဖွံ့ဖြိုးရေး၊ သန့်ရှင်းသာယာရေးအတွက် သုံးစွဲရပါတယ်။ အဲဒီတော့ ဝင်ငွေ/ရငွေ နည်းတဲ့ မြို့ငယ်တွေမှာဆိုရင် အများကြီး မလုပ်ပေးနိုင်ပါဘူး။ ဒါကြောင့် ရှမ်းပြည် နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ ဒေသဖွံ့ဖြိုးရေး ခေါင်းစဉ် အောက်ကနေ Budjet လျာထားပြီး AC ခင်းခြင်း၊ လမ်းမီး ထွန်းခြင်း၊ ရေမြောင်း၊ ပလက်ဖောင်း အစရှိတဲ့ လုပ်ငန်းတွေကို ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ Cabinet ဆုံး ဖြတ်ချက်များနဲ့ အကောင်အထည် ဖော် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။ အထက်က မေးခွန်းမှာ ကျွန်တော်ပြောပြတဲ့အတိုင်း မြို့ကြီး (၁၂)မြို့ အဆင့်မြှင့်တင်ခြင်း ဟာ စည်ပင် သာယာရေးဌာနရဲ့ ရငွေနဲ့ မလုံလောက်တဲ့ အတွက် ပြည်နယ်အစိုးရက ထောက်ပံ့ကြီးကြပ် ပြီး လုပ်ဆောင်နေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ သေချာ တာကတော့ ၂၀၂၀ ခုနှစ် မကုန်ခင်မှာ မြို့ ကြီး တော်တော်များများ ပြောင်းလဲသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ ခေတ် အဆက်ဆက်က သိမ်းဆည်းခံ မြေယာတွေအ များအပြား ရှိနေပါသေးတယ်။ အဲဒီလို မြေသိမ်း ခံတောင်သူတွေရဲ့ အရေးဆောင်ရွက်ရာမှာလည်း အားနည်းကြံ့ကြာမှုတွေ ရှိနေတယ်လို့ ဝေဖန်ပြောဆိုကြတာတွေလည်း ရှိပါတယ်။ နောက်ပြီးတော့ ပြန်လည်စွန့်လွှတ်ပြီး မြေယာ များဟာ မူလပိုင်ရှင်တွေဆီ ပြန်မရောက်ဘဲ နှောင့်နှေးကြံ့ကြာနေတာတွေ၊ လက်လွှဲလက် ပြောင်း ရောက်ရှိသွားတာ တွေကိုလည်း ကြားသိနေရပါတယ်။ ဒါနဲ့ ပတ်သက်လို့ ရှမ်းပြည် နယ်အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ စီမံခန့်ခွဲဆောင်ရွက်မှုတွေကို လည်း သိပါရစေ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       မြေယာ ပြဿနာကိစ္စက တော့ အားလုံးသိတဲ့အတိုင်းပါပဲ။ အချိန်တိုတွင်း မှာ ဖြေရှင်းလို့ရတဲ့ ပြဿနာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။ နိုင်ငံတော်သမ္မတကြီးရဲ့ လမ်းညွှန်ချက်ကတော့ ရှင်းတယ်။ တိုင်းပြည် မြန်မြန်ဆန်ဆန် စီးပွား ဖွံ့ဖြိုးချင်ရင် စက်မှုဇုန်တွေ၊ မြို့ပြအိမ်ယာစီမံ ကိန်းတွေထက် သိမ်းဆည်းခံ ပြည်သူလူထုရဲ့ လယ်ယာမြေ ပြဿနာများကို မြန်မြန်ဆန်ဆန် ဖြေရှင်းပေးနိုင်ဖို့ လိုတယ်လို့ ပြောကြားခဲ့ပါတယ်။ ဒါမှသာ အလုပ်အကိုင် အခွင့်အလမ်း များရရှိပြီး နိုင်ငံခြားသို့ ထွက်ပြီး အလုပ်လုပ်ကိုင်တဲ့ လူငယ်တွေ လျော့ကျသွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ် အနေနဲ့ သိမ်းဆည်းခံလယ် ယာမြေ ပြဿနာ ဖြေရှင်းရေးနှင့် ပတ်သက်ပြီး တော့ ဆောင်ရွက်ချက် များကို ရှင်းပြရရင်တော့ (၃)နှစ်တာကာလအတွင်း လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရမှုများ ပြန်လည် စိစစ်ရေး