ျမစ္ေခ်ာင္းဆိုင္ရာ NGO မ်ား ပထမဆံုးအႀကိမ္ စုစည္းေတြ႕ဆံု - Kanbawza Tai News

Breaking

ကမ္ဘောဇတိုင်း သည် တောင်ကြီးမြို့တွင် အခြေစိုက်၍ ထုတ်ဝေခွင့်အမှတ် (၀၁၀၇၉)ဖြင့် ဆောင်ရွက်နေသည့် သတင်းမီဒီယာ ဖြစ်သည်။ contact; kanbawzatai.editor@gmail.com

ျမစ္ေခ်ာင္းဆိုင္ရာ NGO မ်ား ပထမဆံုးအႀကိမ္ စုစည္းေတြ႕ဆံု



မင္းေဇာ္မင္း
.
၂ဝ၁၉ ခုႏွစ္ အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ထိန္းသိမ္းေရးေန႔အ ထိမ္းအမွတ္အျဖစ္ မတ္လ ၁၃ ရက္ ႏွင့္ ၁၄ ရက္မ်ားတြင္ မႏၱေလးၿမိဳ႕ ၌ ျမစ္ေခ်ာင္းဆိုင္ရာ NGO အဖြဲ႕အ စည္းမ်ား ပထမဆံုးအႀကိမ္ တစ္ စုတစ္စည္းတည္း စုစည္းေတြ႕ဆံုခဲ့ ၾကေၾကာင္း သိရသည္။
.
 
