ကုမၸဏီမ်ား၏ ျမန္မာ့လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအေပၚ တာ၀န္ခံမႈ - Kanbawza Tai News

Breaking

ကမ္ဘောဇတိုင်းသတင်းဂျာနယ်သည် တောင်ကြီးမြို့တွင် အခြေစိုက်၍ ထုတ်ဝေခွင့်အမှတ် (မြဲ-၀၁၀၇၉)ဖြင့် ဆောင်ရွက်နေသည့် တရားဝင် သတင်းမီဒီယာ တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။

Thursday, November 30, 2017

ကုမၸဏီမ်ား၏ ျမန္မာ့လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအေပၚ တာ၀န္ခံမႈ



ထမံသီ
.
အက်ိဳးအျမတ္ေတြရရွိဖို႔ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းမ်ားစြာကို လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနတဲ့ ကုမၸဏီေတြက ျမန္မာ့လူ႔အဖြဲ႕အစည္းအေပၚမွာ ဘာေတြကို တာ၀န္ခံျပီး/ ဘာေတြကို တာ၀န္ယူေပးေနပါတယ္ (What is Corporate Social Responibility - CSR) ဆိုတဲ့ေမးခြန္းဟာ ျမန္မာ့လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအတြင္းမွာ မေရရာ မေသခ်ာတဲ့ အေျခအေနတစ္ရပ္အျပင္ ဒီကေန႔အထိ ၀ိ၀ါဒေတြမ်ားစြာ ရွိေနတုန္းပါပဲ။
.
.
လက္ရွိအခ်ိန္တုိင္ေအာင္လည္း CSR နဲ႔ ပတ္သက္ျပီး အားလံုးလက္ခံတဲ့ အဓိပၸာယ္ဖြင့္ဆိုခ်က္မ်ိဳး မရွိေသးပါဘူး။ ဒါေပမဲ့ ေ၀ါဟာရသေဘာတရားအရ CSR နဲ႔ သက္ဆိုင္တဲ့ စည္းမ်ဥ္းေတြနဲ႔ ပတ္သက္လို႔ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းကို အေလးထားျပီး အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ပံ့ပိုးကူညီမႈကို ေဆာင္ရြက္ေပးဖို႔ ကုမၸဏီမ်ား မွာသာ တာ၀န္အျပည့္ရွိတယ္လို႔ ဆိုလိုထားပါတယ္။
.
အနီးစပ္ဆံုးယူရမည္ဆိုရင္ CSR ဆိုတာ မိမိကုမၸဏီေတြရဲ႕ ကိုယ္က်င့္သိကၡာတရားအရ အစဥ္ အျမဲျပဳမႈေဆာင္ရြက္ရန္ တာ၀န္၀တၱရားရွိျပီး စီးပြားေရးဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္မႈကို ပ့ံပိုးကူညီေပးတဲ့တစ္ခ်ိန္တည္း မွာဘဲ ေဒသတြင္းက အလုပ္သမားထု၊ ၄င္းတို႔ရဲ႕ မိသားစုလူေနမႈဘ၀ေတြ ျမင့္မားတိုးတက္ေအာင္ ေဆာင္ ရြက္ေပးျခင္းနဲ႔အတူ  ေဒသတြင္းကလူ႕အသိုင္းအ၀ိုင္းနဲ႔ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းၾကီးအတြက္ပါ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္လာ ေအာင္ ေဆာင္ရြက္ေပးရမယ္ဆုိတာပါပဲ။
.
တနည္းအားျဖင့္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအေပၚ ကုမၸဏီကတာ၀န္ခံျခင္းဆိုတာမွာ ၄င္းတို႔အက်ိဳးအျမတ္ အတြက္ စီးပြားဥစြာရွာေဖြရာမွ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းနဲ႔ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ကို မထိခိုက္ရေလေအာင္ ဂရုျပဳ ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္းပါ။ CSR ရဲ႕ ပင္ကိုယ္သဘာ၀ ၾကန္အင္လကၡဏာကေတာ့ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအေပၚ ေစတနာအေလ်ာက္သာ ေဆာင္ရြက္ရတဲ့ သဘာ၀ျဖစ္တယ္။ ဒါကိုဒီကေန႔ ျမန္မာႏုိင္္ငံအတြင္းမွာ ရင္းႏွီး ျမဳပ္ႏွံေနၾကတဲ့ ကုမၸဏီအမ်ားစုက ၄င္းတို႔ရဲ႕အက်ိဳးအျမတ္အတြက္ မဟာဗ်ဴဟာတစ္အခုအျဖစ္ အသံုးျပဳ ေနျပီး ေစတနာ၊ ဆႏၵ အရသာေဆာင္ရြက္ရတဲ့ သေဘာသဘာ၀တစ္ခုကို ကိုယ္ပိုင္စည္းမ်ဥ္းေတြ၊ ပါးလ်ာ တဲ့ ကတိက၀တ္ေတြနဲ႕သာ အေပၚယံသေဘာ လုပ္ေဆာင္ေနၾကတာပါ။
.