ကော်မတီ ဖွဲ့စည်းပြီးနောက်ပိုင်းတွင် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း၌ စွန့်လွတ်မြေ အမှုပေါင်း (၁၅၅)မှု၊ ဧရိယာစုစုပေါင်း ၃၀၈၃၁ ဒသမ ၆၈၈ ဧက ဖြစ်ပါတယ်။ ပြန်လည်စွန့်လွှတ် အပ်နှံမြေ မြေဧရိယာ (၃၀၈၃၁ ဒသမ ၆၈၈)ဧကအနက် မှ (၂၉၅၇၂ ဒသမ ၅၇၆)ဧကကို သက်ဆိုင်သူ များထံသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးအပ်နိုင်ခဲ့ပြီး ဖြစ်ပါကြောင်းနှင့် လွှဲပြောင်းရန် ကျန်ရှိသော ဧရိယာ ၁၂၁၈ ဒသမ ၁၇၂ ဧကကိုလည်း တောင်သူများ လက်ဝယ်သို့ အမြန်ပြန်လည် ပေးအပ်နိုင်ရေးအတွက် မူလလုပ်ကိုင်သူ မှန် ကန်ရေးကို စိစစ်ဆောင်ရွက်ပေးလျက် ရှိပါ တယ်။ မြေပြင် စိစစ်လျော့နည်း ဧရိယာမှာ ၄၀ ဒသမ ၉၄ ဧက ဖြစ်ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရမှုများနှင့် ပတ်သက်၍ တိုင်ကြားမှုများအပေါ် အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ စိစစ်ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် ပြည် နယ်၊ ခရိုင် ၁၃ ခရိုင်၊ မြို့နယ် ၅၅ မြို့နယ်နှင့် ရပ်ကွက်/ ကျေးရွာအုပ်စု အဆင့်ဆင့်အလိုက် လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရ မှုများ ပြန်လည်စိစစ်ရေး ကော်မတီအဆင့်ဆင့် ကို ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်ခဲ့ပါတယ်။ ကော်မတီအ ဆင့်ဆင့်တွင် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၊ တောင်သူလယ်သမား ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် ဒေသခံများမှ ကြည်ညိုလေးစားသည့် ကိုယ် စားလှယ်များကိုလည်း ထည့်သွင်းဖွဲ့စည်းပြီး သိမ်းဆည်းမြေများနှင့် ပတ်သက်၍ တောင်သူ များနစ်နာမှု မရှိစေရေးအတွက် ဥပဒေ၊ နည်း ဥပဒေ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများနှင့် အညီ စိစစ် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။ လယ်ယာမြေနှင့် အခြားမြေများ သိမ်းဆည်းခံရမှုများ ပြန်လည် စိစစ်ရေး ဗဟိုကော်မတီမှ စိစစ်ဖြေရှင်းရန် ညွှန် ကြားခဲ့သည့် အမှုပေါင်း ၅၂၄ မှုရှိခဲ့ပြီး မြေစစ် ဗဟိုကော်မတီမှ သက်ဆိုင်ရာ ဝန်ကြီးဌာနသို့ သဘောထား တောင်းခံထားမှုနှင့် ပြည်နယ်သို့ ပေါင်းစပ်ဆောင်ရွက်ရန် ပေးပို့လာသော အမှု တွဲပေါင်း ၅၃ မှု၊ ကာယကံရှင်အား ရှင်းလင်း ပြီး ပြန်လည်တင်ပြရန် ဗဟိုကော်မတီမှ ပြည် နယ်သို့ ပေးပို့လာသော အမှုတွဲပေါင်း ၆ မှု၊ ပြည်နယ်မြေ/စစ် ဗဟိုကော်မတီသို့ ပေးပို့ တင်ပြထားပြီး အမှုတွဲပေါင်း ၈၃ မှု၊ ပြည်နယ် မြေ/စစ် ကော်မတီမှ စိစစ်ဆဲအမှုတွဲပေါင်း ၂၂၇ မှု၊ မြေ/စစ် ဗဟိုကော်မတီမှ စိစစ်ပိတ် သိမ်းထားရှိပြီး အမှုတွဲပေါင်း ၁၅၅ မှုတို့ဖြစ်ပြီး အမှုပေါင်း ၁၀၆ မှုအား သက်ဆိုင်ရာ လုပ်ထုံး လုပ်နည်းများအရ စိစစ်ဆောင်ရွက် နိုင်ခဲ့ပါတယ်။
.