''ျမစ္ဆုံကိစၥက အျခားျမစ္ေတြ အေပၚပါ စိုးရိမ္စိတ္ေတြ လႊမ္းမိုးလာ ေနေစၿပီ။ အဲဒါခြင့္ျပဳရင္ သံလြင္ျမစ္ ေပၚက တာဆန္းဆည္လိုပါ တျခား ဆည္ေတြလာၾကေတာ့မယ္။ တိုင္း ရင္းသားေဒသေတြအတြက္ အဓိက ၿခိမ္းေျခာက္မႈကို တာဝန္ရွိသူေတြ သိရွိေစဖို႔ စုေပါင္းၿပီးကာကြယ္ေန ၾကတာပါ''ဟု အဆိုပါေတြ႕ဆံုေဆြး ေႏြးပြဲသို႔ တက္ေရာက္ခဲ့သူ ကိုဧပ ရယ္က်ဴက်ဴက ကေမၻာဇတိုင္းသို႔ ေျပာသည္။
.
အဆိုပါ ေတြ႕ဆံုပြဲအခမ္းအနား တြင္ ျမန္မာႏိုင္ငံ တစ္ဝွမ္းရွိ ျမစ္ ေခ်ာင္းမ်ား ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ေရး အရပ္ဘက္လူမႈအဖြဲ႕အစည္း စုစုေပါင္း ၉ဝ ေက်ာ္၊ တက္ၾကလႈပ္ ရွားသူမ်ား၊ ပညာရွင္မ်ား၊ ၂၉၃ ဦး တက္ေရာက္ခဲ့ၿပီး ထိုအေရအ တြက္သည္ တက္ေရာက္လက္မွတ္ ထိုးသူမ်ားျဖစ္ကာ တက္ေရာက္လက္ မွတ္မထိုးသည့္ အျခားတက္ေရာက္ သူအမ်ားအျပားလည္း ပါဝင္ခဲ့ ေၾကာင္း သိရသည္။
.
ျမန္မာႏုိင္ငံတစ္ဝွမ္းတြင္ လွ်ပ္ စစ္စြမ္းအင္ရရွိရန္အတြက္ ဧရာဝတီ ျမစ္ေပၚရွိ ျမစ္ဆုံေရကာတာစီမံကိန္း ႀကီး အပါအဝင္ အျခားေသာ ျမစ္ ႀကီးမ်ားျဖစ္သည့္ သံလြင္၊ ခ်င္းတြင္း ႏွင့္ စစ္ေတာင္းျမစ္မ်ား ျမစ္ငယ္ မ်ားတြင္ ေရအားလွ်ပ္စစ္ စီမံကိန္း ႀကီး ၅ဝ ေက်ာ္ ေဆာင္ရြက္ရန္ လ်ာ ထားလ်က္ရွိဟု သိရသည္။ အထူး သျဖင့္ ျမစ္ဆုံေရကာတာအား ဆက္ လက္ေဆာင္ရြက္ရန္ တ႐ုတ္ႏိုင္ငံမွ ဖိအားေပးလ်က္ရွိသည့္အျပင္ လက္ ရွိျမန္မာ ႏိုင္ငံအစိုးရအေနျဖင့္လည္း ျပတ္သားတိက်သည့္ သေဘာထား ထြက္ေပၚလာျခင္းမရွိေသးေၾကာင္း က ဆက္လက္ေျပာၾကားခဲ့သည္
.
''ဒီအေျခအေနဟာ ႏိုင္ငံသား အားလံုး၊ တိုင္းရင္းသားအားလံုးနဲ႔ သက္ဆုိင္တဲ့ သမိုင္းအေျခအေန တစ္ရပ္ကို ေစာင့္ၾကည့္ေနရတဲ့အေရး ႀကီးအၾကပ္အတည္းကာလပါပဲ''ဟု ကြၽန္းတစ္ေထာင္ေျမေဖာင္ေဒး႐ွင္း မွ ေဒၚနန္းဝါႏုကေျပာသည္။
.
အဆိုပါ ေတြ႕ဆံုပြဲတြင္ ျမန္မာ ႏုိင္ငံတစ္ဝွမ္းရွိ ကခ်င္၊ ကရင္နီ (ကယား)၊ မြန္၊ ဗမာ၊ ရခိုင္၊ ရွမ္းစသည့္ လူမ်ိဳးစုႀကီးမ်ားအျပင္ ကဒူး၊ ယင္းတလဲ၊ ယင္းက်ား၊ ယင္းနက္၊ ဓႏု၊ ေတာင္႐ိုး၊ တအာင္း (ပေလာင္)၊ ပအိုဝ္း၊ ထေနာ့၊ ကီးကူ စသည့္ လူမ်ိဳးစုငယ္မ်ားလည္း ကိုယ္စားျပဳ တက္ေရာက္ပါဝင္ခဲ့ၾကေၾကာင္း သိရသည္။
.
သက္ဆုိင္ရာ ေဒသႏွင့္ မိမိ ျမစ္ဝွမ္းအေပၚ မူတည္၍ လႈပ္ရွား ေနၾကမည့္ အစား ျမစ္ဝွမ္းမ်ား အားလုံးမွ ေရကာတာ စီမံကိန္းႀကီးမ်ား အားလုံးကို လုံးဝဖ်က္သိမ္းေပး ရန္အတြက္ တစ္ႏိုင္ငံလုံးမွ စုစည္း ေရာက္ရွိလာၾကျခင္းျဖစ္ကာ ျမန္မာႏိုင္ငံတြင္ ပထမဆုံးႏွင့္အႀကီးက်ယ္ ဆုံး ျမစ္ဝွမ္းေဒသမွမတူကြဲျပားစုံလင္ သည့္ လူမ်ိဳးစုမ်ား စုစည္း ေရာက္ ရွိကာ တစ္စိတ္တစ္ဝမ္းတည္း ပူး ေပါင္းလုပ္ေဆာင္ၾကသည့္ ေတြ႕ဆံု ပြဲလည္းျဖစ္ေၾကာင္း သိရသည္။
.