ကြ်န္ေတာ္တို႔ျမန္မာႏိုင္ငံဟာဆိုရင္ သဘာ၀အရင္းအျမစ္ေပါၾကြယ္၀တဲ့ ႏိုင္ငံတစ္ႏုိင္ငံျဖစ္လို႔ ရင္း ႏွီးျမဳပ္ႏွံရန္ အာရွရဲ႕ေနာက္ဆံုးနယ္စပ္ သို႔မဟုတ္ အာရွရဲ႕ေနာက္ထပ္စီးပြားေရးဆိုင္ရာ က်ားၾကီးတစ္ ေကာင္အဆင့္ ေရာက္နိုင္တယ္လို႔ဆိုေသာ္ျငား၊ ဆယ္စုႏွစ္မ်ားစြာ အာဏာရွင္ေတြလက္ေအာက္ က် ေရာက္ခဲ့ျပီးေနာက္ အုပ္ခ်ဳပ္ေရးနဲ႔ အဖြဲ႕အစည္းပိုင္းေတြမွာ အားနည္းခဲ့ပါတယ္။ ႏိုင္ငံျခားနဲ႕ ျပည္တြင္းရင္း ႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈနဲ႕ ပတ္သက္တဲ့အက်ိဳးဆက္ေတြကို ထိေရာက္ေအာင္ ကိုင္တြယ္ႏိုင္ျခင္းမရွိခဲ့ပါဘူး။ ဒါ့အျပင္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ဆိုင္ရာ ဥပေဒေတြ၊ စည္းမ်ဥ္းေတြကို ျပဳျပင္မြမ္းမံခဲ့တယ္ဆိုေပမဲ့ ႏုိင္ငံျခားရင္းႏွီးျမဳပ္ ႏွံမႈနဲ႔ ကုမၸဏီမ်ားနဲ႕ပတ္သက္လို႔ မွန္ကန္စြာထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ေအာင္ ေသခ်ာစြမ္းေဆာင္ႏိုင္ျခင္း မရွိခဲ့သလို ႏို္င္ငံ ေရးအရ ဆႏၵမရွိလို႔လည္း ျဖစ္ႏိုင္တယ္လို႔ အကဲျဖတ္သူတစ္ခ်ိဳ႕က သံုးသပ္ေျပာဆိုပါတယ္။
.
လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအေပၚ ကုမၸဏီရဲ႕ တာ၀န္ယူမႈွ CSR ပတ္သက္ျပီး ေဖၚျပရာမွာ လူ (People)၊ ကမာၻေျမ (Planet) နဲ႕ အက်ိဳးအျမတ္ (Profit) တုိ႔ရဲ႕ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာညီမွ်မႈတို႔ကို မၾကာခဏ ေဖၚျပေလ့ ရွိၾကတယ္။ ကုမၸဏီအမ်ားစုဟာ အမ်ားအားျဖင့္ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအတြင္းမွာသာ ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံ (Community investment) ၾကတာျဖစ္လို႔ လူ႕အခြင့္အေရးအပါအ၀င္ အလုပ္သမားထုအခြင့္အေရး၊ က်န္းမာေရးအစီ အစဥ္ေတြ၊ စာသင္ေက်ာင္း ေဆာက္လုပ္ေပးတာေတြ၊ အားကစားကြင္းနဲ႕ အမ်ားနဲ႕ဆိုင္တဲ့ ခန္းမေတြ အစရွိသျဖင့္ CSR ေတြကို ေဆာင္ရြက္ေပးၾကရပါတယ္။ ဒါေပမဲ့ လက္ရွိျဖစ္ေနတာက သူ႕အက်ိဳးအျမတ္ (Profit) အတြက္ ကုမၸဏီတစ္ခုက သတၱဴတူးေဖၚတဲ့ လုပ္ငန္းကို လုပ္ကိုင္ျပီဆိုပါစို႔။ ေဒသခံေတြက်န္းမာ ေရးအတြက္ ေဆးေပးခန္းေဆာက္၊ က်န္းမာေရး၀န္ထမ္းငွားျပီး CSR လုပ္ျပတယ္။ ဒါေပမဲ့ သတၱဴစက္ရံုက ထြက္တဲ့ စြန္႔ပစ္ညစ္ညမ္းေရနဲ႔၊ ကာဘြန္ဓာတ္ေငြ႕ေတြေၾကာင့္ ေရသယံဇာတအပါအ၀င္ သဘာ၀ပတ္ ၀န္းက်င္ေတြပ်က္စီးျပီး ေဒသခံလူထုေတြရဲ႕ က်န္းမာေရး၊ စီးပြားေရးဆိုင္ရာေတြမွာ မ်ားစြာထိခိုက္နစ္နာ ေနတယ္ဆိုရင္ အထက္မွာဆိုခဲ့သလို ခ်ိန္ခြင္ညွာညီမွ်ေခ်မွာ တရားမွ်တမႈရွိပါမလားဆိုတာ ထည့္သြင္းစဥ္း စားရမည့္ အခ်က္တစ္ခ်က္ပါ။
.
ဥပမာ ကမာၻေက်ာ္ေရနံကုမၸဏီၾကီးျဖစ္တဲ့ Shell ကို နိုင္ဂ်ီးရီးယားႏိုင္ငံ လယ္သမားေတြက ဘာ ေျပာသလဲဆိုေတာ့ တစ္ဖက္မွာေဆးရံုေဆာက္ CSR လုပ္ျပျပီး တစ္ဖက္မွာေတာ့ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ ေတြကို အၾကီးအက်ယ္ထိခိုက္ပ်က္စီးေအာင္ လုပ္ေနတယ္တဲ့။ ဒါဟာဘာနဲ႔ အလားသ႑န္တူလဲဆိုေတာ့ ပဋိဇီ၀ေဆးကို အဆိပ္ေျဖေဆးအျဖစ္ မၾကာခဏေသာက္သံုးၾကရခ်ိန္မွာ အဆိပ္အေတာက္ကို ေသြးျပန္ ေၾကာထဲ စုပ္သြင္းတဲ့ ျဖစ္ရပ္မ်ိဳးပါလို႔ Equal Times ေဆာင္းပါးရွင္ Nnimmo Bassey ကေထာက္ျပေျပာ ဆိုခဲ့ဖူးတယ္။
.