သိမ်းဆည်းခံမြေယာတွေကို မူလပိုင်ရှင် တွေဆီ ပြန်လည်ပေးအပ်တဲ့အခါမှာ ဌာနဆိုင် ရာများ၏ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ် နည်းတွေအရ မူလပိုင်ရှင်အစစ်အမှန် ဖြစ် ရေးအတွက် စိစစ်တဲ့နေရာမှာ မြေယာတန်ဖိုး မြင့်တက်မှုအပေါ်မှာ ပိုင်ဆိုင်မှု မရှိဘဲ ရလိုမှု ဖြင့် မမှန်မကန် တောင်းဆိုမှုများကြောင့် အောက်ခြေအဆင့်မှာ မြေယာကျူးကျော်မှု ပြဿနာများ၊ မြေယာအငြင်းပွားမှုများ ဖြစ်ပေါ် နေပါတယ်။ စွန့်လွတ်မြေများကို မူလပိုင်ရှင်ထံ ပြန်လည်မပေးအပ်ဘဲ အခြားမသက်ဆိုင်သူ များကို ပေးအပ်ပြီးပါက ပိုင်ရှင်အစစ်အမှန်များ မှာ အလွန်နစ်နာသဖြင့် အမှန်တကယ် မူလမြေ ပိုင်ရှင်များထံ စွန့်လွတ်မြေများ ပေးအပ်နိုင် ရေး ဌာနဆိုင်ရာများ၏ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ် နည်းနဲ့အညီ ဆောင်ရွက်ရာမှာ အချို့ကြန့်ကြာမှု များတော့ ရှိပါတယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   သံလွင်မြစ်ပေါ်က ရေကာ တာစီမံကိန်းတွေ ပြန်ပြီးတော့ လုပ်ဆောင်မှာ လားဆိုပြီးတော့ လူထုက စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေ ရှိ နေပါတယ်။ ဒါ့အပြင် တီကျစ်ကျောက်မီးသွေး စက်ရုံကို လူထုစိုးရိမ်ပူပန်မှု မြင့်တက်နေတဲ့ စီမံကိန်းတွေ အများအပြား ရှိနေပါတယ်။ ဒီလို စီမံကိန်းတွေမှာ ပြည်နယ်အစိုးရ အဖွဲ့အနေနဲ့ လူထုရဲ့ဆန္ဒကို ဘယ်လောက်အတိုင်းအတာထိ ရယူပြီး ဆောင်ရွက်သွားမယ် ဆိုတာကိုလည်း သိလိုပါတယ်။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံ ဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်ဖို့အတွက် စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်ဖို့ လိုအပ် ပါတယ်။ စွမ်းအင် မထုတ်လုပ်နိုင်ပါက ဖွံ့ဖြိုးတိုး တက်မှုလည်း မရှိနိုင်ပါ။ ကျွန်တော်တို့ မြန်မာ နိုင်ငံဟာ အရှေ့တောင်အာရှမှာ စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်မှု အနည်းဆုံးနိုင်ငံဖြစ်လို့ ဖွံ့ဖြိုးမှုလည်း နောက်ကျခဲ့ရပါတယ်။ စွမ်းအင်ထုတ်လုပ်တဲ့ နေရာမှာ နိုင်ငံတော်နဲ့ ပြည်သူလူထုကို အကျိုး ပြုတဲ့ လုပ်ငန်းဖြစ်သလို သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ထိခိုက်မှု အနည်းဆုံးနဲ့ ဒေသခံလူထုအပေါ် ထိခိုက်မှု မရှိသော လုပ်ငန်းစီမံကိန်းများကို စီးပွားရေးအရ အကျိုးအမြတ်နည်းပေးမယ့် ပြည်သူလူထုအတွက် လူမှုရေးအရ အကျိုး အမြတ်များတဲ့ လုပ်ငန်းများကို ရွေးချယ်ဆောင် ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ လုပ်ငန်းစီမံကိန်း များကို ဆောင်ရွက်တဲ့နေရာမှာ နိုင်ငံတကာ စံချိန်စံညွှန်းများနှင့် ညီညွတ်သော EIA, SIA, EMP တို့နဲ့အညီ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ဆန်း စစ်မှုများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ပွင့်လင်းမြင်သာစွာ ဆောင်ရွက် သွားမှာဖြစ်ပါတယ်။
.