မတ္လ ၁၃ ရက္ ေတြ႕ဆံုပြဲ ပထ မေန႔တြင္ Kesan အဖြဲ႕မွ ကိုေစာသာဘိုးက ျမစ္ဝွမ္းမ်ားအားလုံး ေပါင္းစပ္ၿပီး လုပ္ေဆာင္ရသည့္ ရည္ရြယ္ခ်က္ကို ရွင္းလင္းေျပာ ၾကားခဲ့ၿပီး မႏၱေလးတိုင္းေဒသႀကီး လႊတ္ေတာ္၏ သယံဇာတႏွင့္ သဘာ ဝပတ္ဝန္းက်င္ထိန္းသိမ္းေရးရာ ေကာ္မတီ ဥကၠဌ ဦးေအးခိုင္မွလည္း အမွာစကားေျပာၾကားခဲ့ပါသည္။ ထို႔ ေနာက္ လူမ်ိဳးစုတိုင္းရင္းသားမ်ား ၏ ယဥ္ေက်းမႈ အကအလွမ်ားျဖင့္ ေဖ်ာ္ေျဖျခင္း၊ ေရကာတာဆည္ႀကီးမ်ား ေဆာက္လုပ္ ျပင္ဆင္သည့္ အတြက္ေၾကာင့္ ထိခိုက္ခံစားရသည့္ ေဒသခံမ်ား၏ စကားသံမ်ား၊ ျမန္ မာႏိုင္ငံ ျမစ္ဝွမ္းမ်ားအေရးႏွင့္ လွ်ပ္စစ္စြမ္းအင္ လိုအပ္ခ်က္အတြက္ အျခားေသာနည္းလမ္းမ်ား ေရြးခ်ယ္ လုပ္ေဆာင္ႏိုင္ျခင္းကို ကြၽမ္းက်င္ရာ ပညာရွင္မ်ားမွ ေဆြးေႏြးျခင္း၊ က႑စုံမွ အသိပညာရွင္အတတ္ပညာရွင္ အႏုပညာရွင္မ်ားမွ ျမစ္မ်ား၏ တန္ ဖိုး လူမ်ိဳးစုတိုင္းရင္းသားမ်ား၏တန္ဖိုးကိုေဆြးေႏြးျခင္း၊ ျမစ္မ်ားႏွင့္ ပတ္သက္သည့္ ကဗ်ာမ်ား သီခ်င္း မ်ားရြတ္ဆို သီဆုိျခင္းတို႔ကို ေဆာင္ ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။
.
ေဆြးေႏြးပြဲ ဒုတိယေန႔ျဖစ္ေသာ မတ္လ ၁၄ ရက္၊ နံနက္ပိုင္းတြင္ ေဂါဝန္ ဆိပ္ကမ္း၊ ပင္လုံသေဘာၤေပၚ၌ ''အျပည္ျပည္ဆိုင္ရာ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ထိန္းသိမ္းေရးေန႔'' အခမ္းအနားႏွင့္ သေဘာထားေၾကညာခ်က္ကို ထုတ္ ျပန္ကာ သတင္းစာရွင္းလင္းပြဲ ျပဳ လုပ္ခဲ့ၿပီး ထိုသေဘာၤျဖင့္ပင္ ျမစ္ ကမ္းတစ္ေလာက္ စစ္ကိုင္းသို႔ ဦး တည္ခုတ္ေမာင္းကာ ျမစ္လည္ရွိ သဲေသာင္တစ္ခုေပၚတြင္ လူထုလႈပ္ ရွားမႈျဖစ္သည့္ ေၾကးေၾကာ္သံမ်ား ေၾကးေၾကာ္ျခင္း၊ တ႐ုတ္စကားပန္း မ်ားအား ျမစ္ထဲသို႔ေမ်ာျခင္း (တ႐ုတ္ စကားေတြ ေရနဲ႔ေမ်ာေစရန္)ႏွင့္ စုေပါင္းဓာတ္ပုံ ႐ိုက္ကူးျခင္းတို႔ကို ေဆာင္ရြက္ခဲ့ေၾကာင္း သိရသည္။
.
ထို႔ေနာက္ သေဘာၤအား စစ္ကိုင္း မွတဆင့္ အင္းဝသို႔ ျမစ္ေၾကာင္းတစ္ ေလွ်ာက္သြားေရာက္လည္ပတ္ ၾကည့္ ႐ႈခဲ့ၿပီး မႏၱေလး ေဂါဝန္ဆိပ္ကမ္း သို႔ ညေန ၅ နာရီခြဲတြင္ ျပန္လည္ ဆိုက္ေရာက္ခဲ့ပါသည္။ လမ္းတစ္ ေလွ်ာက္တြင္လည္း ဆရာဦးျမင့္ သိန္းမွ ဧရာဝတီျမစ္ႏွင့္ပတ္သက္၍ စနမ္သမာေညခန ေမအ တင္ဆက္ျပသ ျခင္း၊ လူမ်ိဳးစုတိုင္းရင္းသားမ်ား၏ ယဥ္ေက်းမႈမ်ားကို အစုလိုက္ ေဆြး ေႏြးဖလွယ္ျခင္း၊ ကြန္ရက္ခ်ိတ္ဆက္ ျခင္း စသည္တို႔ကို ျပဳလုပ္ခဲ့ရာ ျမန္မာႏိုင္ငံ ျမစ္ေခ်ာင္းမ်ား ကြန္ရက္ (Burma Rivers Network) ၊သံလြင္ျမစ္ ထိန္းသိမ္းကာကြယ္ ေစာင့္ ေရွာက္ေရး ကြန္ရက္ (ွေလန Save the Salween Network) ၊ဧရာဝတီ ျပည္သူ႕ကြန္ရက္၊ မႏၱေလးၿမိဳ႕လူထု ေနရာ (Mandalay Community Center) Community Based Stra- tegic Environmental Assessment တို႔မွ အင္အား ၅ဝဝခန္႔ ပါဝင္ ေဆာင္ရြက္ခဲ့သည္ဟု သိရသည္။
.

Journal Download

Photo of three cats