ျမန္မာႏိုင္ငံအတြင္းက သစ္ထုတ္လုပ္တဲ့ ကုမၸဏီေတြရဲ႕ CSR ေဆာင္ရြက္ေပးမႈေတြကို ၾကည့္မယ္ ဆိုရင္လည္း အထက္ပါအျဖစ္မ်ိဳးလိုပါဘဲ။ ေဒသခံလူထုရဲ႕ ကုန္ထုတ္လုပ္ငန္းအတြက္ လမ္းတံတားေတြ ေကာင္းေအာင္ ျပဳျပင္ဖာေထးတည္ေဆာက္ေပးမယ္(အဓိက ၄င္းတုိ႔၏ သစ္လုပ္ငန္းအတြက္သာ) ဆိုျပီး ရင္းႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈေတြလုပ္၊ အက်ိဳးအျမတ္ေတြသာ ရယူသြားတယ္။ ေဒသမွာက်န္ခဲ့တာက ေတာျပဳန္းျပီး သ ဘာ၀ေရထြက္စိမ့္စမ္းေတြ၊ ဇီ၀မ်ိဳးကြဲေတြရဲ႕ ေဂဟစနစ္ေတြ ပ်က္စီးဆံုးရံႈးျပီး၊ ရာသီဥတုေတြေဖါက္ျပန္ တာဘဲ အဖတ္တင္တယ္။ ရြာလမ္းေတြ၊ ကုန္ထုတ္လမ္းအတြက္ ခဲတစ္လံုး၊ ေက်ာက္တစ္လံုး ခ်မသြားခဲ့ၾက ဘူး။ ဒါကို ၾကည့္ျခင္းျဖင့္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာညီမွ်ေခ်မွာ တရားမွ်တမႈလံုး၀မရွိတာကို ျမင္သိႏိုင္တယ္။
.
တစ္ေလာက ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ ထင္ရွားခဲ့တဲ့ မံုရြာေၾကးနီ သတၱဴတူးေဖာ္ေရးလုပ္ငန္းမွာ ျမန္မာ၀မ္ ေပါင္ေၾကးနီမိုင္းကုမၸဏီက လူ႕အဖြဲ႕အစည္းနဲ႕ လူမႈေရးဆိုင္ရာ ဖြံ႕ျဖိဳးေရးအစီအစဥ္ နဲ႕ CSR ေဆာင္ရြက္ တယ္ဆိုျပီး လူ၊ ကမာၻနဲ႕ အက်ိဳးအျမတ္ ခ်ိန္ခြင္လွ်ာေတြကိုညွိဖို႔ ၾကိဳးစားၾကတယ္။
.
စစ္ကိုင္းတုိင္းအတြင္းက မံုရြာေၾကးနီသတၱဴတူးေဖၚေရးလုပ္ငန္းကို လက္ပံေတာင္းမိုင္း၊ စပယ္ ေတာင္မိုင္း၊ စပယ္ေတာင္(ေတာင္)မိုင္းနဲ႔ ေၾကးစင္ေတာင္မုိင္းတို႔နဲ႔ ပါ၀င္ဖြဲ႕စည္းထားတာျဖစ္ပါတယ္။ လက္ပံေတာင္းမိုင္းက အသစ္ျဖစ္ျပီး ၂၀၁၂ မွာမွ စတင္ခဲ့တာပါ။ ဒါေပမဲ့ ကန္႔ကြက္မႈအခ်ိဳ႕ေၾကာင့္ ဆို္င္းငံ့ ထားတယ္။ မိုင္းအနီးအနားက ရြာသားေတြရဲ႕ေျပာျပခ်က္အရ အဆိုပါသတၱဴတူးေဖၚေရးလုပ္ငန္းေၾကာင့္ ယာေျမဧက ေထာင္ေပါင္းမ်ားစြာ သိမ္းဆည္းခံရတယ္။ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ကို အၾကီးအက်ယ္ ထိခိုက္ ပ်က္စီးတယ္။ လယ္ယာေျမမ်ားနဲ႕ ေသာက္သံုးေရ ညစ္ညမ္းမႈေၾကာင့္ က်န္းမာေရးျပႆနာမ်ားစြာနဲ႕ ရင္ဆိုင္ၾကရတယ္။ ဘာသာေရးနဲ႕ပတ္သက္ရင္ ဗုဒၶဘာသာ၀င္တို႔ အထြဋ္အျမတ္ထားရာ ဘုရားေစတီနဲ႕ ဘုရားသိမ္ေတာ္ေတြကအစ ပ်က္စီးခဲ့တယ္။ ဒါေၾကာင့္ အဆိုပါလုပ္ငန္းကို ေဒသခံရြာသားမ်ားနဲ႕ သံဃာ ေတာ္မ်ားက လေပါင္းမ်ားစြာ ဆန္႔က်င္ကန္႔ကြက္ခဲ့ၾကတယ္။ ၂၀၁၂ ခုႏွစ္၊ ႏို၀င္ဘာလထဲမွာ သံဃာအပါ အ၀င္လူ ၁၀၀ ထက္မနည္း ရဲတပ္ဖြဲ႕ရဲ႕ အၾကမ္းဖက္မႈေၾကာင့္ ဒဏ္ရာေတြရခဲ့တယ္။  ၂၀၁၃ မွာေတာ့ ေဒၚ ေအာင္ဆန္းစုၾကည္ ဦးေဆာင္တဲ့ ေကာ္မရွင္အဖြဲ႕တစ္ဖြဲ႕ ဖြဲ႕စည္းျပီး စံုစမ္းစစ္ေဆးတယ္။ စည္းကမ္း စည္း မ်ဥ္းအသစ္ေတြနဲ႕ စာခ်ဳပ္အသစ္ထပ္မံခ်ဳပ္ဆို လက္မွတ္ေရးထုိးတယ္။ အဲဒီမွာ ၀မ္ေပါင္ကုမၸဏီက အေမရိ ကန္ေဒၚလာ ၁ သန္းကို လုပ္ငန္းမစတင္မီ CSR အတြက္ အသံုးျပဳရမယ္။ ႏွစ္စဥ္အျမတ္ေငြထဲက ၂ ရာခိုင္ ႏႈန္းကို CSR အတြက္ အသံုးျပဳရမယ္လို႔ consult-myanmar.com 14.2.2014 china-wanbao-building ၀က္ဘ္ဆိုက္မွာ ေဖၚျပထားတယ္။