သံလွင်မြစ်ပေါ်က ရေကာတာ စီမံကိန်း တွေပြန်ပြီးတော့ လုပ်ဆောင်မှာလားဆိုပြီးတော့ ဒေသခံ လူထုက စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေနဲ့ ပတ် သက်ပြီးတော့ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောရရင် ယခင်အစိုးရလက်ထက်က မဂ္ဂါဝပ် ၇၀၀၀ ခန့် ထုတ်ယူဖို့ MOU ထိုးထားခဲ့ဖူးပါတယ်။ သို့ သော် ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက်မှာ လုပ် သင့်/မသင့် အကျိုး/အပြစ်နဲ့ အကျိုး/အမြတ် ရှိ/မရှိ စတဲ့အချက်တွေနဲ့ ပြန်လည် ဆန်းစစ် နေပါတယ်။ ယခုအချိန်အထိတော့ ပြည်ထောင်စုအစိုးရက ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရထံသို့ သဘောထား တောင်းခံခြင်း မရှိသေးပါဘူး။
.
ရေအားလျှပ်စစ် ထုတ်လုပ်မှုနဲ့ ပတ်သက်ရင်တော့ တိုင်းဒေသကြီး/ ပြည်နယ်အစိုးရ အဖွဲ့အနေနဲ့ မဂ္ဂါဝပ် (၃၀)အထိပဲ ခွင့်ပြုပေး နိုင်ခွင့် ရှိပါတယ်။ အဲဒီ အထက်ပိုရင်တော့ ပြည်ထောင်စုအဆင့်ကပဲ စီမံဆောင်ရွက်ပါ တယ်။ ကျွန်တော်တို့ အစိုးရလက်ထက် ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်း အသေးစားရေအားလျှပ်စစ် ထုတ်လုပ်ဖို့ MOU ရေးထိုးပြီး ဆောင်ရွက် နေတဲ့ လုပ်ငန်း (၂၂)ခု၊ MOA ရေးထိုးပြီး လုပ် ငန်း (၉)ခု၊ စုစုပေါင်း အသေးစား ရေအား လျှပ်စစ် စီမံကိန်း (၃၁)ခုကို အကောင်အထည် ဖော်နေပါတယ်။
.
ကျောက်မီးသွေးသုံး လျှပ်စစ်ဓာတ်အား ပေးစက်ရုံ (တီကျစ်)စီမံကိန်းဟာလည်း EIA, SIA, EMP တို့နဲ့အညီ သဘာဝပတ်ဝန်းကျင် ဆန်းစစ်မှုများကို စဉ်ဆက်မပြတ် ပွင့်လင်းမြင် သာစွာ ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
နောက်ထပ် ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ ရှမ်းပြည်နယ်အတွင်းမှာ ကြီးမားတဲ့ ရေအားလျှပ်စစ် စီမံကိန်းများ ဖော်ဆောင်ခဲ့ရင်တော့ ဒေသခံ ပြည်သူလူထု အသံများကို ထည့်သွင်းပြီး ပြည်ထောင်စု အစိုးရအဖွဲ့သို့ သဘောထား မှတ်ချက်ပေးသွားမည် ဖြစ်ပါတယ်။

ကမ္ဘောဇတိုင်း။   အခုဆိုရင် ပြည်ထောင်စု လွှတ်တော်မှာ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးအတွက် ပူးပေါင်းကော်မတီ ဖွဲ့စည်း ပြီးတော့ ဆောင်ရွက်နေပြီလည်း ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီမှာ တိုင်းဒေသကြီး (သို့မဟုတ်) ပြည်နယ် အကြီးအကဲ ခန့်အပ်ရေးနဲ့ ပတ်သက်လို့ ပုဒ်မ ၂၆၁ အပေါ်မှာ ပြောဆိုလာတာတွေ ကြားသိ နေရပါတယ်။ ပြည်နယ်ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ယောက် အနေနဲ့ ဒီအပေါ်မှာ ဘယ်လိုမျိုး သုံးသပ်ယူဆ ပါသလဲ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ၂၀၁၈ ခုနှစ်၊ ဖွဲ့စည်းပုံအ ခြေခံဥပဒေပါ တိုင်းဒေသကြီး (သို့မဟုတ်)ပြည် နယ် အကြီးအကဲများ ခန့်အပ်ရေးနဲ့ ပတ်သက် လို့ ပုဒ်မ ၂၆၁ ပြင်ဆင်ရေးကို ၄-၄-၂၀၁၉ ရက်နေ့တွင် ကျင်းပပြုလုပ်သော ဒုတိယအ ကြိမ် ရှမ်းပြည်နယ်လွှတ်တော် (၁၄)ကြိမ် မြောက် ပုံမှန်အစည်းအဝေးတွင် ပြည်ထောင်စု ကြံ့ခိုင်ရေးနှင့် ဖွံ့ဖြိုးရေးပါတီ (USDP)က ပြင် ဆင်ရေးနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တင်သွင်းခဲ့ပါတယ်။
.