.
ယခင္အစိုးရလက္ထက္ ၂၀၀၇ ခုႏွစ္မွာ အစိုးရနဲ႕ China Power Investment ကုမၸဏီနဲ႔ ေရအား လွ်ပ္စစ္ထုတ္လုပ္ဖို႔ ေရေလွာင္တမံ (၇) ခုတည္ေဆာက္မယ့္ ျမစ္ဆံုစီမံကိန္းမွာလည္း ကုမၸဏီက CSR ေဆာင္ရြက္ေပးနိုင္မယ့္ ပမာဏထက္ ေဒသခံနဲ႕ ႏိုင္ငံရဲ႕အသက္ေသြးေၾကာျဖစ္တဲ့ ထိလြယ္ရွလြယ္ေန ရာျဖစ္ျခင္း၊ အက်င့္ပ်က္ျခစားလာဘ္စားျခင္း၊ ညိွႏႈိင္းေစ့စပ္ၾကရာမွာ ပြင့္လင္းျမင္သာမႈမ်ားမရွိျခင္း။ လူ႕ အဖြဲ႕အစည္းႏွင့္ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္ေတြအေပၚ အပ်က္သေဘာေဆာင္သည့္ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈမ်ား ရွိျခင္း၊ စိုက္ပ်ိဳးေျမမ်ားဆံုးရံႈးပ်က္စီးျခင္း၊ တံငါသည္မ်ား အသက္ေမြး၀မ္းေၾကာင္းျပဳမႈဆံုးရံႈးျခင္း၊ ေရၾကီး ေရလွ်ံမႈကို ေဒသခံမ်ားစိုးရိမ္ၾကျခင္း၊ ေျမႏုလြင္ျပင္မွ စားကုန္ထုတ္လုပ္ႏိုင္မႈကို ထိခိုက္ျခင္းနဲ႔ အဲဒီေနရာ မ်ားရွိ ၾကီးမားတဲ့သက္ရွိနဲ႔ အပင္မ်ားရဲ႕ သဟဇာတျဖစ္မႈေတြလည္း စိုးရိမ္ရျခင္း စတဲ့အခ်က္ေတြ က႑စံု ကေန က်ယ္ျပန္႔စြာပါ၀င္ေနတာ သြားေတြ႕ရတယ္။
.
ေရေလွာင္တမံမ်ားေဆာက္ဖို႔ ေထာင္ခ်ီတဲ့ရြာသားမ်ား ေျပာင္းေရႊ႕ေနရာဖယ္ေပးၾကရသလို၊ စီမံ ကိန္းစတင္ခဲ့မယ္ဆိုပါက ေနာက္ထပ္ေထာင္ေသာင္းေသာ ရြာသားမ်ားကိုလည္း အတင္းအဓမၼဖယ္ရွား ေျပာင္းေရႊ႕ခံၾကရဖို႔ရွိတယ္။ အဲဒီစီမံကိန္းနဲ႔ပတ္သက္လို႔ ျပည္သူလူထုရဲ႕ သေဘာထား၊ အၾကံဥာဏ္နဲ႔ ထင္ ျမင္ခ်က္ကို ဘာတစ္ခုမွရယူခဲ့ျခင္းမရွိပါဘူး။ ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ အဲဒီစီမံကိန္းနဲ႔ပတ္သက္ျပီး ႏိုင္ငံအႏွံကန္႔ ကြက္ပြဲေတြကို လူအမ်ားအျပားေထာက္ခံခဲ့မႈေၾကာင့္ ၂၀၁၁ ခုႏွစ္ စက္တင္ဘာလမွာ ဦးသိန္းစိန္ကရပ္နား ခဲ့တယ္။ (ဖ်က္သိမ္းတာမဟုတ္ပါဘူး) China Power Investment  Corporation ရဲ႕ ရွယ္ယာအမ်ားဆံုးနဲ႔ လည္ပတ္ေနတဲ႔ (ACHC) ကုမၸဏီက သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္အေပၚ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈဆိုင္ရာ  အခ်က္ အလက္ေကာက္ယူသံုးသပ္ျခင္းျဖစ္တဲ့ (EIA) မွာ အေလးအနက္ထားရမယ့္ အခ်က္ေတြကို ခ်န္လွပ္ထားတဲ့ ေကာက္ႏုတ္ခ်က္မ်ား ပါ၀င္တာကိုမ်က္ကြယ္ျပဳျပီး CSR အတြက္ လူထုဆက္ဆံေရးလႈံ ေဆာ္စည္းရံုးမႈ အသစ္ေတြကို လွႈပ္ရွားေဆာင္ရြက္ခဲ့ၾကေသးတယ္။
.
CSR ဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ား (Rules and regulations on CSR) ကို ၁၉၇၀ ခုႏွစ္ ေနာက္ပိုင္း စီးပြားေရးပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ေရးအဖြဲ႕ OECD နဲ႕ ကုလသမဂၢအျပည္ျပည္ဆုိင္ရာ စီးပြားေရး လုပ္ငန္းဦးစီးအဖြဲ႕ UNCT တို႔ပူးေပါင္းျပီး ကမာၻနဲ႔အ၀န္းရွိ ကုမၸဏီမ်ားရဲ႕ ျပဳမႈေဆာင္ရြက္ပံုမ်ားကို ထိန္းခ်ဳပ္ဖို႔ ၾကိဳးပမ္းမႈတစ္ခုအျဖစ္ စည္းေႏွာင္မႈရွိတဲ့ အျပဳအမႈပိုင္းဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းစည္းကမ္းမ်ားကို ေရးဆြဲခ့ဲၾက တာပါ။ ဒါေပမဲ့ ၁၉၉၀ ခုႏွစ္မ်ားအတြင္း အလြန္ၾကီးမားတဲ့ စီးပြားေရးလုပ္ငန္းဆိုင္ရာ စည္းရံုးလံႈေဆာ္မႈမွာ ကုမၸဏီမ်ားက မိမိတို႔ကိုယ္ကို မိမိတို႔ထိန္းခ်ဳပ္ႏိုင္ျပီး ကိုယ္ပိုင္အျပဳအမႈပိုင္ဆိုင္ရာ စည္းမ်ဥ္းမ်ားကိုေရးဆြဲ ႏိုင္တယ္လို႔ စည္းရံုးေျပာဆိုခဲ့ၾကလို႔ ကမာၻ႕ကုလသမဂၢက စည္းေႏွာင္မႈရွိတဲ့ စည္းမ်ဥ္းမ်ားေရးဆြဲရာက စည္းေႏွာင္မႈမရွိတဲ့ စည္းမ်ဥ္းမ်ားနဲ႔ မိတ္ဆက္ခဲ့ပါတယ္။ ဆိုလိုရင္းကေတာ့ ကိုယ့္တာ၀န္ကိုယ္ယူ ဆိုတဲ့ သေဘာပါ။ အဲဒီမွာ ပိုမိုဆိုး၀ါးတဲ့အေျခအေနေတြကို ကမာၻနဲ႔အႏွံ႔ျမင္ေတြ႕ၾကရေတာ့တာပါဘဲ။ ခုတ္ရာ တစ္ျခား၊ ရွရာတစ္လြဲနဲ႕ ငါ့ျမင္းငါစိုင္း စစ္ကိုင္းေရာက္ေရာက္ေတြ ျဖစ္ကုန္ပါတယ္။ CSR နဲ႔ ကုမၸဏီတို႔ရဲ႕ Profit ခ်ိန္ခြင္လွ်ာဟာ ခ်ိန္ညိွလို႔မရေလာက္ေအာင္ကို တရားမွ်တမႈမရွိတာေတြကိုဘဲ ေဒသခံလူထုအဖို႕ နဖူးေတြ႕ဒူးေတြ႕ၾကံဳၾကရပါေတာ့တယ္။
.
အဲဒီစည္းေႏွာင္မႈမရွိတဲ့ စည္းမ်ဥ္းမ်ားနဲ႔ ကမာၻလံုးဆိုင္ရာ စီးပြားေရးလုပ္ငန္း သေဘာတူညီမႈအဖြဲ႕ ၀င္ Global Compact ကို လူ႕အခြင့္အေရးေခါင္းစဥ္နဲ႔ စည္းမ်ဥ္း (၆) ခု၊ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္နဲ႔ စည္းမ်ဥ္း (၃) ခု၊ အက်င့္ပ်က္လာဘ္စားမႈ တိုက္ဖ်က္ေရးအတြက္ စည္းမ်ဥ္း (၁) ခုနဲ႕ စုစုေပါင္းစည္းမ်ဥ္း (၁၀) ခုတို႕နဲ႔ဖြဲ႕စည္းခဲ့ပါတယ္။ အဲဒီ ကမာၻလံုးဆုိင္ရာစီးပြားေရးလုပ္ငန္း သေဘာတူညီမႈအဖြဲ႕ဟာ အၾကီးဆံုး စည္းေႏွာင္မႈမရွိတဲ့ ကုမၸဏီမ်ားရဲ႕ တာ၀န္ခံမႈဆိုင္ရာ အစီအစဥ္တစ္ခုျဖစ္ျပီး ႏိုင္ငံေပါင္း ၁၄၅ ႏိုင္ငံက ကုမၸဏီေပါင္း ၇၀၀၀ ေက်ာ္နဲ႕ ဖြဲ႕စည္းထားတာပါ။ အေနာက္ႏိုင္ငံမဟုတ္တဲ့ ႏိုင္ငံမ်ားစြာပါ၀င္ျပီး ျမန္မာ ႏိုင္ငံက ျမန္မာ့ကုန္သည္ၾကီးမ်ားအသင္းနဲ႕ ကုမၸဏီ (၁၄) ခု တို႔ပါ၀င္တယ္လို႔ UN Global Compact Website မွာ ေဖၚျပထားတာကို ေတြ႕ရတယ္။
.