ကျွန်တော် ဝန်ကြီးချုပ်တစ်ယောက်အမြင် ပြောရရင်တော့ ပုဒ်မ ၂၆၁ ပြင်ဆင်ရေးကို ဖွဲ့ စည်းပုံ ပြင်ဆင်ရေး ကော်မတီမှ ဆွေးနွေးတိုင် ပင်နေကြတာကို ကြားသိရပါတယ်။ ကျွန်တော် အနေနဲ့ ဒီမိုကရေစီ ဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စု တည်ဆောက်ရေးနဲ့ လိုက်လျောညီထွေစွာ ပြု ပြင်မှုမျိုး ဖြစ်စေလိုပါတယ်။ ဒါမှသာ ကျွန် တော်တို့ တိုင်းရင်းသားညီအစ်ကို မောင်နှမများ လိုလားတောင့်တတဲ့ ဒီမိုကရေစီဖက်ဒရယ် ပြည်ထောင်စုကြီးကို တည်ထောင်နိုင်မှာဖြစ်တယ်လု့ိ ယုံကြည်မိပါတယ် ခင်ဗျား။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   အပြောင်းအလဲက သွား တော့သွားနေတယ် မရွေ့ဘူးပေါ့။ အောက်ခြေ ဖြစ်တဲ့ ဌာနဆိုင်ရာတွေမှာ အပြောင်းအလဲ သိပ် ပြီးမရှိသေးဘူးဆိုပြီး ပြောဆိုကြတဲ့အပေါ်မှာ တော့ ဝန်ကြီးချုပ်အနေနဲ့ ဘယ်လိုများ ယူဆ မိပါသလဲ။ နောက်ပြီးတော့ ဌာနဆိုင်ရာအများ စုမှာ သတင်းထုတ်ပြန်မှု အပိုင်းတွေမှာလည်း အားနည်းမှုတွေ ရှိနေတာကိုလည်း ရှင်းပြပေး စေလိုပါတယ်။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       အပြောင်းအလဲလို့ ပြောရင် ကျွန်တော်တို့ NLD ပါတီက ရွေးကောက်ပွဲ ကာလတုန်းက Time to Change ပြောင်းလဲ ချိန်တန်ပြီဆိုတဲ့ ကြွေးကြော်သံနဲ့ တက်လာခဲ့ ပါတယ်။ အစိုးရဖွဲ့နိုင်တဲ့အခါကြတော့ ဘာတွေ Change မှာလဲ ဆိုတော့-
.
Constitutional Change ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအ ခြေခံဥပဒေ ပြင်ဆင်ရေးအပေါ် အခုပြည်ထောင် စုလွှတ်တော်မှာ ပြင်ဆင်ရေး ပူးပေါင်းကော်မတီ ဖွဲ့စည်းဆောင်ရွက်နေပါပြီ။
.