ကြ်န္ေတာ္တို႔ ရွမ္းျပည္နယ္အတြင္းမွာလည္း မိမိတို႔ကိုယ္တိုင္ စည္းေႏွာင္မႈမရွိတဲ့ စည္းမ်ဥ္းေတြနဲ႔ သက္ဆိုင္ရာလုပ္ပိုင္ခြင့္ရ အာဏာပိုင္အဖြဲ႕အစည္းေတြနဲ႔ ေပါင္းျပီး CSR ကို မ်က္ကြယ္ျပဳကာ ေဒသတြင္း က လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအတြက္ မည္သို႔မွ တာ၀န္ခံမႈ/ တာ၀န္ခံမႈမရွိပါဘဲ ၄င္းတို႔ရဲ႕ ကိုယ္က်ိဳးစီးပြားအတြက္ ၀ိသမေလာဘေတြနဲ႕ လုပ္ကိုင္ေနၾကတဲ့ ကုမၸဏီအခ်ိဳ႕ေၾကာင့္ က်ယ္ျပန္႔တဲ့ ထိခုိက္မႈမ်ားစြာနဲ႕ ေဒသခံလူ႕ အဖြဲ႕အစည္းေတြမွာ မ်ားစြာပ်က္စီးဆံုးရံႈးမႈေတြရွိေနတာကို သာဓကေတြနဲ႕ ျမင္ေတြ႕ေနရတယ္။
.
သာဓကတစ္ခုအေနနဲ႕ ရွမ္းျပည္နယ္ေတာင္ပိုင္း ေညာင္ေရႊျမိဳ႕နယ္ အင္ေလးကန္ၾကီးရဲ႕ အေရွ႕ ဖက္ကမ္းမွာရွိတဲ့ ေတာင္ေျခဟိုတယ္ဇုန္နဲ႔ ကန္ၾကီးအတြင္းက အသီးသီးေသာကုမၸဏီမ်ား ပိုင္ဆိုင္တဲ့ဟို တယ္ေတြက ေဒသတြင္းလူမႈအဖြဲ႕အစည္းအတြက္ မည္သို႔ေသာ CSR ေတြကိုလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေပးျပီး ပါျပီလည္း။  တစ္ႏိုင္ငံလံုးအႏွံ႕အသံုးျပဳေနတဲ့ ေလာပိတေရအားလွ်ပ္စစ္ရဲ႕ ရင္းျမစ္ျဖစ္တဲ့ အင္းေလးကန္ ၾကီး ေရရွည္တည္တံ့ခိုင္ျမဲေစဖို႔နဲ႕ အင္းေလးကန္ၾကီး အဖ်ားအနာကင္းကင္းနဲ႕ က်န္းမာအသက္ရွည္ဖို႕  ဘယ္လိုတာ၀န္ခံမႈ၊ တာ၀န္ယူမႈေတြနဲ႔ ေဆာင္ရြက္ေနတယ္ဆိုတာ အေျဖထုတ္စရာ ေမးခြန္းတစ္ခုပါ။
.
ေဒသတြင္းလူ႔အဖြဲ႕အစည္းအတြက္ အလုပ္အကိုင္နဲ႕ အခြင့္အလမ္း၊ ေဒသတြင္းခရီးသြားလုပ္ငန္း ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ဖို႕ဆိုရံုေလာက္နဲ႔ ေလာက္လံုတယ္မထင္ေစလိုပါ။ ေသခ်ာစဥ္းစားၾကည့္ရင္ ကုမၸဏီေတြ အက်ိဳးအျမတ္ရွိသြားဖို႔အတြက္ အင္းေလးကန္ၾကီးက ေပးဆပ္လိုက္ရတာနဲ႕စာရင္ လံုး၀မတန္ပါ။ ဆပ္ျပာ ေကာင္း၍ ေခါင္းေပါင္းျဖဴသြားျခင္းသာျဖစ္ပါတယ္။ အက်ယ္မေျပာလိုပါ။ ဒီကေန႕ အင္းေလးကန္ၾကီး ဘာ ျဖစ္ေနျပီဆိုတာ လူတိုင္းသိပါတယ္။
.