ဒီကနေ့ ပြည်သူတွေ ပြောနေကြသလိုပဲ အပြောင်းအလဲက သွားတော့ သွားနေတယ်။ သိပ်မရွေ့ဘူး။ အောက်ခြေက ဌာနဆိုင်ရာတွေ အပြောင်းအလဲ သိပ်ပြီး မရှိသေးဘူးဆိုပြီး ပြောနေကြတာပေါ့နော်။ အဓိက တစ်ချက်ကကျွန် တော်တို့က အစိုးရဖြစ်တော့ ခေါင်းပိုင်းသာပါတယ်ပေါ့နော်။ အောက်က ယန္တရားကြီးက ယခင်ခေတ်အဆက်ဆက်က ယန္တရားကြီး Institutionပါ။ အဲဒီ ယန္တရားကြီးကဒီလိုပဲနှစ်ပေါင်း နှစ်ပေါင်းများစွာ လည်ပတ်လာခဲ့တာလေ။ ညွှန် ကြားချက်ပဲ လုပ်တတ်ကိုင်တတ်တာ၊မလုပ်မ ရှုပ်မပြုတ်ဘဲ လုပ်တတ်ကိုင် တတ်ကြတာ၊စွန့် စား၊ တီထွင်၊ မှန်မှန်ကန်ကန် လုပ်ရဲကိုင်ရဲ ပြောရဲဆိုရဲ မရှိဘူး။ အဓိက အဆိုးဆုံးကတော့ ပြည်သူနဲ့ ဗျူရိုကရေစီ ယန်္တရားကြားမှာ loss of trust ယုံကြည်မှု ပျောက်ဆုံးနေခြင်းပဲ။ ဒါ ကို ပြင်ဖို့ဆိုရင် ယန္တရားရဲ့ capacity မြှင့်တင် ပေးရမယ်။ အထက်အောက် ယုံကြည်မှု၊ အပြန်အလှန် လေးစားမှု တည်ဆောက်ရမယ်။ ပြည်သူကို လေးစားတတ်ရမယ်။ ပေးလိုက်တဲ့ တာဝန်ကို တာဝန်သိမှု၊ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန် ခံမှုနဲ့ တာဝန်ကျေမှုတို့နဲ့ ဆောင်ရွက်တတ်အောင် ပြုပြင်ပေးရမယ်။ အဓိက စကားလုံး တစ်လုံးနဲ့ ပြောရရင် mind-set Change လေး ပါပဲ။ အခုဆိုရင် အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာနကို ပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနက ခွဲထုတ်ပြီး ပြည်ထောင်စု အစိုးရအဖွဲ့ရုံး ဝန်ကြီးဌာနရဲ့အောက် ပြောင်းလဲဖွဲ့စည်းလိုက်ခြင်းဟာ ပြည်သူ့အတွက် ထွေအုပ်ဆိုတာဖြစ်အောင်ကြီးမားတဲ့ Change တစ်ခု လုပ်ဆောင်လိုက်ခြင်း ပါပဲ။ အစိုးရအဖွဲ့နဲ့ ဌာနဆိုင်ရာ ဝန်ထမ်းတွေ အနေနဲ့ ဥပမာ-မီးရထား တစ်စင်းလိုပေါ့။ မီး ရထားတစ်စင်းဟာ စက်ခေါင်း၊ နောက်တွဲများ၊ သံလမ်း၊ ဇလီဖားတုံး အားလုံးကောင်းမှ လို ရာခရီးကို အချိန်တိုအတွင်း ရောက်နိုင်မှာဖြစ် ပြီး စက်ခေါင်းသာကောင်းပြီး ကျန်တာတွေမ ကောင်းရင် ခရီးမတွင်နိုင်ပါဘူး။
.
ယခု ဒီမိုကရေစီစနစ်ကို ကျင့်သုံးနေပြီ ဖြစ်ပေမယ့် ဌာနတွေက ကိုင်တွယ်ကျင့်သုံးနေ တဲ့ ဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်းတွေဟာ ကိုလိုနီခေတ်၊ မဆလခေတ်က ရေးဆွဲ ထုတ်ပြန်ထားတာတွေဖြစ်လို့ ခေတ်စနစ်နဲ့ မလျော်ညီတဲ့အပြင် ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုများခြင်း၊စည်း နှောင်မှုများခြင်း၊ လုပ်ငန်းစဉ်များ ရှုပ်ထွေးခြင်း တို့ကြောင့် မလိုလားအပ်ဘဲ အဆင့်များကာ ကြန့်ကြာမှုများ ရှိနေတဲ့အတွက် ဒီမိုကရေစီစနစ်ရဲ့ အပြောင်းအလဲမှာ ဌာန/ဝန်ထမ်းအဖွဲ့ အစည်းတွေက အပြောင်းအလဲမှာ အခက်တွေ့ နေပါတယ်။ ဒါကြောင့် ခေတ်စနစ်နဲ့ မညီတော့ တဲ့ ဒီဥပဒေ၊ နည်းဥပဒေ၊ လုပ်ထုံးလုပ်နည်း တွေကို လွှတ်တော်ထဲမှ တစ်ဆင့် ပယ်ဖျက် ခြင်း၊ ပြုပြင်ခြင်း၊ အသစ်ရေးဆွဲပြဌာန်းခြင်းများ ဆောင်ရွက်သွားဖို့ လိုပါတယ်။
.
ဌာနဆိုင်ရာဝန်ထမ်းတွေ အရည်အချင်း တက်လာပြီး တက်တက်ကြွကြွ လုပ်ကိုင်တာ ဝန်ထမ်းဆောင်ဖို့ အကျင့်ပျက်ခြစားမှု လျော့ကျ ဖို့ဆိုရင်တော့ လစာတိုးရုံနဲ့ အဖြေမရောက်ပါ ဘူး။ ဝန်ထမ်းတွေရဲ့ နေစရာ၊ ကျန်းမာရေး စောင့်ရှောက်မှု၊ ကလေးတွေရဲ့ ပညာရေးတွေ ပါ ထည့်သွင်းစဉ်းစားဆောင်ရွက်ဖို့ လိုတယ် လို့ ထင်ပါတယ်။ ဒါတွေကို တဖြည်းဖြည်းချင်း ပြုပြင်ပြီးတော့ ဆောင်ရွက်သွားဖို့ စီစဉ်နေပါ တယ်။
.
နောက် ဌာနဆိုင်ရာ အများစု သတင်းထုတ် ပြန်မှု အပိုင်းတွေမှာလည်း အားနည်းမှု ရှိတာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး ပြောရရင် အရေးကြီးတဲ့ လုပ်ငန်းတွေ၊ ငြိမ်းချမ်းရေး ကိစ္စတွေမှာ အမှားမခံ ဘူးလေ။ ဒါမျိုးကိုတော့ သူတို့လည်း အစိုးရရဲ့ ပြောရေးဆိုခွင့် ပေးမထားတော့ မပြောရဲဘူးလေ။ အဓိကကတော့ မှားမှာလည်း ကြောက်တာပေါ့။ သတင်း ထုတ်ပြန်ရေးနဲ့ ပတ်သက် ရင် အစိုးရရဲ့ သတင်းထုတ်ပြန်ပေးတဲ့ ဌာနနဲ့ သာ တိုက်ရိုက်ချိတ်ဆက် ဆောင်ရွက်နိုင်ပါ တယ်။
.
ကမ္ဘောဇတိုင်း။   ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့ အနေနဲ့ ကျန်ရှိတဲ့ သက်တမ်း ၂ နှစ်အတွင်း မှာ ပြည်နယ်ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေး၊ တည်ငြိမ်အေး ချမ်းသာယာရေးနဲ့ ထာဝရငြိမ်းချမ်းရေး ရရှိဖို့ အတွက် ဘာတွေလုပ်ဆောင်သွားမယ်ဆိုတာ သိပါရစေ။
.
ဝန်ကြီးချုပ်။       ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအနေနဲ့ ကျန်ရှိနေတဲ့ သက်တမ်း ၂ နှစ်အတွင်းမှာ ပြည်နယ် ဒေသန်္တရဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးနဲ့ စီးပွား ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကို အဓိကထား ဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရှမ်းပြည်နယ်က စိုက်ပျိုးရေးကို အဓိကထားတဲ့ ပြည်နယ်ဖြစ်လို့ ဒေသထွက်ကုန်များဖြစ်တဲ့ လက်ဖက်၊ သရက်၊ ကော်ဖီ၊ ပြောင်း၊ ဂေါ်ဖီ၊ အာလူး၊ ကြက်သွန်၊ မက်္ကဒေးမီးယား အစရှိတဲ့ သီးနှံများကို ကုန် ချောအဖြစ် ထုတ်လုပ်ပြီး ဈေးကွက်ရရှိအောင် လုပ်ဆောင်သွားဖို့ Master Plan ရေးဆွဲထား ပြီးဖြစ်ပါတယ်။ ရေမြေဒေသနှင့် ကိုက်ညီသည့် သီးနှံမျိုးကောင်းမျိုးသန့်များကို ဘက်စုံသီးနှံ ကာကွယ်ရေးနည်းများ (IPM)ကို ကျင့်သုံး လျက် တောင်သူများကို စိုက်ပျိုးစေခြင်းအားဖြင့် ထွက်ရှိလာသော စိုက်ပျိုးရေး ထွက်ကုန်များ ကို ဈေးကွက်ဝင် ဘေးကင်းလုံခြုံ စိတ်ချစွာ ဖြန့်ဖြူး/စားသုံးနိုင်ရေးကိုလည်း ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။
.
ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားကဏ္ဍ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက် ရေးအတွက် သဘာဝအခြေခံ ခရီးသွားလုပ် ငန်းနှင့် ရပ်ရွာလူထုအခြေပြု ခရီးသွားလုပ်ငန်းများကို (Pilot Project)အနေဖြင့် အကောင် အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်လျက် ရှိပါတယ်။
.