ေနာက္သာဓကေတြအေနနဲ႔ ေတာင္ၾကီးျမိဳ႕ အေရွ႕ဘက္ ၆ မိုင္အနီးက ပင္းပက္သံမဏိစက္ရံု၊ ပင္ ေလာင္းျမိဳ႕နယ္ ေနာင္တရားျမိဳ႕နယ္ခြဲအတြင္း တီက်စ္စံျပေက်းရြာက ေအဒင္ကုမၸဏီရဲ႕ ေက်ာက္မီးေသြး စက္ရံုစီမံကိန္း၊ ဟိုပံုးျမိဳ႕အေရွ႕ေတာင္ဖက္ (၇) မိုင္အကြာ ဗန္းေဗင္ရြာနဲ႕ ျခင္းကုန္းရြာေတြရဲ႕ ေတာင္ဘက္ ခေနာက္စိမ္းတူးေဖၚေရးစီမံကိန္းစက္ရံုေတြမွာ ကုမၸဏီေတြက အက်ိဳးအျမတ္ေတြသာ ထုတ္ယူၾကတယ္။ ေဒသခံလူ႕အဖြဲ႕အစည္းအတြက္ မည္သည့္ တာ၀န္ခံမႈ၊ တာ၀န္ယူမႈကိုမွ ေဆာင္ရြက္ေပးျခင္း မရွိခဲ့ပါ။
.
 တုိင္းရင္းသားလူမ်ိဳးစုမ်ားစြာရဲ႕ သံလြင္ျမစ္ၾကီးမွာ တည္ေဆာက္ေနတဲ့ ကြန္းလံု၊ တာဆန္း၊ ဒက္ ၀န္း၊ ၀ဲၾကီး၊ ဟတ္ၾကီး၊ ေနာင္ဖါ မန္ေတာင္ႏွင့္ ရြာသစ္ေရ ကာတာ (၇) ခုတို႔ရဲ႕ ေရကာတာစီမံကိန္း စတာ ေတြကို ေလ့လာၾကည့္ၾကမယ္ဆိုရင္ သဘာ၀ပတ္ ၀န္းက်င္အေပၚ အက်ိဳးသက္ေရာက္မႈဆိုင္ရာ  အခ်က္ အလက္ေကာက္ယူသံုးသပ္ျခင္းျဖစ္တဲ့ (EIA) အခ်က္ အလက္ေတြကိုေတာင္ ေဒသခံလူ႕အဖြဲ႕အစည္းေတြ အေပၚ ပြင့္လင္းျမင္သာျဖစ္ေအာင္ ခ်မျပခဲ့ပါဘူး။ (EIA) မဆိုထားဘိ ေဒသခံလူထုနဲ႔ ပူးေပါင္းေဆာင္ ရြက္တာေတာင္မရွိဘူးလို႔ သိရပါတယ္။ CSR မေျပာနဲ႔ အခ်ိဳ႕ေရကာတာစီမံကိန္းေတြမွာ စီမံကိန္းေတာင္ မစရေသးဘူး။ ရြာလံုးကြ်တ္ ေမာင္းထုတ္ခံခဲ့ရတာပါ။ ကိုယ္လုပ္မယ့္အက်ိဳးစီးပြားအတြက္ အျမတ္ Profit ကုိသာၾကည့္ျပီး ေဒသတြင္းကလူ႕အဖြဲ႕အစည္းကို တစ္ခ်က္ကေလးမွ ငွဲ႔မၾကည့္ခဲ့ဘူးဆိုရင္ ေဒသခံလူ႕ အဖြဲ႕အစည္းထုရဲ႕ ပို႕သတဲ့ေမတၱာကို ခံယူၾကရပါလိမ့္မယ္။ ေမတၱာဆိုတာ စူးေရာက္ပါတယ္။ အဲဒီကမွ တဆင့္ က်ိန္စာဆိုရင္ေတာ့ ပိုဆိုးတာေပါ့။
.
ေဒသတြင္းလူ႕အဖြဲ႕အစည္းနဲ႕ လုပ္ငန္းမ်ား ေရရွည္တည္တံ့တဲ့ ဖြံ႕ျဖိဳးတိုးတက္ေရးကို ေဆာင္ရြက္ မယ္ဆိုရင္ ကုမၸဏီရဲ႕ ဆႏၵအေလ်ာက္သာ ျပဳလုပ္ၾကရမည္လို႔ CSR ကတိက၀တ္ေတြ ထုတ္ျပန္ျပီးေနာက္ ကြ်န္ေတာ္တို႕ျမန္မာႏိုင္ငံမွာ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္နဲ႕ လူ႕အခြင့္အေရးကို ကာကြယ္ဖို႕ အာမခံေပးရန္ မလံု ေလာက္ဘူးဆိုတာကို အထက္ပါလုပ္ရပ္မ်ားက သက္ေသျပဆိုျပီးျဖစ္ပါတယ္။ ဒီအတိုင္းသာသြားမယ္ဆို ရင္ျဖင့္ ေျမယာသိမ္းဆည္းခံမႈမ်ားအပါအ၀င္ အသက္ေမြး၀မ္ေၾကာင္းျပဳမႈမ်ားကို ဆံုးရံႈးရျခင္းတို႔ဟာ ေနရာ အႏွံအျပားမွာျဖစ္ေပၚေနတဲ့အျပင္ ဆက္လက္ျဖစ္ေပၚရန္လည္း ရွိေနပါတယ္။ ဒါ့အတြက္ ထိခိုက္နစ္နာရ မယ့္ ျပည္သူမ်ားအတြက္ ျပန္လည္ကုစားခြင့္ သို႔မဟုတ္ ေလ်ာ္ေၾကးေတြအတြက္ ေမ်ာ္လင့္ခ်က္အနည္း ငယ္သာရွိတယ္လို႔ ဆိုႏိုင္တယ္။
.