ငြိမ်းချမ်းရေးဆိုတာကလည်း နိုင်ငံတော် အဆင့်က ဖော်ဆောင်နေသော်လည်း ပြည်နယ် အစိုးအရအနေနဲ့ တာဝန်ယူရတဲ့အပိုင်းကိုတော့ ပြည်သူနှင့်အတူ ကြိုးစားပြီး ဆက်လက်ဆောင် ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါတယ်။
.
၂၁ ရာစု ပင်လုံညီလာခံကနေ တစ်နိုင်ငံလုံး ငြိမ်းချမ်းရေးရအောင် အကောင်အထည်ဖော် ဆောင်ရွက်နေပါတယ်။ ၂၁ ရာစု ပင်လုံ ကနေ ဖြစ်ပေါ်လာမယ့် မူဝါဒ၊ လုပ်ငန်းစဉ်တွေ နဲ့အညီ ပြည်ထောင်စု အစိုးရအဖွဲ့ရဲ့ ဦးဆောင် မှုဖြင့် ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့ဟာ တိုင်းရင်း သားပြည်သူလူထုတို့နဲ့အတူ ထာဝရငြိမ်းချမ်း ရေးရရှိရေး ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ်ပါ တယ်။
.
ငြိမ်းချမ်းရေးနဲ့ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးဟာ အစဉ်ဒွန်တွဲလျက်ရှိတာကြောင့် တစ်ဖက်က တည် ငြိမ်မှုမရှိရင် ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျမှာဖြစ်ပြီးတစ် ဖက်ကလည်း ဖွံ့ဖြိုးမှုနောက်ကျရင်တည်ငြိမ်မှု အားနည်းမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် တစ်ဖက် က ငြိမ်းချမ်းရေးကိုလည်း ဆောင်ရွက်မယ်၊ တစ်ဖက်က အားလုံးတစ်ပြေးညီ တစ်ပြိုင်နက် ထဲ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ဖို့အတွက် ကြိုးစားဆောင် ရွက်ရင်း ထာဝရငြိမ်းချမ်းရေးရဖို့ ရှမ်းပြည်နယ် အစိုးရအဖွဲ့မှ ကြိုးပမ်းဆောင်ရွက်သွားမှာ ဖြစ် ပါတယ်။
.
ရှမ်းပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့အနေဖြင့် ဒီမိုကရေစီ ကျင့်စဉ်နှင့်အညီ ခေတ်ပြောင်း စနစ်ပြောင်းကာလ ဒီမိုကရေစီ အသွင်ကူးပြောင်း ရေးကာလ ပြောင်းလဲမှု ဖြစ်စဉ်ကြီး အောင်မြင် ချောမွေ့စေရန်၊ အဂတိလိုက်စားမှု တိုက်ဖျက် ရေး၊ မူးယစ်ဆေးဝါး နှိမ်နင်းရေး၊ ပြည်သူ့ ဘဏ္ဍာငွေ အလေအလွင့် ဆုံးရှုံးမှု မရှိစေရေး၊ ဥပဒေမဲ့ သိမ်းဆည်းခံခဲ့ရသည့် လယ်ယာမြေ များ ပြန်လည်ရရှိရေး၊ ဥပဒေနှင့်အညီ လျော် ကြေးနစ်နာကြေး ရရှိရေး၊ တောင်သူလယ်သမား၊ အလုပ်သမားများ၏ လူနေမှုဘ၀ တိုး တက်မြင့်မားရေးတို့ကို အထူးအလေးထား ဦး တည်ကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်လျက်ရှိပြီး ရှမ်းပြည် နယ်ပြည်သူလူထုအတွက် လိုအပ်ချက်များကို အတတ်နိုင်ဆုံး ဖြည့်ဆည်းပေးနိုင်ရေး လူမှုစီး ပွားဖွံ့ဖြိုးရေး၊ တရားဥပဒေ စိုးမိုးရေး၊ တည် ငြိမ်အေးချမ်းရေး၊ ငြိမ်းချမ်းရေး၊ ဒေသဖွံ့ဖြိုး ရေးတို့အား ပြည်သူနှင့်အတူ ပိုမိုကြိုးပမ်း ဆောင်ရွက်သွားမည် ဖြစ်ပါတယ်။
.

No comments:

Post a Comment

Journal Download

Photo of three cats