အဲဒီအျမတ္တစ္ခုတည္းကိုသာမၾကည့္ဘဲ အျခားေသာအေၾကာင္းအရာမ်ားကို ထည့္သြင္းစဥ္းစား ျပီး လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ရာမွာ ထိခိုက္နစ္နာသူမ်ားအတြက္ ေစတနာဆႏၵအေလ်ာက္သာ တာ၀န္ယူမႈ တာ၀န္ခံမႈရွိရမယ္ဆိုတာ မွားယြင္းေၾကာင္းသက္ေသမ်ားလည္း ျပခဲ့ျပီးျဖစ္တယ္။
.
ျမန္မာႏုိင္ငံမွာ ေကာင္းမြန္တဲ့စီးပြားေရးဆိုင္ရာ အေလ့အထမ်ားကိုက်င့္သံုးဖို႕နဲ႕ ႏုိင္ငံတကာရင္း ႏွီးျမဳပ္ႏွံမႈမ်ားကို စီမံခန္႔ခြဲႏိုင္ရန္နဲ႕ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္နဲ႔ လူထုကိုကာကြယ္ရန္အတြက္က ေစတနာအ ေလ်ာက္ေဆာင္ရြက္ၾကရမယ္ဆိုတဲ့ CSR နဲ႔ အာမခံေပးဖို႔ မလံုေလာက္ေတာ့ပါ။ ကုမၸဏီရဲ႕ ဆႏၵအေလ်ာက္ သာေဆာင္ရြက္ၾကျခင္းကို ေက်ာ္လႊားဖို႔ဥပေဒအရ ခုိင္မာတဲ့စည္းေႏွာင္မႈရွိတဲ့ စံခ်ိန္စံႏႈန္းမ်ားရွိရန္လိုအပ္ ေနပါျပီ။ ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီမ်ားကိုလည္း ႏုိင္ငံတကာကသတ္မွတ္ထားတဲ့ စည္းေႏွာင္မႈရွိတဲ့ ႏုိင္ငံတ ကာစည္းမ်ဥ္းေတြနဲ႕ တိတိက်က်ကိုင္တြယ္ဖုိ႔ လိုအပ္ေနပါျပီ။ 
.
ျပည္တြင္းနဲ႕ ႏိုင္ငံတကာကုမၸဏီမ်ားကို လူ႕အဖြဲ႕အစည္းနဲ႔ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္အေပၚ တာ၀န္ ခံျပီး ျပဳမႈရန္ စည္းေႏွာင္မႈရွိတဲ့ စည္းမ်ဥး္ဥပေဒေတြနဲ႔ ထိန္းခ်ဳပ္ေဆာင္ရြက္သြားမည္ဆိုရင္ျဖင့္ လူ႔အခြင့္ အေရးနဲ႕ သဘာ၀ပတ္၀န္းက်င္အတြက္ ပိုေကာင္းတဲ့ကာကြယ္မႈေတြကို ေပးႏိုင္မွာပါ။
.
လူတစ္ဦးတစ္ေယာက္ သုိ႔မဟုတ္ အဖြဲ႕အစည္းတစ္ခု သုိ႔မဟုတ္ ႏုိင္ငံတစ္ႏုိင္ငံရဲ႕ ေကာင္းဂုဏ္သ တင္းဆိုတာ ကိုယ္ကိုတိုင္လုပ္မွ ၾကိဳးစားယူမွ ရတဲ့ဂုဏ္ပါ။ ဗုဒၶဘုရားရွင္ေတာ္က ေကာင္းတာလုပ္ရင္ ေကာင္းတာျဖစ္မယ္။ မေကာင္းတာလုပ္ရင္ မေကာင္းတာျဖစ္မယ္ဆိုတာကုိ ေဟာၾကားခဲ့ပါတယ္။
.
ေကာင္းတာလုပ္တဲ့သူဟာ လူ႕အဖြဲ႕အစည္းအတြင္းမွာ လိပ္ျပာသန္႕သန္႕နဲ႕ ဂုဏ္သတင္းေက်ာ္ ေစာစြာ လွလွပပေနထိုင္သြားရမွာျဖစ္သလို မေကာင္းတာလုပ္တဲ့သူဟာလည္း သူ႕စရိတ္နဲ႕သူ႕လမ္းသြား ၾကရပါတယ္။ မိမိအပါအ၀င္ မိမိရဲ႕ကုမၸဏီ၊ မိမိရဲ႕မိသားစုေတြရဲ႕ ဂုဏ္သိကၡာကို တန္ဖိုးထားျပီး စီးပြားေရး တစ္ခုကို လုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္တဲ့အခါမွာ ကိုယ္က်ိဳးတစ္ခုတည္းကိုသာမၾကည့္ဘဲ ေဒသတြင္းကလူ႕ အဖြဲ႕အစည္းေတြအေပၚ အျပန္အလွန္အက်ိဳးျပဳရင္း ေလွ်ာက္လွမ္းၾကမယ္ဆိုရင္ျဖင့္  ပိုမိုသာယာေကာင္း မြန္တဲ့လူ႕ေဘာင္ကို တည္ေဆာက္တာနဲ႕ အတူတူဘဲဆိုတာ ေရသားတင္ျပလိုက္ပါတယ္။
.
.
.
Kanbawza Tai News

Journal Download

Photo of three cats